Fed, EBC i Bank Anglii bez zmian stóp. Powodem wojna z Iranem

Trzy najsilniejsze banki centralne świata – amerykańska Rezerwa Federalna, Europejski Bank Centralny i Bank Anglii – pozostawiły w tym tygodniu stopy procentowe bez zmian, wskazując na szeroką niepewność gospodarczą wywołaną trwającą wojną w Iranie. Jako pierwszy decyzję podjął Fed, 18 marca, utrzymując docelowy przedział stopy funduszy federalnych na poziomie 3,5–3,75 proc. Za takim rozwiązaniem Federalny Komitet Otwartego Rynku zagłosował stosunkiem 11 do 1. EBC poszedł w jego ślady 19 marca i utrzymał stopę depozytową na poziomie 2,0 proc. Tego samego dnia Bank Anglii pozostawił swoją stopę na poziomie 3,75 proc. po jednogłośnym głosowaniu 9-0. Wszystkie trzy instytucje wskazały, że głównym czynnikiem wpływającym na decyzje były szok energetyczny i zaburzenia rynkowe spowodowane wojną USA i Izraela z Iranem.

Amerykańsko-izraelska kampania wojskowa przeciwko Iranowi, określana jako Operation Epic Fury, rozpoczęła się 28 lutego 2026 r. W pierwszych uderzeniach zginął najwyższy przywódca Ali Khamenei. Jego syn Mojtaba Khamenei został wyznaczony na najwyższego przywódcę 9 marca 2026 r. Konflikt silnie oddziałuje na światowe rynki energii ze względu na rolę Iranu jako dużego producenta ropy i wprowadził poziom niepewności geopolitycznej, jakiego nie było od lat. Banki centralne na świecie działają od 2022 r. w warunkach inflacji po pandemii, a Fed, EBC i Bank Anglii wcześniej zdecydowanie podnosiły stopy, zanim rozpoczęły stopniowe cykle łagodzenia polityki pieniężnej.

Fed przewiduje tylko jedną obniżkę stóp w całym 2026 roku Decyzji Rezerwy Federalnej o utrzymaniu stóp towarzyszyła prognoza zakładająca tylko jedną obniżkę stóp w całym 2026 r. To ostrożne podejście pokazuje, jak duży wpływ na perspektywy gospodarcze ma wojna i związane z nią zakłócenia. Przewodniczący Fed Jerome Powell powiedział, że pozostanie na stanowisku do czasu zatwierdzenia następcy, odnosząc się do spekulacji dotyczących jego kadencji w sytuacji publicznej presji ze strony prezydenta Donalda Trumpa, który wzywał do natychmiastowych obniżek stóp. Reuters podał, że Powell zaznaczył również, iż podwyżka stóp nie została całkowicie wykluczona, choć obecnie uznaje ją za mało prawdopodobną. To sygnał, że kolejny ruch Fed może nastąpić w obie strony, zależnie od rozwoju konfliktu z Iranem. Głosowanie 11 do 1 za utrzymaniem stóp wskazuje na szeroki konsensus w FOMC, choć jeden głos sprzeciwu oznacza, że co najmniej jeden decydent opowiadał się za inną ścieżką. Jak podaje Reuters, inwestorzy mają dziś mniej przejrzysty obraz przyszłej ścieżki stóp Fed niż kiedykolwiek w ostatnich latach, ponieważ wojna w Iranie wpływa na rynki i utrudnia ocenę perspektyw inflacji.

EBC wskazuje na podwójne zagrożenie dla inflacji i wzrostu Europejski Bank Centralny pozostawił 19 marca stopę depozytową na poziomie 2,0 proc. Decydenci wskazali, że wojna w Iranie tworzy podwójne zagrożenie – podnosi ceny energii, a jednocześnie obciąża wzrost gospodarczy w całej strefie euro. Według AP News szok energetyczny wynikający z konfliktu z Iranem wprowadził dużą niepewność do prognoz EBC i skomplikował drogę banku do celu inflacyjnego wynoszącego 2 proc. Agencja ANSA podała, że przedstawiciele EBC wprost wskazywali wpływ wojny zarówno na inflację, jak i na prognozy wzrostu jako główne uzasadnienie pozostawienia stóp bez zmian. Jak informuje Reuters, rynki pieniężne wyceniają obecnie w 2026 r. ponad dwie podwyżki stóp EBC po 25 punktów bazowych, co sugeruje, że inwestorzy zakładają możliwość zaostrzenia polityki pieniężnej, jeśli inflacja napędzana przez ceny energii okaże się trwała. Decyzja EBC pokazuje szerszy problem, przed którym stoją europejscy decydenci: ten sam konflikt, który grozi ponownym wzrostem inflacji, może też zepchnąć gospodarkę strefy euro do spowolnienia.

Bank Anglii jednomyślny wobec rosnących ryzyk związanych z wojną Dziewięciu członków komitetu Banku Anglii odpowiedzialnych za stopy procentowe jednogłośnie zagłosowało 19 marca za utrzymaniem kosztu kredytu na poziomie 3,75 proc. To rzadki przykład pełnej zgodności w gremium, które w ostatnich latach często było podzielone. Według Reutersa i ANSA bank wskazał ryzyka związane z konfliktem na Bliskim Wschodzie jako jeden z głównych czynników decyzji. Decydenci stwierdzili, że ich podstawowym celem pozostaje sprowadzenie inflacji do celu 2 proc., niezależnie od tego, jak rozwiną się wydarzenia zewnętrzne. Reuters podał, że osoby ustalające stopy w Banku Anglii oceniają obecnie, jak konflikt wpłynie na brytyjską gospodarkę, zanim zdecydują się na dalsze łagodzenie polityki. Jak informuje Reuters, inwestorzy wyceniają na 2026 r. niemal 40 punktów bazowych łagodzenia polityki pieniężnej przez Bank Anglii, co wskazuje, że rynek nadal oczekuje przyszłych obniżek mimo obecnej przerwy. Jednogłośne głosowanie kontrastuje z ostatnimi posiedzeniami, gdy komitet był podzielony między zwolenników cięć i tych, którzy opowiadali się za ostrożnością. Sugeruje to, że wojna w Iranie tymczasowo skłoniła decydentów do przyjęcia postawy wyczekiwania.