Wenezuela odblokowuje niezależne serwisy informacyjne w trakcie wznowienia rozmów politycznych

Dostęp przywrócony po latach cyfrowych ograniczeń

17 września 2026 r. wenezuelska Narodowa Komisja Telekomunikacyjna (Conatel) ogłosiła formalne przywrócenie dostępu do różnych krajowych i międzynarodowych platform komunikacji cyfrowej. Decyzja pozwoliła użytkownikom internetu w całym kraju na bezpośrednie odwiedzanie niezależnych portali bez konieczności korzystania z wirtualnych sieci prywatnych (VPN). Serwisy takie jak Efecto Cocuyo, Tal Cual i Runrunes odzyskały bezpośrednią łączność po latach państwowej cenzury cyfrowej. Organizacje medialne przeniosły swoją działalność do sieci po 2013 r., gdy rząd ustanowił monopol na import i dystrybucję papieru gazetowego, odcinając od niego krytyczne publikacje. Cyfrowe odblokowanie następuje po przywróceniu dostępu do platformy społecznościowej X kilka miesięcy wcześniej.

Reakcje redakcji i liderów opozycji

Dyrektorzy mediów z zadowoleniem przyjęli możliwość bezpośredniego dotarcia do czytelników, wskazując jednocześnie na finansowe i operacyjne koszty długotrwałej cenzury. Dyrektor Tal Cual, Víctor Amaya, zauważył, że jego serwis stracił 60% ruchu w sieci i znaczne przychody z reklam po zablokowaniu w lipcu 2024 r. w trakcie kryzysu powyborczego. Dyrektor redakcyjny Runrunes, Luis Ernesto Blanco, stwierdził, że ogłoszenie regulatora jest przyznaniem, iż strony były blokowane arbitralnie, bez formalnych rozstrzygnięć administracyjnych czy nakazów sądowych. Liderka delegacji opozycyjnej, Dinorah Figuera, publicznie poparła ten krok, wzywając jednocześnie do pełnego przywrócenia swobody cyfrowej.

Dziś otwiera się okno, na które wielu Wenezuelczyków czekało od lat: kilka mediów staje się ponownie dostępnych dla tych, którzy chcą wiedzieć, co dzieje się w ich kraju.

Częściowa ulga i pozostałe bariery cyfrowe

Grupa monitorująca prawa cyfrowe VE Sin Filtro zweryfikowała bezpośrednią łączność z 17 portalami internetowymi u kilku dostawców usług internetowych po ogłoszeniu decyzji. Organizacja udokumentowała jednak, że co najmniej 188 stron internetowych, w tym 79 serwisów informacyjnych, pozostaje niedostępnych w Wenezueli. Organizacja medialna NTN24 poinformowała, że jej strona stała się dostępna w czwartek rano, po czym w ciągu dnia występowały przerwy w działaniu. Inni dziennikarze odnotowali podobne niespójności u różnych dostawców. Obrońcy praw cyfrowych zauważyli, że szersza infrastruktura cenzury ustanowiona w poprzedniej dekadzie pozostaje częściowo nienaruszona.

Udało nam się przetrwać, udało nam się wymyślić siebie na nowo i dotarliśmy żywi do tego momentu.

Negocjacje polityczne i tło transformacji

Otwarcie mediów nastąpiło w momencie, gdy delegaci rządu Delcy Rodríguez i opozycji zebrali się na drugiej rundzie formalnych negocjacji politycznych po sierpniowej turze, która zapoczątkowała proces reformy sądownictwa. Rozmowy odbywają się osiem do dziewięciu miesięcy po operacji ze stycznia 2026 r., w której siły Stanów Zjednoczonych ujęły Nicolása Maduro, oskarżonego w Nowym Jorku o handel narkotykami. Program obecnej sesji dialogu priorytetowo traktuje wolność słowa i swobody obywatelskie. Druga runda napotkała natychmiastowe napięcie, gdy funkcjonariusze wywiadu aresztowali byłego burmistrza opozycyjnego Javiera Oropezę w Barquisimeto po jego powrocie z dwuletniego wygnania. Oropeza został zwolniony w czwartek wieczorem po bezpośredniej interwencji negocjatorów opozycji.