Rząd Wenezueli i opozycja uzgadniają reformę Sądu Najwyższego oraz odzyskanie zamrożonych rezerw złota

Zakończenie pierwszej rundy dialogu

Tymczasowy rząd prezydent Delcy Rodríguez oraz opozycja, reprezentowana przez Zgromadzenie Narodowe z 2015 roku, zakończyły w środę w Caracas pierwszą rundę dialogu politycznego. Efektem rozmów jest dwustronicowe wspólne oświadczenie podpisane przez obie delegacje. Rozmowy, które rozpoczęły się 6 sierpnia, odbyły się w hotelu Meliá Caracas i były transmitowane przez państwowy kanał Venezolana de Televisión. Szef delegacji rządowej Jorge Rodríguez, pełniący również funkcję przewodniczącego parlamentu, oraz liderka delegacji opozycyjnej Dinorah Figuera, przewodnicząca Zgromadzenia Narodowego z 2015 roku, odczytali komunikat i uścisnęli sobie dłonie. Runda obejmowała pięć sesji roboczych, dwa panele techniczne oraz pięć spotkań plenarnych. Dokument nie wspomina o chavistańskim Zgromadzeniu Narodowym z 2025 roku, co oznacza, że organ ten nie odgrywa żadnej roli w zawartych porozumieniach.

Reforma sądownictwa

Kluczowe porozumienie zakłada całkowitą wymianę składu Sądu Najwyższego (TSJ), który zatwierdził kontrowersyjną reelekcję Nicolása Maduro w 2024 roku mimo zarzutów o fałszerstwa i braku publikacji oficjalnych wyników. Strony uzgodniły uruchomienie nowego procesu nominacji sędziów, odnowienie i rozszerzenie komisji ds. nominacji sędziowskich oraz powołanie rady ds. weryfikacji kwalifikacji, aby zapewnić zgodność z wymogami konstytucyjnymi. Przeprowadzona zostanie również reforma ustawy organicznej o TSJ. Zgromadzenie Narodowe rozpoczęło wcześniej częściową wymianę składu w maju, zwiększając liczbę sędziów z 20 do 32, jednak obecne porozumienie resetuje te działania. Komisja nominacyjna analizowała ponad 500 kandydatur na osiem wakatów oraz 12 nowych stanowisk powstałych po rozszerzeniu składu.

Harmonogram realizacji porozumień rozpocznie się w sierpniu od oficjalnych ogłoszeń i konkretnych działań, w ramach mechanizmu ciągłej pracy, który zapewnia ścisłe przestrzeganie każdego zobowiązania.

Zamrożone aktywa i pomoc dla ofiar trzęsienia ziemi

Strony uzgodniły koncentrację wysiłków na odzyskaniu wenezuelskich aktywów rezerwowych zdeponowanych w Banku Anglii, które są obecnie przedmiotem sporu prawnego w Londynie. Wenezuela posiada 31 ton złota o wartości około 1,9 mld USD (według szacunków rządowych z 2023 roku około 1,7 mld EUR), zamrożonych od czasu, gdy Wielka Brytania odmówiła uznania reelekcji Maduro. Tymczasowa prezydent pisała wcześniej do króla Karola III z prośbą o uwolnienie złota. Odzyskane środki miałyby wesprzeć ofiary podwójnego trzęsienia ziemi z 24 czerwca, w wyniku którego zginęło co najmniej 6301 osób, a 73 356 zostało rannych (według najnowszego oficjalnego bilansu), w tym co najmniej 138 osób pochodzenia portugalskiego. Strony zobowiązały się do ustanowienia mechanizmów przejrzystości, identyfikowalności i audytu w zakresie wykorzystania tych zasobów.

Kontekst polityczny

Dialog odbywa się siedem miesięcy po obaleniu i schwytaniu Maduro w trakcie operacji wojskowej USA w Caracas w styczniu 2026 roku. Delcy Rodríguez, była wiceprezydent za rządów Maduro, kieruje obecnie krajem przy wsparciu Waszyngtonu i otrzymała pochwały od prezydenta USA Donalda Trumpa za realizację żądań jego administracji. W procesie nie uczestniczy liderka opozycji i laureatka Pokojowej Nagrody Nobla María Corina Machado, która przebywa na wygnaniu w Panamie, ani Edmundo González Urrutia. Machado oświadczyła, że nie będzie blokować procesu. Stany Zjednoczone wyraziły zadowolenie z rozpoczęcia dialogu, stwierdzając, że przyczynia się on do realizacji trzyfazowego planu administracji Trumpa dotyczącego przejścia do demokratycznych wyborów. Rozmowy te następują po 18 wcześniejszych nieudanych procesach dialogu między obiema stronami.

Ufam, że ten proces przyczyni się do budowania ścieżki ku lepszej demokratycznej koegzystencji między różnymi sektorami politycznymi kraju i przełoży się na konkretne korzyści dla Wenezuelczyków.