Sąd w Damaszku skazał byłego wielkiego muftiego Syrii Ahmeda Badreddina Hassouna na dożywocie

Sąd w Damaszku orzeka karę dożywocia

W poniedziałek, 24 sierpnia 2026 r., sąd w Damaszku skazał byłego wielkiego muftiego Ahmeda Badreddina Hassouna na dożywocie za działania podczas rządów obalonego prezydenta Baszara al-Asada. Duchowny stawił się osobiście w trybunale, aby wysłuchać wyroku. Jest on dziesiątym urzędnikiem poprzedniego rządu, który otrzymał wyrok skazujący w ramach działań nowych władz Syrii. Sędziowie uznali Hassouna za winnego podżegania do wojny domowej, wywoływania konfliktów na tle wyznaniowym i rasowym oraz nadużycia stanowiska. Sąd skazał go również za celowe podżeganie do morderstw i bezpośredni udział w zabójstwach podczas konfliktu. Oprócz kary dożywocia sąd orzekł dodatkowe wyroki więzienia od trzech do 20 lat za powiązane przestępstwa oraz nakazał pełną konfiskatę jego majątku.

Kariera i aresztowanie na lotnisku

Wyrok ten stanowi pierwsze orzeczenie karne wydane wobec wysokiego rangą autorytetu religijnego w procesach prawnych po upadku Asada. Hassoun sprawował urząd wielkiego muftiego, najwyższe stanowisko islamskiego duchownego w Syrii, przez ponad 16 lat od czasu mianowania go przez Asada w 2004 r. Podczas wojny domowej w latach 2011–2024 pozostawał lojalnym zwolennikiem aparatu państwowego, regularnie wygłaszając kazania i towarzysząc Asadowi podczas państwowych uroczystości religijnych. Jego kadencja zakończyła się w 2021 r., gdy Asad wydał dekret prezydencki znoszący urząd wielkiego muftiego i przekazujący jego uprawnienia ministerstwu ds. religijnych. Odwołanie to nastąpiło po kontrowersjach z listopada 2021 r., gdy Hassoun przedstawił własną interpretację wersetu Koranu podczas pogrzebu piosenkarza Sabaha Fakhriego, co wywołało sprzeciw środowisk religijnych. Po upadku rządu w grudniu 2024 r. Hassoun próbował uciec z kraju, ale w marcu 2025 r. został zatrzymany przez służby bezpieczeństwa na lotnisku.

Szersze procesy byłych urzędników

Wyrok w sprawie Hassouna jest kolejnym orzeczeniem wobec kluczowych postaci obalonego rządu. 11 sierpnia 2026 r. syryjski wymiar sprawiedliwości skazał zaocznie Baszara al-Asada, jego brata Mahera al-Asada oraz pięciu byłych szefów służb bezpieczeństwa na karę śmierci za zbrodnie wojenne i zbrodnie przeciwko ludzkości popełnione w latach 2011–2024. Były prezydent uciekł do Rosji zaraz po utracie władzy w grudniu 2024 r. W oddzielnych procesach, w których oskarżeni byli obecni, syryjscy sędziowie wydali wyroki śmierci na byłego funkcjonariusza bezpieczeństwa Atifa Najiba oraz kuzyna obalonego przywódcy, Wassima el-Asada. Prokuratorzy wykazali, że Wassim el-Asad zorganizował i kierował dwiema zbrojnymi milicjami odpowiedzialnymi za ataki na przedmieściach Damaszku oraz aktywnie podżegał do konfliktu zbrojnego.

Reakcja obrońców praw człowieka i obawy sądowe

Seria wyroków śmierci i procesów spotkała się z uwagą organizacji międzynarodowych. Przedstawiciele ONZ oraz grup zajmujących się prawami człowieka wyrazili sprzeciw wobec stosowania kary śmierci, wzywając syryjskie władze przejściowe do stworzenia bezstronnych ram prawnych skoncentrowanych na zadośćuczynieniu ofiarom. Balkees Jarrah, dyrektor ds. Bliskiego Wschodu i Afryki Północnej w Human Rights Watch, zaapelowała o reformy strukturalne w procesie sądowym.

Aby zapewnić sprawiedliwość w obliczu szeregu poważnych zbrodni popełnionych w Syrii, nie wystarczy wydawać wyroki skazujące. Należy ustanowić system zdolny do sprawowania kompetentnej, bezstronnej i niezależnej sprawiedliwości.