Stany Zjednoczone usuwają Syrię z listy państw sponsorujących terroryzm po 47 latach

Zniesienie sankcji

Stany Zjednoczone formalnie usunęły w poniedziałek Syrię z listy państw sponsorujących terroryzm, kończąc okres obowiązywania tego statusu trwający od 1979 roku. Decyzja zapadła po obowiązkowym 45-dniowym okresie przeglądu kongresowego, który upłynął w sobotę, po tym jak prezydent USA Donald Trump oficjalnie powiadomił Kongres o planie 8 lipca 2026 roku. Departament Stanu USA cofnął również oznaczenie terrorystyczne nałożone wcześniej na Hajat Tahrir asz-Szam, dawną frakcję rebeliantów kierowaną przez prezydenta Syrii Ahmeda al-Sharaa, która zerwała więzi z Al-Kaidą w 2016 roku. Departament Skarbu USA wprowadził odpowiednie złagodzenie sankcji, aby umożliwić przywrócenie łączności z międzynarodowym systemem bankowym.

Reakcja syryjskich władz

Władze w Damaszku przyjęły decyzję USA jako istotny krok dla odbudowy kraju po upadku Baszara al-Asada w grudniu 2024 roku. W wystąpieniu publicznym we wtorek rano prezydent Ahmed al-Sharaa wyraził wdzięczność amerykańskiej administracji oraz państwom partnerskim za ułatwienie tej zmiany dyplomatycznej.

Dziś Syria zrzuca z siebie ciężkie brzemię i odwraca kartę bolesnej przeszłości, by wkroczyć na ścieżkę rozwoju i odbudowy.

Sekretarz stanu USA Marco Rubio stwierdził, że cofnięcie sankcji stanowi uznanie działań tymczasowej administracji, wskazując na przystąpienie Syrii do Globalnej Koalicji na rzecz Pokonania Państwa Islamskiego. Syryjski minister spraw zagranicznych Asaad al-Shaibani określił wykreślenie z listy jako krok odzwierciedlający zaangażowanie Damaszku w bezpieczeństwo międzynarodowe.

Tło historyczne i relacje regionalne

Waszyngton po raz pierwszy umieścił Syrię na czarnej liście terroryzmu za rządów prezydenta Hafeza al-Asada w 1979 roku z powodu wspierania przez Damaszek palestyńskich frakcji zbrojnych. Relacje dwustronne pogorszyły się po inwazji USA na Irak w 2003 roku oraz zamknięciu amerykańskiej ambasady w Damaszku w 2012 roku w następstwie stłumienia powstania z 2011 roku. Podczas trwającej blisko 14 lat wojny domowej Waszyngton nałożył dodatkowe restrykcje, w tym ustawę Caesar Act z 2019 roku, którą Trump uchylił w grudniu. Najnowsza decyzja sprawia, że na liście państw sponsorujących terroryzm pozostają jedynie Kuba, Iran i Korea Północna. Tureckie MSZ w Ankarze oświadczyło, że ruch USA wzmocni więzi Syrii ze społecznością międzynarodową.

Wyzwania gospodarcze i cele odbudowy

Choć zmiana administracyjna usuwa bariery dla globalnych finansów, Syria nadal zmaga się z poważnymi trudnościami gospodarczymi. Prawie 90% populacji Syrii żyje w ubóstwie, a kraj boryka się z wysoką inflacją oraz rosnącymi cenami żywności i paliw. Vittorio Maresca di Serracapriola, główny analityk ds. sankcji w Karam Shaar Advisory, wyjaśnił praktyczne znaczenie tej decyzji dla syryjskiego sektora bankowego.

Moment na to ogłoszenie jest doskonały, a była to ostatnia główna bariera dla ponownego połączenia banków.

Rząd tymczasowy w Damaszku priorytetowo traktuje pozyskanie prywatnego kapitału zagranicznego w celu odbudowy infrastruktury publicznej zniszczonej podczas ponad dekady konfliktu zbrojnego.