Żbik europejski odzyskuje lasy Saary, a eksperci przygotowują się do konferencji o ochronie przyrody
Kiedyś niezwykle rzadki, żbik europejski przemierza dziś prawie wszystkie lasy Saary, a jego populację szacuje się na co najmniej 500 osobników. Specjalistyczna konferencja 27 czerwca poświęcona będzie przyszłości tych odradzających się lasów.
Odbudowa populacji
Żbik europejski (Felis silvestris) dokonał cichego powrotu w najmniejszym niemieckim landzie. Martin Lillig, biogeograf i ekspert ds. żbików z BUND Saarland, mówi, że gatunek nigdy nie wyginął całkowicie w regionie, ale pozostawał „niezwykle rzadki” aż do lat 80. XX wieku. Na początku XXI wieku obserwacje koncentrowały się na obszarach Hunsrück, Warndt i Bliesgau. Dziś żbik występuje w prawie wszystkich lasach Saary, w tym w często odwiedzanym miejskim terenie rekreacyjnym na obrzeżach Saarbrücken. BUND szacuje populację na co najmniej 500 osobników.
- Niezwykle rzadki, ale nigdy całkowicie wymarły
- Znany głównie z Hunsrück, Warndt i Bliesgau
- Skolonizowane prawie wszystkie lasy; co najmniej 500 osobników
Monitorowanie nieuchwytnego kota
Ponieważ żbiki są nocne i notorycznie płochliwe, tradycyjne fotopułapki często nie odróżniają ich od kotów domowych. Lillig opisuje standardową metodę badawczą: „Stosujemy metodę wabików. Szorstkie drewniane patyki spryskuje się nalewką z kozłka lekarskiego. Koty są magicznie przyciągane przez zapach i ocierają się o nie, jakby były na haju.” Próbki sierści pozostawione na patykach są wysyłane do laboratorium genetycznego w celu identyfikacji gatunku.
W nocy wszystkie koty są szare. Nawet na fotopułapkach często nie widać, czy to żbik, czy kot domowy.
Zagrożenia i ochrona
Gatunek jest wymieniony w kategorii 3 („zagrożony”) na niemieckiej krajowej czerwonej liście. Śmiertelność na drogach jest główną przyczyną śmierci, a fragmentacja siedlisk przez drogi i osiedla pozostaje stałym zagrożeniem. Lillig zauważa, że Saara jest jedynym krajem związkowym bez przejścia dla dzikich zwierząt, i sugeruje, że nawet proste przepusty w kluczowych miejscach byłyby pomocne. Nadchodząca konferencja „Saarlands Wildkatzenwälder von morgen” (Lasy żbików Saary jutra) zgromadzi SaarForst i BUND 27 czerwca w Saarbrücken, aby omówić długoterminową łączność siedlisk.
Rola ekologiczna
Lillig nazywa żbika „gatunkiem wskaźnikowym”: jego obecność sygnalizuje ekologicznie nienaruszony i dobrze połączony las. „Gdzie on prosperuje, tam prosperuje wiele innych” – mówi. Thomas Steinmetz, dyrektor państwowej agencji leśnej SaarForst, dodaje praktyczną korzyść: koty redukują populacje myszy, które zjadają nasiona drzew i ogryzają młode rośliny.
Dla nas żbik jest naturalnym sprzymierzeńcem w hodowli stabilnego lasu.
Twierdza na skalę kraju związkowego
Saara jest obecnie opisywana jako jedyny niemiecki land, w którym żbik skolonizował całe terytorium. Odbicie od garstki znanych enklaw do niemal pełnego pokrycia stanowi rzadką pozytywną narrację w ochronie ssaków Europy Środkowej, a konferencja ma na celu zabezpieczenie tego trendu na nadchodzące dekady.
