Ukraina zabiega o kolejowy korytarz zbożowy przez Mołdawię po rosyjskich atakach na infrastrukturę w Odessie

Rosyjskie ataki na korytarz lądowy

Siły rosyjskie uderzyły 9 sierpnia w most w Majakach na trasie M-15 Odessa-Reni, jak wynika z analizy Instytutu Badań nad Wojną (ISW). Most nad limanem Dniestru stanowi kluczowy element infrastruktury łączącej południową Ukrainę z Mołdawią i Rumunią, zapewniając dostęp do rumuńskich portów naddunajskich (Gałacz i Braiła) oraz portu w Konstancy. ISW ocenia, że Rosja przesuwa priorytety taktyczne z korytarza morskiego na lądowy, dążąc do zakłócenia ukraińskiego eksportu rolnego i uderzenia w gospodarkę kraju. Od czasu wycofania się z inicjatywy zbożowej na Morzu Czarnym, Rosja prowadzi systematyczną kampanię przeciwko ukraińskiej infrastrukturze rolnej i logistycznej, atakując porty morskie w Odessie oraz porty rzeczne w Reni i Izmaile przy granicy z Rumunią.

Negocjacje kolejowe między Ukrainą a Mołdawią

Ukraina wystąpiła do Mołdawii o 50-procentową redukcję nominalnych stawek za transport zboża koleją przez mołdawskie terytorium do portu w Konstancy, poinformowały agencję Reuters źródła w obu krajach. Wysoki rangą przedstawiciel ukraińskiego sektora rolnego przekazał, że trwa zbieranie informacji o potencjalnych wolumenach od zainteresowanych spedytorów, a proces nie został jeszcze sfinalizowany. Źródło w Kolejach Mołdawskich podało, że Mołdawia odpowiedziała kontrpropozycją, żądając od Ukrainy gwarancji określonych wolumenów ładunków w zamian za obniżkę stawek. Strony omawiają obecnie harmonogram i wielkość tranzytu ukraińskiego zboża przez Mołdawię. Mołdawia wspierała kolejowy transport ukraińskiego zboża w latach 2022–2023.

Szacowana przepustowość i interesy gospodarcze

Oleg Tofilat, były szef Kolei Mołdawskich, ocenił w rozmowie z agencją Reuters, że korytarz kolejowy przez Mołdawię mógłby transportować około 4,5 mln ton zboża rocznie. Według ukraińskich szacunków w pełni operacyjny korytarz mógłby obsłużyć 10 proc. eksportu zboża z kraju. Premier Mołdawii Vasile Tofan stwierdził, że Mołdawia nie powinna zmarnować szansy na zarobienie milionów euro na tranzycie ukraińskiego zboża i odrzucił obawy mołdawskich rolników, jakoby ukraińskie towary miały obniżyć ceny lokalnych produktów. Rumunia od początku inwazji obsłużyła tranzyt ponad połowy całkowitego wolumenu zboża wysyłanego przez Ukrainę na rynki międzynarodowe. Ponad 90 proc. ukraińskiego eksportu zboża przechodzi przez porty morskie, a produkty rolne stanowią największy udział w całkowitym eksporcie Ukrainy.

Spotkania dyplomatyczne i zrewidowane prognozy

Minister infrastruktury i rozwoju regionalnego Mołdawii Vladimir Bolea odwiedził 10 sierpnia obwód odeski, gdzie omówił z ukraińskim odpowiednikiem Mykołą Kałasznykiem kwestie poprawy połączeń kolejowych i zwiększenia tranzytu. Minister rolnictwa Ukrainy Taras Wisoćki poinformował agencję Reuters, że resort obniżył prognozę eksportu zboża na sezon 2026–2027 do 38–40 mln ton z wcześniejszych 43 mln ton, co jest efektem rosyjskich ataków na porty. Analitycy APK-Inform również obniżyli swoje prognozy w poniedziałek.

Nasilenie ataków na Morzu Czarnym

Agencja Reuters podała w ubiegłym tygodniu, że tylko w lipcu Ukraina odnotowała 35 ataków na statki w portach oraz 22 ataki na jednostki na pełnym morzu. Nasilenie rosyjskich uderzeń w transport morski i infrastrukturę portową zmusiło Kijów do poszukiwania alternatywnych szlaków lądowych i kolejowych, aby utrzymać płynność eksportu i funkcjonowanie gospodarki.