Niemiecka pisarka Christine Wunnicke uhonorowana Georg-Büchner-Preis 2026 za 'genialną sztukę' ujawniającą fikcję w historii

Nagroda i ceremonia

Georg-Büchner-Preis został przyznany Christine Wunnicke za rok 2026, ogłosiła w czwartek w Darmstadt Deutsche Akademie für Sprache und Dichtung. Nagroda, opiewająca na 50 000 euro, jest finansowana przez rząd federalny, kraj związkowy Hesja i miasto Darmstadt. Ceremonia wręczenia odbędzie się 24 października w Staatstheater Darmstadt, kontynuując tradycję zapoczątkowaną w 1951 roku.

Niesamowita siła tego dzieła, jego bezwstydny upór, nieugięta praca ćwierćwiecza robią wrażenie na czytelnikach, którzy z każdą książką wplątują się w nową fascynującą konfrontację między faktem a fikcją.

Autorka i jej twórczość

Christine Wunnicke urodziła się w Monachium w 1966 roku i studiowała językoznawstwo, starogermanistykę i psychologię w Berlinie i Glasgow. Po pracy w administracji naukowej Towarzystwa Maxa Plancka w Monachium zaczęła tworzyć słuchowiska i reportaże na początku lat 90. Jej pierwsza powieść "Fortescues Fabrik" ukazała się w 1998 roku i wprowadziła powracający motyw: postacie historyczne umieszczone w fikcyjnych ramach narracyjnych. Jej powieść z 2020 roku "Die Dame mit der bemalten Hand", wyobrażająca spotkanie podróżnika Carstena Niebuhra z perskim astronomem, znalazła się na krótkiej liście do Niemieckiej Nagrody Książkowej i zdobyła Nagrodę Literacką Wilhelma Raabego. Jej najnowsza książka "Wachs" (2025) opowiada o 13-letniej dziewczynce w XVIII-wiecznej Francji, która uczy się anatomii na skradzionych zwłokach, a później tworzy szczegółowe anatomiczne modele woskowe podziwiane przez Diderota. Powieść ponownie znalazła się na krótkiej liście do Niemieckiej Nagrody Książkowej i przyniosła jej Nagrodę Jeana Paula za całokształt twórczości.

Bystra, lakoniczna i pełna językowego dowcipu.

Heski minister sztuki i kultury pochwalił Wunnicke jako wzbogacenie literatury niemieckojęzycznej, zauważając, jak umiejętnie splata "wielkie pytania naszych czasów" (sztuczna inteligencja, samooptymalizacja) z materiałem historycznym.

Odbiór krytyczny i uzasadnienie jury

Jury podkreśliło umiejętność Wunnicke ujawniania fikcji w tym, co rzekomo historyczne. Jej subtelny językowy dowcip i brak autoreferencji zostały wyróżnione, wraz z empatią, jaką okazuje swoim bohaterom, nawet gdy obnaża europejską historię naukową i kolonialną. Akademia określiła jej sztukę jako "genialną", taką, która "nie odmawia empatii swoim postaciom", umożliwiając odkrywcze spojrzenie na tę historię. Wunnicke od dawna była ceniona w niszowych kręgach literackich, zwłaszcza tych poświęconych literaturze queer, gdzie jej wczesne powieści znalazły dom w małych wydawnictwach, takich jak Männerschwarm i Albino. Jej późniejszy sukces z berlińskim wydawnictwem Berenberg zbiegł się z ogłoszeniem przez nie zamknięcia, dodając gorzko-słodkiej nuty do tego wyróżnienia.

Nagroda powoli otwierająca się na kobiety

Georg-Büchner-Preis został przyznany dotychczas 74 razy. Tylko 13 z tych laureatów to kobiety, choć lista ta obejmuje tak znaczące postacie jak Ingeborg Bachmann, Christa Wolf i Marie Luise Kaschnitz. Wybór Wunnicke kontynuuje powolną dywersyfikację nagrody, która od 1951 roku trafiła do autorów takich jak Max Frisch, Günter Grass i Heinrich Böll.