Rozmowy w Abu Zabi: Rosja uzależnia zgodę na akcesję Ukrainy do UE od rezygnacji z sojuszy wojskowych

Zamknięte rozmowy w Abu Zabi

Rosja, Ukraina i Stany Zjednoczone przeprowadziły 10 i 11 listopada 2026 r. trójstronne rozmowy w Abu Zabi, w których amerykańscy wysłannicy pełnili rolę mediatorów. Na czele delegacji rosyjskiej stał doradca prezydenta Władimir Miedinski, a ukraińskiej – główny negocjator Rustem Umerow. Źródła cytowane przez ukraiński portal Gordon podają, że Miedinski wykorzystał drugi dzień spotkania na krytykę rozszerzenia NATO na wschód. Argumentował, że państwa zachodnie po upadku ZSRR zobowiązały się nie rozszerzać sojuszu, a mimo to przyjęły kilka krajów byłego bloku wschodniego. Według tych samych źródeł, przekazał on podczas zamkniętej sesji, że Rosja nie ufa już zachodnim zapewnieniom dotyczącym nierozszerzania NATO. Jedynymi konkretnymi wynikami zawartymi we wspólnych oświadczeniach są uwolnienie jeńców oraz zobowiązanie do utrzymania kanałów komunikacji, przy braku kompromisu w kwestiach terytorialnych i bezpieczeństwa.

Rosyjskie warunki wobec Ukrainy i NATO

Miedinski miał stwierdzić, że Moskwa nie sprzeciwia się przystąpieniu Ukrainy do Unii Europejskiej, pod warunkiem że Kijów nie przystąpi do żadnego sojuszu wojskowego, niezależnie od tego, czy byłby to NATO, czy sojusz europejski. Stanowisko to powiela wcześniejsze działania. W lutym 2025 r. rzecznik Kremla Dmitrij Pieskow powiedział, że Ukraina ma suwerenne prawo do wstąpienia do UE, podczas gdy Rosja ma odmienne zdanie na temat sojuszy wojskowych. W czerwcu 2025 r., podczas rozmów w Stambule, Rosja przedstawiła Ukrainie memorandum wzywające do zachowania statusu neutralnego poza jakimkolwiek blokiem wojskowym, ograniczenia wielkości sił zbrojnych i uzbrojenia oraz wycofania wojsk ukraińskich z obwodów donieckiego, ługańskiego, zaporoskiego i chersońskiego, co było warunkiem zawieszenia broni. Moskwa zażądała również od NATO powrotu do konfiguracji z 1997 r., co oznaczałoby zakończenie rozszerzania na wschód i ograniczenie obecności w państwach, które przystąpiły do sojuszu później, jak podają TheMoscowTimes i RBC-Ukraina, powołując się na źródła negocjacyjne. Taki powrót wymagałby usunięcia wojsk i sprzętu NATO z 16 z 32 obecnych członków sojuszu, a źródła cytowane przez The Telegraph twierdzą, że NATO uznaje te warunki za nieakceptowalne.

Waszyngtońskie ramy bezpieczeństwa europejskiego

Jared Kushner, amerykański negocjator i zięć Donalda Trumpa, zaproponował nowe ramy bezpieczeństwa europejskiego. Wspólne oświadczenie wydane po spotkaniu 10 listopada między negocjatorami ukraińskimi, wysłannikami USA oraz przedstawicielami Wielkiej Brytanii, Francji, Niemiec, Włoch, UE i NATO potwierdziło zaangażowanie w ustalenia dotyczące bezpieczeństwa europejskiego w okresie powojennym. W oświadczeniu stwierdzono, że wszelkie przyszłe ustalenia muszą szanować suwerenność, integralność terytorialną i niezależność decyzyjną Ukrainy oraz oferować wiarygodne gwarancje bezpieczeństwa. Podkreślono również, że silne NATO pozostanie w centrum euroatlantyckiej obrony zbiorowej. Dwa dni wcześniej Trump powiedział, że mapa Ukrainy może wyglądać nieco inaczej po rozmowach. Urzędnicy amerykańscy, jak donosi The Economist, utrzymują, że propozycje mają poparcie partnerów europejskich i NATO. Delegacja ukraińska miała odrzucić propozycję USA dotyczącą zmiany niektórych granic regionalnych.

Wymiana jeńców i kolejne kroki

Rosyjski generał porucznik Aleksandr Zorin, cytowany przez TASS, powiedział, że wymiana może nastąpić w ciągu dwóch do trzech tygodni od 11 listopada 2026 r. i obejmie ponad 1000 jeńców z każdej strony. Kushner przekazał dziennikarzom, że strony uzgodniły największe jak dotąd humanitarne uwolnienie jeńców, a ostateczne liczby zostaną ustalone w czwartek, 12 listopada. Miedinski i Umerow potwierdzili, że ogólne porozumienie jest gotowe, a szczegółowy wykaz powracających żołnierzy zostanie opublikowany po zakończeniu procedur technicznych. Kushner i Steve Witkoff planują udać się do Moskwy w czwartek, 12 listopada, aby spotkać się z Władimirem Putinem, a następnie do Dublina na spotkanie z Wołodymyrem Zełenskim. Kushner określił dyskusje w Abu Zabi jako pozytywny pierwszy krok i dodał, że spotkanie w Dublinie pozwoli pogłębić niektóre z przedstawionych przez USA pomysłów.