Włoskie banki ostrzegają: środki budżetowe na lata 2025–2027 obciążą sektor kwotą 22 mld euro

Daniny od banków w projekcie budżetu na 2027 rok

Marco Elio Rottigni, dyrektor generalny włoskiego stowarzyszenia bankowego ABI, przekazał 10 listopada 2026 roku wspólnym komisjom budżetowym Izby Deputowanych i Senatu, że projekt ustawy zwiększy wpływy państwa z sektora bankowego o około 7 mld euro w ciągu trzech lat. ABI wskazuje, że kwota ta stanowi dodatek do niemal 15 mld euro pozyskanych dzięki środkom z lat 2024 i 2025, co łącznie daje 22 mld euro obciążeń wynikających z regulacji na lata 2025, 2026 i 2027. Największą pozycją jest dodatkowa dopłata do podatku Ires: projekt przewiduje podniesienie o trzy punkty procentowe obowiązującej już dopłaty 3,5-punktowej w latach 2027 i 2028, co zwiększa stawkę dla banków z 24% do 30,5%. ABI szacuje strukturalne cięcie odliczeń Irap na 4,8 mld euro, a odroczenia odliczeń i rekompensat na 2,1 mld euro. Stowarzyszenie nazywa trwałe ograniczenie odliczalnych kosztów administracyjnych i amortyzacji z 90% do 30% najbardziej dotkliwym środkiem, ponieważ uderza ono w koszty oddziałów oraz inwestycje w technologię i cyberbezpieczeństwo.

Strukturalne cięcie odliczeń Irap4,8

Odroczenia odliczeń i rekompensat2,1

Strukturalne cięcie odliczeń Irap

4.8 mld euro

Odroczenia odliczeń i rekompensat

2.1 mld euro

Dane z tekstu artykułu

Projekt obniża również odliczalną część kosztów odsetkowych z 97% do 96%, przesuwa odliczenie strat z tytułu starych kredytów planowane na 2027 rok na lata 2028 i 2029 oraz redukuje limit wykorzystania wcześniejszych strat podatkowych z 42% do 25%. Podwaja także podatek Tobin do 0,8% od instrumentów nienotowanych na giełdzie, 0,4% od notowanych oraz 0,08% od transakcji wysokiej częstotliwości. ABI twierdzi, że może to wpłynąć na płynność rynku i konkurencyjność włoskiego centrum finansowego.

Rozłożenie kredytów Superbonus

Artykuł 37 rozkłada część ulg podatkowych związanych z pracami budowlanymi w ramach Superbonus z 2023 roku na dziesięć rocznych rat. Banki nabyły te kredyty zgodnie z harmonogramem wykorzystania ustalonym ustawowo, a ABI argumentuje, że zmiana ta wpłynie na ich wartość ekonomiczną i finansową. Zgodnie z projektem 18,5 mld euro zostanie rozłożone na dziesięć lat, przy czym tylko 2 mld euro obciążą przyszłoroczny dług, a wykorzystanie kredytów potrwa do 2036 roku. ABI szacuje, że banki posiadają od 70 do 80 procent łącznej wartości kredytów, co czyni je pierwszymi poszkodowanymi przez cięcia. Małe i średnie przedsiębiorstwa posiadające kredyty poniżej progu, który zostanie ustalony w późniejszej poprawce między 100 000 a 200 000 euro, mogą zostać zwolnione. ABI opisuje ten środek jako "wymuszoną restrukturyzację długu państwowego" i twierdzi, że wpływ na płynność oraz bilanse banków i zaangażowanych firm będzie znaczny.

Łączna kwota rozłożona na dziesięć lat18,5

Obciążenie przyszłorocznego długu2

Łączna kwota rozłożona na dziesięć lat

18.5 mld euro

Obciążenie przyszłorocznego długu

2 mld euro

Dane z tekstu artykułu

Obawy konstytucyjne i skumulowane obciążenie

Rottigni powiedział komisjom, że harmonogram rekompensat kredytowych jest sprzeczny z konstytucyjnymi ograniczeniami dotyczącymi retroaktywnej zmiany kalkulacji ekonomicznych firm. ABI powołuje się również na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 2015 roku dotyczący tzw. podatku Robin Hooda. Stowarzyszenie rozszerza te wątpliwości na cały zestaw dodatkowych środków fiskalnych wobec banków, a nie tylko na zmianę dotyczącą Superbonus.

„Musimy unikać serii środków podatkowych skoncentrowanych na bankach, które uszczuplają zasoby niezbędne do wypełniania ich podstawowej roli, jaką jest wspieranie całej gospodarki.”

Rottigni stwierdził, że decyzje podatkowe państwa muszą być oceniane pod kątem ich pośredniego wpływu na zdolność banków do udzielania kredytów i finansowania inwestycji, zwłaszcza w okresach międzynarodowej niepewności. Przywołał 1700 mld euro finansowania dla gospodarstw domowych, firm i administracji publicznej oraz ponad 400 mld euro włoskiego długu publicznego znajdującego się w portfelach banków.

Fundusz oszczędności rodzinnych dla nieletnich

Valeria Vittimberga, dyrektor generalna INPS, krajowego instytutu ubezpieczeń społecznych, poinformowała podczas przesłuchania, że rodziny z małoletnimi dziećmi urodzonymi przed 2027 rokiem będą mogły otwierać pozycje w nowym Fondo Nuovi Nati. Mogą one dokonywać dobrowolnych wpłat z odliczeniem podatkowym w wysokości 19%, do 1000 euro, nawet bez państwowego wkładu w wysokości 100 euro. Oszacowała koszt tego rozwiązania na 45 mln euro od 2028 roku, który spadnie do zera od 2046 roku.

„Pozwoli to uniknąć na przykład dysproporcji między rodzeństwem urodzonym przed i po 2027 roku.”

Vittimberga określiła fundusz jako najbardziej innowacyjny środek w projekcie budżetu.