Włochy przesuwają zakaz wjazdu dla diesli Euro 5 w Dolinie Padu o rok, do października 2027 r.

Decyzja rządu i zasięg regionalny

Włoska Rada Ministrów przyjęła 24 września 2026 r. dekret z mocą ustawy, przesuwający zakaz dla pojazdów z silnikami diesla Euro 5 w Dolinie Padu. Ograniczenia miały wejść w życie 1 października 2026 r. w czterech regionach północnych: Piemoncie, Lombardii, Wenecji Euganejskiej oraz Emilii-Romanii. Zgodnie z nowymi przepisami, podpisanymi przez premier Giorgię Meloni oraz ministra transportu Matteo Salviniego, termin wdrożenia przesunięto o pełny rok, do 1 października 2027 r. Środek dotyczy głównie osiemnastu dużych ośrodków miejskich o populacji przekraczającej 100 tys. mieszkańców. Opóźnienie obejmuje zarówno prywatne samochody osobowe, jak i pojazdy transportu komercyjnego kategorii N1, N2 i N3 wyprodukowane w latach 2011–2015.

Liczba pojazdów i uzasadnienie ekonomiczne

Ministerstwo Infrastruktury i Transportu uzasadniło pilną interwencję ustawodawczą danymi o rejestracji pojazdów w północnych Włoszech. W całym kraju około 3,5 mln samochodów osobowych i 600 tys. pojazdów użytkowych korzysta z silników diesla Euro 5. W samej Dolinie Padu w użyciu pozostaje ponad 1,2 mln aut osobowych i 200 tys. pojazdów komercyjnych. Raport techniczny dołączony do dekretu podkreśla konieczność uniknięcia poważnych zakłóceń w mobilności obywateli, ciągłości transportu towarowego oraz regionalnych łańcuchach dostaw. Nowe prawo modyfikuje dekret z 12 września 2023 r., dając władzom regionalnym większą swobodę w kształtowaniu lokalnych strategii poprawy jakości powietrza.

Włochy samochody osobowe3,5

Włochy pojazdy komercyjne0,6

Dolina Padu samochody osobowe1,2

Dolina Padu pojazdy komercyjne0,2

Włochy samochody osobowe

3.5 mln pojazdów

Włochy pojazdy komercyjne

0.6 mln pojazdów

Dolina Padu samochody osobowe

1.2 mln pojazdów

Dolina Padu pojazdy komercyjne

0.2 mln pojazdów

Dane z tekstu artykułu

Reakcja resortu i regulacje europejskie

Matteo Salvini przedstawił dekret jako interwencję mającą chronić gospodarstwa domowe i firmy przed nagłymi zakazami. Stwierdził, że ponad 500 tys. pracowników w samej Lombardii zachowa możliwość swobodnych dojazdów bez konieczności natychmiastowej wymiany pojazdów. Salvini odwołał się do europejskich ram regulacyjnych z 2007 r., argumentując, że kierowcy korzystają z aut Euro 5 ze względów finansowych, a nie z wyboru. Minister oświadczył, że rząd zareagował zdrowym rozsądkiem na unijne wytyczne, stawiając na pierwszym miejscu interesy krajowej gospodarki.

„To ważny wynik, który wychodzi naprzeciw konkretnym potrzebom rodzin, pracowników i systemu produkcyjnego, unikając generalnej blokady, która miałaby znaczące konsekwencje dla mobilności i działalności gospodarczej.”

Plany regionalne i zgodność środowiskowa

Przed ogólnokrajowym przesunięciem terminu, cztery północne administracje regionalne opracowały odrębne harmonogramy i mechanizmy egzekwowania celów środowiskowych. Lombardia zamierzała egzekwować zakaz przez cały rok w dni powszednie od 07:30 do 19:30, wyłączając jedynie kierowców uczestniczących w płatnym programie monitorowania przebiegu Move-In. Wenecja Euganejska nakreśliła ograniczenia sezonowe obowiązujące corocznie od października do kwietnia, co pokrywało się z planami Piemontu. Emilia-Romania zaplanowała strukturalne ograniczenia dla diesli od października do 31 marca każdego roku. Krajowe przesunięcie terminu pozwala władzom regionalnym na wdrożenie alternatywnych środków kompensacyjnych w czasie, gdy ceny oleju napędowego w Unii Europejskiej osiągnęły 2,23 euro za litr, w porównaniu z 2,16 euro w poprzednim tygodniu. Dane Komisji Europejskiej wykazały, że ceny diesla osiągnęły rekordowe poziomy w dziewiętnastu państwach członkowskich w tym samym okresie.