Sześciu na dziesięciu włoskich onkologów cierpi na wypalenie zawodowe, wynika z badania Aiom i Fiaso

Wypalenie zawodowe i zagrożenia wśród onkologów

Sześciu na dziesięciu onkologów zgłasza wypalenie zawodowe, wynika z badania przeprowadzonego wśród 135 włoskich lekarzy przez Aiom oraz Fiaso, federację włoskich firm medycznych i szpitalnych. Wyniki przedstawiono 14 listopada 2026 r. w Rzymie, podczas drugiego dnia 28. krajowego kongresu Aiom, który potrwa do 15 listopada i gromadzi 3000 włoskich onkologów. Massimo Di Maio, krajowy prezes Aiom, stwierdził, że problem ten pogłębia się z biegiem czasu, zaznaczając jednocześnie, że badanie ma charakter wstępny i cząstkowy. 64% respondentów przyznaje, że otrzymywało groźby lub było atakowanych słownie przez pacjentów bądź ich rodziny, a 2% zgłasza przypadki przemocy fizycznej. Giuseppe Quintavalle, prezes Fiaso, zaapelował do kierownictwa szpitali o uważne monitorowanie obciążenia pracą.

„Dystres onkologów musi być uważnie monitorowany przez kierownictwo placówek.”

Quintavalle dodał, że należy zidentyfikować przyczyny stresu i oddzielić wypalenie zawodowe od przejściowych form dyskomfortu.

Groźby lub agresja słowna64%

Trudności w dostępie do wsparcia psychologicznego54%

Co najmniej sześć godzin tygodniowo na dokumentację55%

Oczekiwanie zmniejszenia obciążenia pracą82%

Oczekiwanie większego uznania35%

Przemoc fizyczna2%

Groźby lub agresja słowna

64 %

Trudności w dostępie do wsparcia psychologicznego

54 %

Co najmniej sześć godzin tygodniowo na dokumentację

55 %

Oczekiwanie zmniejszenia obciążenia pracą

82 %

Oczekiwanie większego uznania

35 %

Przemoc fizyczna

2 %

Dane z tekstu artykułu

Biurokracja zabiera czas pacjentom

55% onkologów przyznaje, że spędza co najmniej sześć godzin tygodniowo na dokumentacji, kartach medycznych, poczcie elektronicznej i innych zadaniach administracyjnych. Rossana Berardi, wybrana na prezesa Aiom, zaprezentowała wyniki badania i opisała to jako niewidzialną pracę, która często wykracza poza godziny urzędowania. Stwierdziła, że część tych zadań można przekazać personelowi pomocniczemu, przenieść do lepszych systemów cyfrowych lub, tam gdzie to możliwe, delegować do programów sztucznej inteligencji. Podkreśliła, że praca onkologów wymaga zarówno ochrony, jak i uznania.

„Podstawową rolą onkologa jest opieka nad chorymi, ale aby robić to dobrze, lekarz sam musi być wspierany i chroniony.”

Podczas kongresu Aiom i Fiaso podpisały porozumienie mające na celu identyfikację dobrych praktyk, które uproszczą procedury biurokratyczne i usprawnią pracę onkologów. Badanie wykazało również, że 82% respondentów oczekuje zmniejszenia obciążenia pracą, a 35% domaga się większego uznania dla wykonywanej pracy. 54% zgłasza trudności w dostępie do usług wsparcia psychologicznego.

Proponowana poprawka budżetowa i ryzyko dla młodych lekarzy

Aiom planuje przedstawić poprawkę do przyszłej ustawy budżetowej, która miałaby na celu formalne uznanie ryzyka psychospołecznego i relacyjnego związanego z tym zawodem. Propozycja zostanie złożona wspólnie ze stowarzyszeniem Salute Donna, któremu przewodniczy Annamaria Mancuso, włoskim kolegium ordynatorów oddziałów onkologii szpitalnej (Cipomo) oraz Women for Oncology Italy, siecią zrzeszającą ponad 1000 kobiet. Di Maio powiedział, że problem był już znany w onkologii i że międzynarodowe badania analizowały go lata wcześniej. Ostrzegł również, że utrata motywacji wśród młodych lekarzy może zniechęcać do wyboru tej specjalizacji. Grupa robocza Aiom Young pracowała wcześniej nad projektem o nazwie Aut Aut, opartym na świadectwach młodych kolegów, w 2025 roku.

Platforma onkologii precyzyjnej

Tavola Periodica delle Mutazioni, zaprezentowana na kongresie, jest opisywana jako pierwsza we Włoszech platforma cyfrowa do klasyfikacji i wizualizacji wariantów genowych w onkologii. Została opracowana przez grupę Pmmp z Siapec, włoskiego towarzystwa patomorfologii i cytopatologii diagnostycznej, wraz z Aiom i Fondazione Atlas Italia, przy bezwarunkowym wsparciu AstraZeneca i Thermo Fisher Scientific. Specjalista wprowadza wariant zidentyfikowany w analizie laboratoryjnej, a system generuje wynik Pmmp Score w oparciu o poziom dowodów naukowych dla danej mutacji. Umberto Malapelle, koordynator Pmmp-Siapec, powiedział, że platforma pozwala specjalistom szybko sprawdzić dostępne dowody.

„Nie wszystkie mutacje mają ten sam stopień dowodów naukowych w zakresie przewidywania aktywności i skuteczności konkretnej terapii.”

Malapelle dodał, że znanych jest co najmniej sto markerów predykcyjnych dla wszystkich nowotworów, dziewięć dla raka płuc i trzy dla raka jelita grubego. Di Maio zapowiedział, że platforma zostanie rozszerzona o inne mutacje i typy nowotworów, zaczynając od genu EGFR w raku płuc.