Saudi Aramco wstrzymuje dostawy ropy do europejskich rafinerii po ataku na rurociąg

Ataki na rurociąg wstrzymują przepływ ropy przez Morze Czerwone

Atak dronów około 10 września uszkodził trzy stacje pomp wzdłuż saudyjskiego rurociągu East-West o długości 1200 kilometrów, wymuszając zamknięcie połączenia przesyłającego ropę przez półwysep do portu Yanbu nad Morzem Czerwonym. Oceny branżowe wskazują, że uszkodzenia odniosły 3 z 11 stacji pomp, co potwierdziły zdjęcia satelitarne. Rurociąg przesyłał wcześniej od 4 do 5 mln baryłek dziennie, co stanowiło 4–5% globalnych dostaw ropy i zapewniało trasę eksportową z pominięciem cieśniny Ormuz. Od 11 września z Yanbu nie wypłynął żaden transport ropy, a zapasy w terminalu spadły do poziomu wystarczającego na kilka dni. Operatorzy spodziewają się częściowego wznowienia pracy w ciągu kilku dni, podczas gdy pełne naprawy potrwają prawdopodobnie od pięciu do sześciu tygodni.

Odwołania dostaw w Europie

Saudi Aramco powiadomiło 18 września europejskie rafinerie o zawieszeniu dostaw ropy zaplanowanych na październik w ramach standardowych kontraktów terminowych. Decyzja ta następuje po wcześniejszych odwołaniach i opóźnieniach wrześniowych dostaw, co dotknęło wielu odbiorców otrzymujących ropę przez egipski terminal Sidi Kerir nad Morzem Śródziemnym. Co najmniej trzy europejskie rafinerie otrzymały oficjalne zawiadomienie o anulowaniu lub opóźnieniu dostaw, a powiadomienia spodziewane są dla co najmniej dwóch kolejnych zakładów. Europejscy nabywcy poszukują szybkich dostaw zastępczych z rynków Morza Północnego i Śródziemnego, co tworzy różnicę cenową między kontraktami terminowymi na ropę a ładunkami fizycznymi.

Rozbieżności cenowe i ekspozycja rafinerii

Ceny fizycznych dostaw ropy w Europie osiągnęły około 122 USD za baryłkę, tworząc spread w wysokości 14 USD względem kontraktów terminowych na ropę Brent, które przed spadkiem poniżej 105 USD za baryłkę 17 września, notowane były w okolicach 108 USD za baryłkę. Zakłócenia dostaw powodują nierównomierną ekspozycję europejskich rafinerii. Polski PKN Orlen polega na Saudi Aramco w około 40% surowca przetwarzanego w swoich trzech rafineriach. Dla porównania, Niemcy utrzymują niską bezpośrednią ekspozycję, a saudyjska ropa stanowiła 0,8% niemieckiego importu w 2025 roku. Niemieckie rafinerie pozyskują większość surowca z Norwegii (16,6%), Stanów Zjednoczonych (16,4%) oraz Libii (13,8%).

Alternatywne trasy przez Zatokę Perską

Aby zrekompensować utracone zdolności eksportowe nad Morzem Czerwonym, Saudi Aramco przekierowało strumienie ropy na wschód do terminalu eksportowego Ras Tanura w Zatoce Perskiej. Handlowcy poinformowali, że spółka sprzedała około 60 mln baryłek ropy z Ras Tanura z terminem załadunku na wrzesień i październik, co oznacza średni przepływ od 1 mln do 1,5 mln baryłek dziennie. Wolumeny te są przeznaczone do przeładunków typu statek-statek w pobliżu portu Sohar w Omanie przed dotarciem do odbiorców w Azji i innych regionach. Tymczasem Stowarzyszenie Naftowe Japonii podało, że japońskie rafinerie zabezpieczyły wystarczające dostawy ropy do listopada pomimo utrzymującego się ryzyka bezpieczeństwa w regionie.