Komisja Europejska publikuje poradnik dla obywateli: jak przygotować się na pierwsze 72 godziny kryzysu

Poradnik na pierwsze 72 godziny

Komisja Europejska zaprezentowała 3 listopada 2026 roku nowy poradnik, który ma pomóc obywatelom i społecznościom w radzeniu sobie podczas pierwszych 72 godzin sytuacji kryzysowej. Wytyczne obejmują ekstremalne zjawiska pogodowe, klęski żywiołowe, cyberataki oraz inne zagrożenia hybrydowe. Dokument zaleca gospodarstwom domowym posiadanie zestawu awaryjnego z zapasami wystarczającymi na co najmniej 72 godziny, do czasu gdy służby państwowe i mechanizmy ochrony ludności będą w stanie udzielić pomocy. Komisja przedstawiła wytyczne podczas Europejskiego Forum Ochrony Ludności, gdzie omówiła je Hadja Lahbib, komisarz ds. równości, gotowości i zarządzania kryzysowego. Inicjatywa stanowi odpowiedź na kryzysy, które według Komisji stają się coraz częstsze i bardziej złożone.

Co powinien zawierać zestaw awaryjny

Zaleca się, aby gospodarstwa domowe przechowywały wodę butelkowaną w ilości około dwóch litrów na osobę dziennie, a także żywność o długim terminie przydatności, która nie wymaga gotowania, taką jak konserwy, batony zbożowe i orzechy. Lista zawiera również apteczkę pierwszej pomocy, leki osobiste lub przepisane przez lekarza oraz środki higieniczne. W celu zapewnienia łączności i oświetlenia, wytyczne zalecają latarkę z bateriami lub dynamo, przenośne radio do odbierania oficjalnych komunikatów, zapasowe baterie oraz powerbank do ładowania urządzeń. Kopie dowodów osobistych, paszportów i polis ubezpieczeniowych należy przechowywać w wodoodpornym etui wraz z niewielką ilością gotówki.

Cztery obszary priorytetowe

Wytyczne zorganizowano wokół czterech obszarów. Pierwszym z nich jest samowystarczalność przez 72 godziny, co oznacza pomoc obywatelom w zaspokojeniu podstawowych potrzeb w ciągu pierwszych trzech dni kryzysu, zanim zostanie zmobilizowana pomoc publiczna, m.in. poprzez zapasy awaryjne i torby ewakuacyjne. Drugim obszarem jest edukacja w zakresie gotowości, która zakłada włączenie tej tematyki do programów nauczania w przedszkolach i szkołach podstawowych oraz szkolenia dla nauczycieli, aby dzieci budowały umiejętności reagowania od najmłodszych lat. Dwa pozostałe obszary stanowią część tego samego zestawu zaleceń.

Rola władz lokalnych i gmin

Władze lokalne są proszone o informowanie mieszkańców o planach ewakuacji i postępowania w sytuacjach awaryjnych. Podczas długotrwałych przerw w dostawie prądu, trudnych warunków pogodowych lub incydentów technologicznych, zapasy zgromadzone w domach mogą zmniejszyć obciążenie służb ratunkowych. Pozwala to władzom i gminom skupić swoje wysiłki na najbardziej narażonych grupach społecznych.

Tło inicjatywy

Nowe wytyczne opierają się na zaleceniu Komisji dotyczącym ciągłości operacyjnej i testów warunków skrajnych, których celem jest wzmocnienie odporności krajowych punktów kontaktowych ochrony ludności w całej Europie. Komisja ogłosiła również plany ustanowienia corocznego Dnia Gotowości UE, a pierwsze wydarzenie zaplanowano na październik 2027 roku. Jak podano w komunikacie Komisji, środki te wprowadzają w życie strategię Unii Gotowości.