Zadłużenie krajów rozwijających się osiągnęło rekordowe 9,4 bln dolarów, najbiedniejsze płacą najwyższe odsetki od lat 80.

Rekordowe obciążenie długiem

Kraje rozwijające się były winne zagranicznym wierzycielom rekordowe 9,4 bln dolarów w 2025 roku, co oznacza wzrost o 5,5% w stosunku do roku poprzedniego. Był to najszybszy wzrost od czterech lat. Zwiększyło się zadłużenie wobec prywatnych wierzycieli, a najbiedniejsze kraje odzyskały dostęp do rynków obligacji. Dane obejmują pożyczki od zagranicznych wierzycieli, a nie zadłużenie krajowe. Emisja obligacji publicznych wzrosła o ponad jedną trzecią do 251 mld dolarów, co stanowi najwyższy poziom od pięciu lat.

Koszty najwyższe od dekad

Najbiedniejsze kraje, kwalifikujące się do preferencyjnych pożyczek Banku Światowego, płaciły średnio 8,2% odsetek od nowych zobowiązań, co jest najwyższym wynikiem od końca lat 80. Wstępne dane za 2026 rok wskazują na utrzymujące się wysokie tempo zadłużania przy wciąż wysokich stopach procentowych, wynikających ze wzrostu globalnych kosztów finansowania. Bank wskazał na niedawne umowy Laosu (11,5%), Republiki Konga (13,88%) oraz Kenii (9,2%). Wykres przedstawia te trzy stawki.

Republika Konga13,88%

Laos11,5%

Kenia9,2%

Republika Konga

13.88 %

Laos

11.5 %

Kenia

9.2 %

Dane z tekstu artykułu

Rentowność obligacji rządowych wzrosła na całym świecie, ponieważ obawy inflacyjne związane z wojną w Iranie, wyższe stopy procentowe i rosnące zadłużenie publiczne podniosły koszty pożyczek. Rentowności osiągnęły poziomy niespotykane od lat, wywierając presję na zamożne gospodarki, takie jak Stany Zjednoczone, Francja i Niemcy. Haishan Fu z Banku Światowego podsumowała sytuację wprost.

„Dostęp do finansowania międzynarodowego poprawił się, ale cena tego finansowania nie.”

Obsługa długu i ograniczone budżety

Dane z początku 2026 roku pokazały silny popyt biedniejszych krajów na nowe finansowanie. Kraje o niskim i średnim dochodzie spłaciły około 1,4 bln dolarów kapitału i odsetek w 2025 roku, co stanowi piąty z rzędu roczny wzrost. Do połowy sierpnia ponad dziesięć krajów przekroczyło już całkowitą wartość emisji obligacji z całego 2025 roku. Wiele rządów emitowało obligacje, aby spłacić istniejące zadłużenie, często przy wyższym oprocentowaniu. Bank ostrzega, że rosnące koszty obsługi długu powstrzymują niektóre rządy przed inwestycjami, które przyniosłyby zyski w przyszłości. Analiza wykazała również, że globalne wstrząsy silniej uderzają w dostępność żywności w krajach mocno zadłużonych. Zdaniem banku, w państwach tych zdrowa żywność staje się trudniej dostępna, gdy gospodarka światowa znajduje się pod presją.

Brytyjskie dążenia do nowego porozumienia w sprawie długu

Premier Andy Burnham wyznaczył Gordona Browna, byłego premiera z Partii Pracy, do sprawdzenia, czy zmiany w globalnym systemie zadłużenia są możliwe przed objęciem przez Wielką Brytanię prezydencji w G20 w przyszłym roku. Burnham powiązał te wysiłki z rozliczeniem dziedzictwa niewolnictwa, a rząd planuje promować to, co nazywa „nowym impulsem w sprawie długu” podczas swojej prezydencji. Minister spraw zagranicznych Ed Miliband przedstawił w październiku 2026 roku plany „nowego ładu” dla krajów mocno zadłużonych podczas dorocznych spotkań MFW w Bangkoku. Pakiet ten ma wykorzystać bilanse Banku Światowego i innych wielostronnych banków rozwoju w celu odblokowania większych środków finansowych.