Rząd · Warszawa
Warszawa otwiera księgę kondolencyjną po śmierci Wandy Traczyk-Stawskiej, uczestniczki powstania warszawskiego
W Warszawie 19 sierpnia 2026 r. wystawiono publiczną księgę kondolencyjną po śmierci 99-letniej Wandy Traczyk-Stawskiej, uczestniczki powstania warszawskiego i pedagożki.
Tekst AI na podstawie relacji Warszawa Nasze Miasto, TVN24, Rzeczpospolita i innych wydawców. Zmieniony . Jak powstaje
Dla członkówPierwsze 30 sekund dla wszystkich. Głos syntetyczny (AI).
W skrócie
Księga pamięci została wystawiona 19 sierpnia 2026 r. o godz. 17:00 w Izbie Pamięci na Woli i pozostanie dostępna dla mieszkańców do 21 sierpnia.
Urodzona 7 kwietnia 1927 r. Traczyk-Stawska wstąpiła do Szarych Szeregów w 1942 r., walczyła w powstaniu warszawskim w 1944 r. i została ranna 6 września 1944 r., a następnie wyzwolona z obozu Oberlangen 12 kwietnia 1945 r.
Po uzyskaniu dyplomu z psychologii na Uniwersytecie Warszawskim uczyła w Szkole Specjalnej nr 6 i Szkole Podstawowej Specjalnej nr 3 do końca lat 70., kierując jednocześnie Społecznym Komitetem ds. Cmentarza Powstańców Warszawy.
Premier Donald Tusk, prezydent Rafał Trzaskowski, marszałek Sejmu Włodzimierz Czarzasty oraz marszałkini Senatu Małgorzata Kidawa-Błońska wydali oficjalne oświadczenia honorujące jej życie.

- 1947Wraca do Warszawy, by studiować psychologię i rozpocząć pracę nauczycielki
- 18.08Umiera w Warszawie w wieku 99 lat
- 19.08Publiczna księga kondolencyjna otwarta w Izbie Pamięci na Woli
Warszawa otwiera księgę pamięci
19 sierpnia 2026 r. miasto Warszawa udostępniło publiczną księgę kondolencyjną w Izbie Pamięci przy Cmentarzu Powstańców Warszawy na Woli, aby uczcić pamięć Wandy Traczyk-Stawskiej. Księga została wystawiona o godz. 17:00 w Sali Historii i będzie dostępna dla mieszkańców przez trzy dni, do 21 sierpnia. Prezydent Warszawy Rafał Trzaskowski zaprosił mieszkańców do składania wpisów oraz kwiatów i zniczy w miejscach pamięci na terenie stolicy. Polscy przywódcy państwowi, w tym premier Donald Tusk, marszałek Sejmu Włodzimierz Czarzasty oraz marszałkini Senatu Małgorzata Kidawa-Błońska, złożyli oficjalne hołdy po jej śmierci, która nastąpiła 18 sierpnia w wieku 99 lat.
„Pani Wanda walczyła o pamięć przez lata. O powstaniu warszawskim. O ofiarach cywilnych. A dziełem jej życia jest to miejsce, Izba Pamięci na Woli.”
Służba wojenna i konspiracja
Urodzona w Warszawie 7 kwietnia 1927 r. Traczyk-Stawska wstąpiła do konspiracyjnych Szarych Szeregów w 1942 r., po tym jak była świadkiem zabicia niemowlęcia przez niemieckich żołnierzy podczas inwazji w 1939 r. W czasie okupacji niemieckiej kolportowała podziemne biuletyny, malowała symbole oporu na murach miasta i przekazywała wyroki śmierci wydane przez Polskie Państwo Podziemne na kolaborantów. Podczas powstania warszawskiego w 1944 r. służyła pod pseudonimami „Pączek” i „Atma” jako łączniczka i strzelczyni w Oddziale Osłonowym Wojskowych Zakładów Wydawniczych w ramach Biura Informacji i Propagandy Komendy Głównej Armii Krajowej. Walczyła w Śródmieściu i na Powiślu, uczestnicząc w walkach o kościół św. Krzyża i komendę policji. 6 września 1944 r. odniosła ciężkie rany od odłamków granatnika, a 7 września otrzymała Krzyż Walecznych na podstawie rozkazu nr 26. Po kapitulacji powstania siły niemieckie przeniosły ją do obozów jenieckich, w tym do Stalagu VI-C Oberlangen, aż do wyzwolenia obozu przez żołnierzy 1. Dywizji Pancernej generała Stanisława Maczka 12 kwietnia 1945 r.
Kariera powojenna i dbałość o pamięć
Traczyk-Stawska wróciła do Warszawy w 1947 r., ukończyła psychologię na Uniwersytecie Warszawskim i do końca lat 70. pracowała jako nauczycielka pedagogiki specjalnej dla dzieci z niepełnosprawnościami. Uczyła w Szkole Specjalnej nr 6 na Pradze oraz w Szkole Podstawowej Specjalnej nr 3 przy ul. Ząbkowskiej. Równolegle z pracą pedagogiczną kierowała działaniami na rzecz odnalezienia nieudokumentowanych miejsc pochówku powstańców w całej Warszawie i przewodniczyła Społecznemu Komitetowi ds. Cmentarza Powstańców Warszawy. Jej działania doprowadziły do ustanowienia Dnia Pamięci o Cywilnej Ludności Powstańczej Warszawy oraz budowy Izby Pamięci w Parku Powstańców Warszawy na Woli.
Działalność publiczna i reakcje krajowe
W późniejszym życiu Traczyk-Stawska pozostawała zaangażowana w sprawy obywatelskie, uczestnicząc w demonstracjach publicznych i broniąc zasad konstytucyjnych, praw kobiet oraz praw człowieka. W 2018 r. wspierała protesty osób z niepełnosprawnościami przed Sejmem, a w 2020 r. dołączyła do demonstracji dotyczących praw reprodukcyjnych. Inna uczestniczka powstania, Anna Przedpełska-Trzeciakowska, która służyła jako sanitariuszka Armii Krajowej pod pseudonimem „Grodzka”, mówiła w telewizji publicznej o ich wspólnych zobowiązaniach wojennych i powojennych.
„Wanda była osobą, która reagowała na zło w każdej postaci.”
Hołd złożyli również minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz, minister kultury Marta Cienkowska, minister rodziny i pracy Agnieszka Dziemianowicz-Bąk, minister infrastruktury Dariusz Klimczak oraz minister spraw wewnętrznych Marcin Kierwiński.
Zapytaj o ten tekst
Źródła i kontekst
- Warszawa Nasze MiastoTłumy mieszkańców Warszawy pożegnały Wandę Traczyk-Stawską. Tak uczcili jej pamięć
- TVN24"Była człowiekiem, który reagował na zło w każdym wydaniu"
- RzeczpospolitaWanda Traczyk-Stawska: Nie ma nadziei, że Rosja się zmieni. Polacy i Niemcy razem tworzą zaporę przed Rosją
- Super ExpressNie żyje Wanda Traczyk-Stawska. Odeszła strażniczka pamięci. Włodarze żegnają bohaterkę Powstania Warszawskiego
- Wanda Traczyk-Stawska
- Powstanka warszawska, psycholożka i nauczycielka pedagogiki specjalnej
- Rafał Trzaskowski
- Prezydent Warszawy
- Donald Tusk
- Premier Polski
- Miejsca
- Warszawa
Pollar jest bezpłatny i bez reklam w tekście. Utrzymują go członkowie.
Wesprzyj Pollar