Söder i Özdemir krytykują zasady przetargu na elektrownie gazowe, które faworyzują północne Niemcy

Nowe zasady konwersji

Niemieckie Ministerstwo Gospodarki poinformowało we wtorek wieczorem, 10 listopada 2026 r., o wydaniu rozporządzenia zaostrzającego zasady przekształcania elektrowni węglowych na gazowe. Zgodnie z nowymi przepisami, konwersja kwalifikuje się jako nowa inwestycja tylko wtedy, gdy stara elektrownia węglowa została wyłączona do 22 lipca 2026 r. lub jeśli ustawa o odejściu od węgla wymaga jej zamknięcia najpóźniej do 1 stycznia 2030 r. Ministerstwo chce powstrzymać operatorów przed przedwczesnym wyłączaniem elektrowni węglowych w celu uzyskania dotacji. Rozporządzenie określa również, jakie wydatki wliczają się do obowiązkowej inwestycji minimalnej w wysokości 431 000 euro na megawat mocy kwalifikowanej; uznawane są tylko inwestycje w nowe instalacje lub rozbudowę, a nie zwykła modernizacja. Resort twierdzi, że przepisy wejdą w życie wkrótce i nie wpłyną na już przyznane kontrakty, ponieważ wszystkie zwycięskie projekty spełniają zaostrzone warunki.

Dlaczego pierwsza runda wywołała krytykę

Katherina Reiche określiła pierwszy przetarg mianem sukcesu jeszcze przed pojawieniem się głosów krytyki:

„Pierwszy przetarg w ramach StromVKG to wielki sukces. Przechodzimy od planowania strategii elektrowni do jej wdrażania.”

Bundesnetzagentur ogłosiła wyniki w tygodniu rozpoczynającym się 2 listopada 2026 r. Wyłoniono jedenaście projektów, z czego dziesięć przypadło RWE i LEAG. LEAG planuje przekształcić sześć bloków lignitowych w Brandenburgii i Saksonii na gaz, zamiast budować nowe elektrownie, co znacznie obniżyło koszty ich ofert. Badanie zlecone przez Uniper przewiduje prawie 10 mld euro dodatkowych kosztów w ciągu najbliższych 15 lat, ponieważ przekształcone elektrownie są mniej wydajne, spalają więcej gazu i nie mogą tak elastycznie regulować mocy, jak przewidziano dla elektrowni rezerwowych. Grupy ekologiczne, w tym BUND, argumentowały, że przekształcone stare bloki węglowe są mniej wydajne niż nowe instalacje, a przez to bardziej szkodliwe dla klimatu.

Kraje związkowe z południa domagają się większego udziału

Markus Söder i Cem Özdemir, premierzy Bawarii i Badenii-Wirtembergii, wspólnie uznali wyniki pierwszej rundy za niewystarczające i zażądali korekty ze strony rządu federalnego. Söder powiedział Handelsblatt, że rząd federalny musi działać natychmiast, nazywając pierwszą rundę „fatalną” i „całkowicie błędną polityką przemysłową”. Tak zwany bonus południowy obniża cenę oferenta o ryczałtową kwotę i ma zastosowanie tylko wtedy, gdy jedna trzecia wolumenu przetargu trafiła gdzie indziej, jednak 53% kontraktów przyznano na północy. Tagesspiegel zauważa, że Nadrenia Północna-Westfalia jest liczona jako część południowego regionu sieciowego i posiada wiele starych elektrowni węglowych, więc bonus mógłby nadal wspierać tamtejsze stare moce węglowe. Özdemir stwierdził:

„Każdy, kto chce bezpieczeństwa dostaw i wzrostu gospodarczego, musi budować nowe elektrownie gazowe tam, gdzie są one potrzebne.”

Özdemir wyznaczył cel, aby dwie trzecie nowych mocy powstało na południu. Söder z kolei opisał gospodarkę południa jako serce przemysłowe kraju i ostrzegł, że obecne podejście zagraża miejscom pracy w przemyśle.

Druga runda i koszty

Drugi przetarg obejmuje 3840 megawatów mocy kwalifikowanej, a oferty można składać do 29 grudnia 2026 r. Cena maksymalna pozostaje na poziomie 244 000 euro za megawat rocznie, a wsparcie jest wypłacane przez 15 lat. Wolumen jest mniejszy niż pierwotnie planowano, ponieważ w pierwszej rundzie przyznano więcej mocy, niż zamierzano. Nowe elektrownie mają dostarczać energię od listopada 2031 r., kiedy produkcja z wiatru i słońca będzie niewystarczająca. Handelsblatt szacuje łączne płatności obiecane we wszystkich kontraktach na około 12 mld euro brutto w ciągu 15 lat, co ostatecznie obciąży odbiorców energii elektrycznej.