Kruche zawieszenie broni między USA a Iranem. Izraelska ofensywa w Libanie

Ogłoszone przez prezydenta Donalda Trumpa 14-dniowe zawieszenie broni między Stanami Zjednoczonymi a Iranem zaczęło się załamywać w ciągu kilku godzin od wejścia w życie 8 kwietnia 2026 roku. Izrael przeprowadził wówczas największą falę ataków powietrznych na Liban od początku działań zbrojnych. Według danych libańskiego Centrum Operacji Ratunkowych przy Ministerstwie Zdrowia Publicznego, zginęło co najmniej 254 osób, a 1165 odniosło obrażenia. Izraelskie wojsko w ramach operacji „Wieczna Ciemność” zrzuciło 160 bomb na 100 celów w ciągu zaledwie dziesięciu minut. Ataki objęły budynki mieszkalne, meczety, ośrodki medyczne i cmentarze w Tyrze, Sydonie, dolinie Bekaa oraz dzielnicach Bejrutu wykraczających poza tradycyjne bastiony Hezbollahu. Donald Trump oraz premier Izraela Benjamin Netanjahu utrzymywali, że Liban nie jest objęty rozejmem. Trump w wywiadzie dla PBS określił front libański jako „osobną potyczkę”. Przeciwne zdanie wyrazili główni mediatorzy: Iran, Pakistan i Egipt, argumentując, że Liban został wyraźnie uwzględniony w porozumieniu. Ta sprzeczność poddała kruchy pakt próbie już pierwszego dnia, a irańscy urzędnicy ostrzegli przed całkowitym zerwaniem rozmów, jeśli izraelskie ataki będą kontynuowane.

Iran informuje o zestrzeleniu drona i uderzeniu w rafinerię Teheran zgłosił dwa naruszenia rozejmu w dniu jego wejścia w życie. Strażnicy Rewolucji ogłosili zestrzelenie drona Hermes 900 nad miastem Lar w południowym Iranie. Jednocześnie państwowy koncern naftowy potępił atak na rafinerię na wyspie Lavan w Zatoce Perskiej. Irańskie władze wydały formalne ostrzeżenie, że każdy amerykański lub izraelski samolot naruszający ich przestrzeń powietrzną – nawet bez wykonywania uderzeń – zostanie uznany za naruszyciela zawieszenia broni i spotka się z „decydowaną odpowiedzią”. Irańska Najwyższa Rada Bezpieczeństwa Narodowego zadeklarowała „całkowity brak zaufania” do strony amerykańskiej. Prezydent Masoud Pezeshkian podczas rozmowy telefonicznej z premierem Pakistanu Shehbazem Sharifem podkreślił, że zawieszenie broni w Libanie jest niezbędnym warunkiem dziesięciopunktowego porozumienia z USA. Minister spraw zagranicznych Abbas Araghchi w oświadczeniu na platformie Telegram napisał: „„Warunki zawieszenia broni są jasne: Stany Zjednoczone muszą wybrać między rozejmem a kontynuowaniem wojny przez Izrael; te dwie rzeczy nie mogą współistnieć”” — Abbas Araghchi via ABC TU DIARIO EN ESPAÑOL. Araghchi dodał, że przy szczerych chęciach Waszyngtonu zakończenie wojny rozpoczętej 28 lutego jest wciąż możliwe.

Spór o Hormuz i ruch tankowców Cieśnina Hormuz, której odblokowanie miało być filarem porozumienia, stała się kolejnym punktem zapalnym. Irańskie media podały, że Teheran ponownie wstrzymał ruch tankowców w odwecie za ataki na Liban. Rzeczniczka Białego Domu Karoline Leavitt zaprzeczyła tym doniesieniom, twierdząc, że USA obserwują zwiększony ruch w cieśninie i monitorują sytuację z minuty na minutę. Sekretarz obrony Pete Hegseth potwierdził, że żegluga pozostaje otwarta zgodnie z umową. Jednocześnie agencja Reuters poinformowała o ataku na saudyjski rurociąg Wschód-Zachód, choć nie ustalono, czy doszło do niego przed czy po wejściu w życie rozejmu. Rurociąg ten jest jedynym szlakiem eksportowym Arabii Saudyjskiej omijającym Hormuz.

254 (ofiar śmiertelnych) — Libańskie ofiary izraelskich nalotów 8 kwietnia

160 (bomb) — Zrzuconych przez Izrael na Liban w dziesięć minut

Pierwszy dzień zawieszenia broni – 8 kwietnia 2026: — ; — ; — ; — ; —

Rozmowy w Islamabadzie i sprzeciw Izraela Kwestia objęcia Libanu rozejmem ma być głównym tematem planowanego na piątek spotkania wysłanników Iranu i USA w Islamabadzie. Premier Pakistanu Shehbaz Sharif podkreślił, że porozumienie dotyczy wszystkich stron konfliktu, w tym Libanu, co jest sprzeczne ze stanowiskiem Netanjahu i Trumpa. Według „The Wall Street Journal” Izrael został poinformowany o szczegółach umowy dopiero po jej sfinalizowaniu. Szef Sztabu Generalnego IDF Eyal Zamir zapowiedział dalsze zwalczanie Hezbollahu niezależnie od sporów dyplomatycznych. Premier Libanu Nawaf Salam potępił ataki na gęsto zaludnione dzielnice mieszkalne. Nastroje w Teheranie podsumował ambasador Ali Bahreini w rozmowie z Reutersem: „„Nie ufamy drugiej stronie. Nasze siły zbrojne pozostają w gotowości. Udajemy się na negocjacje, by sprawdzić, na ile poważny jest nasz partner”” — Ali Bahreini via EL PAÍS.

Kampania wojskowa USA i Izraela przeciwko Iranowi pod kryptonimem „Epic Fury” rozpoczęła się 28 lutego 2026 roku od ataków, w których zginął najwyższy przywódca Ali Chamenei. Jego syn, Modżtaba Chamenei, objął to stanowisko 9 marca 2026 roku. Obecne zawieszenie broni to czwarta próba deeskalacji po ultimatum Trumpa. Biały Dom podał, że podczas operacji uderzono w ponad 13 000 celów. Walki w Libanie wzmogły się po odwetowych atakach Hezbollahu na Izrael.

Perspektywy mediów: Ataki na cele cywilne, meczety i cmentarze w Libanie bez ostrzeżenia o ewakuacji stanowią celowe niszczenie infrastruktury, co podważa sens jakichkolwiek porozumień o zawieszeniu broni. Działania Izraela przeciwko Hezbollahowi są uprawnioną formą samoobrony przed bojówkami, które wznowiły ataki na Izrael i rozszerzają swoje wpływy poza tradycyjne bazy w Bejrucie.