Napięcie po nalotach Izraela na Liban: Rozejm USA i Iranu zagrożony

Kruche, dwutygodniowe zawieszenie broni między Stanami Zjednoczonymi a Iranem, wynegocjowane przez Pakistan i ogłoszone przez prezydenta Donalda Trumpa późnym wieczorem we wtorek, zostało wystawione na ciężką próbę już w środę. Stało się to po tym, jak Izrael przeprowadził operację opisywaną jako największy skoordynowany atak na Liban, w wyniku którego zginęły co najmniej 254 osoby, a ponad 1100 odniosło obrażenia – wynika z danych libańskich służb ratowniczych. Izraelskie wojsko poinformowało o uderzeniu w ponad 100 centrów dowodzenia i obiektów wojskowych należących do Hezbollahu. Trwający 10 minut szturm objął Bejrut, dolinę Bekaa, pasmo Gór Libanu, Sydon oraz miejscowości na południu kraju. Najwyższy dobowy bilans ofiar śmiertelnych w konflikcie Izraela z Hezbollahem odnotowano w samym Bejrucie, gdzie według obrony cywilnej zginęło 91 osób. Ataki obnażyły fundamentalną rozbieżność w interpretacji rozejmu: USA i Izrael utrzymują, że zawieszenie broni dotyczy wyłącznie bezpośredniego konfliktu amerykańsko-irańskiego, podczas gdy Iran, Liban i mediator – Pakistan – twierdzą, że miało ono obejmować także obszar Libanu. Zaplanowane na sobotę w Pakistanie rozmowy pokojowe stanęły pod znakiem zapytania, a Iran sugeruje możliwość rezygnacji z udziału w nich.

Vance nazywa spór o Liban „uzasadnionym nieporozumieniem” Wiceprezydent USA JD Vance, który ma przewodniczyć amerykańskiej delegacji podczas rozmów w Pakistanie, oświadczył dziennikarzom w Budapeszcie, że Iran błędnie zinterpretował zakres porozumienia. „Wydaje mi się, że Irańczycy myśleli, iż zawieszenie broni obejmuje Liban, ale tak nie jest. Nigdy nie złożyliśmy takiej obietnicy.” — JD Vance via TheJournal.ie Vance określił tę sytuację mianem „uzasadnionego nieporozumienia” i ostrzegł, że zerwanie rozejmu przez Iran może nieść ze sobą „poważne konsekwencje”, dodając jednak, że decyzja należy do Teheranu. Prezydent Trump osobno potwierdził, że Liban nie został uwzględniony w umowie, motywując to rolą Hezbollahu. Premier Izraela Benjamin Netanjahu stwierdził, że Izrael trzyma „palec na spuście” i jest gotowy do powrotu do pełnych działań zbrojnych w każdej chwili. Zaznaczył również, że zawieszenie broni nie oznacza końca operacji wojskowej przeciwko Iranowi, nazywając je jedynie „przystankiem na drodze do osiągnięcia wszystkich celów”. Izraelski minister obrony Israel Katz dodał, że Izrael nalegał na odseparowanie wojny z Iranem od walk w Libanie, aby trwale zmienić sytuację w tym kraju. Premier Libanu Nawaf Salam oskarżył Izrael o zabijanie nieuzbrojonych cywilów i ogłosił czwartek dniem żałoby narodowej. 254 (ofiary śmiertelne) — Bilans ofiar podany przez libańską obronę cywilną po atakach z 8 kwietnia

Iran grozi wycofaniem się z sobotnich rozmów w Pakistanie Przewodniczący irańskiego parlamentu Mohammad Bagher Ghalibaf, który ma współprowadzić delegację Teheranu wraz z ministrem spraw zagranicznych Abbasem Araghchim, uznał kontynuowanie negocjacji za „nierozsądne” w obecnych warunkach. „W takiej sytuacji dwustronne zawieszenie broni lub negocjacje były bezzasadne.” — Mohammad Bagher Ghalibaf via RTE.ie Ghalibaf zarzucił Stanom Zjednoczonym naruszenie irańskich ram porozumienia w trzech punktach: poprzez kontynuowanie izraelskich ataków w Libanie, wtargnięcie drona w przestrzeń powietrzną Iranu oraz rzekome odmawianie praw do wzbogacania uranu. W serwisie X napisał, że „podstawy do negocjacji zostały otwarcie naruszone jeszcze przed ich rozpoczęciem”. Minister Abbas Araghchi stwierdził, że Waszyngton musi wybrać między tymczasowym rozejmem a pozwoleniem Izraelowi na operacje w Libanie, przedstawiając sytuację jako wybór między dyplomacją a wojną zastępczą. Prezydent Iranu Masoud Pezeshkian przekazał prezydentowi Francji Emmanuelowi Macronowi, że rozejm w Libanie był jednym z kluczowych punktów irańskiego planu. Premier Pakistanu Shehbaz Sharif, którego kraj mediował w rozmowach, wezwał strony do powściągliwości i potwierdził otrzymanie raportów o naruszeniach zawieszenia broni.

Wojna USA i Izraela przeciwko Iranowi, znana jako operacja „Epic Fury”, rozpoczęła się 28 lutego 2026 roku od skoordynowanych ataków, w których zginął Najwyższy Przywódca Ali Chamenei. 9 marca 2026 roku jego następcą został mianowany jego syn, Modżtaba Chamenei. Obecny konflikt między Izraelem a Hezbollahem w Libanie zaczął się od ostrzału Izraela z terytorium Libanu w odpowiedzi na śmierć Alego Chameneia, jak podaje „The Irish Times”. Zawieszenie broni ogłoszone w dniach 7–8 kwietnia 2026 roku było pierwszą formalną przerwą w walkach od wybuchu wojny, wynegocjowaną przy udziale Pakistanu.

Spór o status cieśniny Ormuz i incydenty w Strefie Gazy W środę panowała niepewność co do statusu cieśniny Ormuz. Irańskie media państwowe informowały o jej „całkowitym zamknięciu”, podczas gdy oficjalny nadawca sugerował, że statki mogą przepływać pod kontrolą Iranu. W ramach rozejmu Iran zgodził się na dwutygodniowy swobodny przepływ jednostek, jednak agencja Fars podała, że transport ropy wstrzymano z powodu ataków na Liban. Firma Kpler monitorująca ruch statków poinformowała, że od początku zawieszenia broni żadna cysterna nie przepłynęła przez cieśninę, a odnotowano jedynie nieliczne statki handlowe. Niepewność wpłynęła na rynki energetyczne: ceny ropy spadły o 14 procent do poziomu około 95 dolarów za baryłkę, po wcześniejszym spadku nawet do 90,40 dolarów, podczas gdy indeksy giełdowe na świecie wzrosły. Kraje Zatoki Perskiej informowały o dalszych irańskich atakach rakietowych i dronowych mimo ogłoszenia rozejmu. Według „The New York Times” Kuwejt odnotował 28 ataków dronów, ZEA przechwyciły 17 pocisków balistycznych i 35 dronów, a Arabia Saudyjska unieszkodliwiła dziewięć bezzałogowców. Osobno agencja Associated Press doniosła, że amerykańscy kontraktorzy strzegący punktów wydawania pomocy w Gazie użyli ostrej amunicji i granatów hukowych przeciwko Palestyńczykom szukającym żywności. Dwóch pracowników ochrony, pragnących zachować anonimowość, przyznało redakcji AP, że zdecydowali się o tym opowiedzieć ze względu na niebezpieczne i nieodpowiedzialne praktyki.

Rozejm USA–Iran — kluczowe wydarzenia: — ; — ; — ; — ; —