Donald Tusk obiecuje priorytet dla metra w Krakowie w ramach programu o wartości 10 mld euro

Kampania wyborcza i obietnica budowy metra

Premier Donald Tusk przybył do Krakowa 20 sierpnia 2026 r., aby poprzeć Monikę Piątkowską, senator startującą w wyborach na prezydenta miasta z ramienia Komitetu Ponad Podziałami, przy wsparciu Koalicji Obywatelskiej i Polskiego Stronnictwa Ludowego. Występując przed centrum kongresowym ICE Kraków w pobliżu ronda Grunwaldzkiego, Tusk odniósł się do wieloletnich postulatów mieszkańców, którzy w referendum lokalnym z 2014 r. opowiedzieli się za budową metra. Tusk potwierdził, że Ministerstwo Infrastruktury przygotowało krajowy program inwestycyjny o wartości 10 mld euro na finansowanie systemów metra w polskich miastach, wyznaczając Kraków jako główny priorytet.

Ministerstwo Infrastruktury przygotowało wiele miesięcy temu program o wartości 10 mld euro finansujący projekty metra w polskich miastach.

Mechanizm finansowania i wymogi środowiskowe

Tusk przedstawił architekturę finansową projektu, wyjaśniając, że finansowanie nie będzie bezpośrednio obciążać zasobów budżetu centralnego, aby uniknąć napięć z innymi samorządami. Struktura opiera się na połączeniu funduszy Unii Europejskiej, kredytów z instytucji państwowych, takich jak Bank Gospodarstwa Krajowego, oraz partnerstwa publiczno-prywatnego.

Nie chodzi o budżet centralny, ale o montaż finansowy, który nie będzie budził negatywnych emocji w innych miastach, ale skutecznie zrealizuje finansową stronę tego przedsięwzięcia.

Uruchomienie środków pozostaje uzależnione od uzyskania niezbędnych pozwoleń administracyjnych, w tym decyzji środowiskowych, ekspertyz geologicznych i przygotowania terenu. Piątkowska, która dzień wcześniej zaprezentowała swój program w Parku Bednarskiego, argumentowała, że szybkie przygotowanie dokumentacji jest kluczowe dla utrzymania dostępu do strumienia finansowania. W lipcu 2026 r. miasto przeznaczyło 188 mln PLN w przetargu na dokumentację przedprojektową pierwszej linii metra, aby przygotować ramy inżynieryjne dla przyszłych pozwoleń na budowę.

Jeśli chcemy tej inwestycji, musimy mieć odwagę, śmiałość i ambicję, nie odsuwać tego w czasie, bo to może wiązać się z ryzykiem wypadnięcia z tej perspektywy finansowej.

Harmonogramy projektu i debata administracyjna

Inicjatywa następuje po okresie zmian w samorządzie po odwołaniu byłego prezydenta Aleksandra Miszalskiego w referendum w maju 2026 r. Pełniący obowiązki prezydenta Stanisław Kracik stwierdził w czerwcu, że właściwa budowa może rozpocząć się dopiero między 2040 a 2045 rokiem. Tusk odrzucił ten harmonogram podczas konferencji prasowej, określając Kracika jako zbyt ostrożnego i doradzając mieszkańcom, aby nie polegali na tym szacunku.

Mam przyjemność poinformować, że mamy już gotowe analizy budowy metra. Przedstawię ich wyniki na początku września podczas Forum Ekonomicznego w Karpaczu.

Minister infrastruktury Dariusz Klimczak ogłosił, że ministerialne analizy projektu krakowskiego metra są gotowe i zostaną zaprezentowane na Forum Ekonomicznym w Karpaczu na początku września 2026 r. Plany miejskie zakładają ukończenie pierwszej linii metra w ciągu 10 lat, przy długoterminowym projekcie obejmującym dwie linie o łącznej długości około 29 kilometrów.

Miejska opłata turystyczna i nadchodzące głosowanie

Tusk odniósł się również do lokalnych środków fiskalnych, ogłaszając plany wprowadzenia ustawowej miejskiej opłaty turystycznej. Podatek ma zasilać bezpośrednio budżet miasta, z potencjalnymi wpływami szacowanymi na 100 mln PLN rocznie, a jego wdrożenie planowane jest przed kolejnym letnim sezonem turystycznym.

Wizyta miała miejsce przed przedterminowymi wyborami na prezydenta miasta zaplanowanymi na 27 września 2026 r., w których Piątkowska zmierzy się z kandydatami m.in. Prawa i Sprawiedliwości, których przedstawiciele Beata Szydło i Małgorzata Wassermann również prowadzą kampanię w mieście.