- 2025NPO Maszynostrojenija ocenia dane z irańskiego testu w locie silnika strumieniowego i systemu paliwowego
- luty 2026Stany Zjednoczone i Izrael rozpoczynają ofensywę wojskową przeciwko Iranowi
- lipiec 2026Trump ujawnia, że Iran wystrzelił 111 pocisków w stronę USS Abraham Lincoln w ciągu jednej godziny
Transfer technologii w ramach projektu C430L
Wyciekłe dokumenty, rejestry podróży oraz patenty wojskowe dowodzą, że rosyjscy specjaliści pomagali Iranowi w opracowaniu technologii naddźwiękowych pocisków manewrujących w ramach tajnej inicjatywy o kryptonimie C430L. Dwustronny kontrakt został zawarty w listopadzie 2023 roku pomiędzy irańskim Ministerstwem Obrony i Logistyki Sił Zbrojnych, rosyjskim państwowym eksporterem broni Rosoboroneksport oraz producentem rakiet NPO Maszynostrojenija z siedzibą w Rieutowie. NPO Maszynostrojenija była wcześniej objęta sankcjami przez Stany Zjednoczone w 2014 i 2023 roku za prace nad strategicznymi systemami rakietowymi. Fabian Hinz, analityk Conflict Armament Research, stwierdził, że transfer obejmował wrażliwą technologię napędową, o którą Teheran zabiegał od dziesięcioleci, co wymagało bezpośredniej autoryzacji ze strony najwyższego rosyjskiego kierownictwa politycznego.
Rosyjscy inżynierowie i ocena testów w locie
Współpraca rozpoczęła się jeszcze przed formalnym podpisaniem kontraktu pod koniec 2023 roku. Negocjator Rosoboroneksportu Władisław Kuźmiczow oraz główni inżynierowie z NPO Maszynostrojenija wielokrotnie podróżowali do Teheranu, aby ustrukturyzować partnerstwo. Specjalista od silników strumieniowych Aleksandr Czebakow odwiedził Iran trzykrotnie w 2023 roku, a główny projektant morskich pocisków manewrujących Aleksandr Diergaczow również uczestniczył w koordynacji projektu. Do 2025 roku NPO Maszynostrojenija otrzymała dokumentację techniczną od irańskich władz i przeanalizowała dane z testu w locie irańskiego silnika. Rosyjscy inżynierowie przesłali następnie do Teheranu szczegółowe zapytania techniczne dotyczące systemów zasilania paliwem, stabilności spalania oraz konstrukcji wlotów powietrza. Rosoboroneksport zaproponował również wysłanie do Iranu delegacji około dwudziestu kilku specjalistów technicznych w celu przeprowadzenia bezpośrednich konsultacji inżynieryjnych.
Zagrożenia morskie w Zatoce Perskiej
System napędowy jest przeznaczony dla przeciwokrętowych pocisków manewrujących operujących w Zatoce Perskiej i Cieśninie Ormuz. Naddźwiękowa prędkość w połączeniu z lotem na niskim pułapie skraca czas reakcji radarów okrętowych i zautomatyzowanych systemów obrony przeciwrakietowej. Były analityk wojskowy CIA Jim Lamson nakreślił implikacje operacyjne dla sił morskich.
„Dla Irańczyków oznaczałoby to jakościowo nowy strategiczny system uzbrojenia, zdolny do zagrożenia okrętom Marynarki Wojennej USA.”
Irańskie siły wcześniej ćwiczyły atakowanie amerykańskich okrętów wojennych, w tym budując w 2020 roku 200-metrową replikę lotniskowca. Podczas działań wojennych, które rozpoczęły się pod koniec lutego 2026 roku, irańskie siły zaatakowały USS Abraham Lincoln. W lipcu 2026 roku Donald Trump oświadczył, że irańskie jednostki wystrzeliły 111 pocisków w ciągu jednej godziny w kierunku lotniskowca, a niszczyciele eskortujące użyły pocisków przechwytujących Standard, aby zapobiec trafieniu jednostki.
„Nie trafili w okręt. Wiecie, co by się stało, gdyby im się udało.”
Rozszerzenie dwustronnych więzi obronnych
Wymiana techniczna w ramach programu C430L trwała przez lato 2026 roku. Program wpisuje się w szerszy schemat współpracy obronnej, która rozpoczęła się po inwazji Rosji na Ukrainę, kiedy Iran dostarczył drony uderzeniowe Shahed-136 i pomógł ustanowić krajową rosyjską produkcję wariantu Gierań-2. W zamian Moskwa przekazała zdjęcia satelitarne amerykańskich baz wojskowych w regionie Zatoki oraz broń ręczną. W lipcu 2026 roku podczas zeznań przed Senatem Stanów Zjednoczonych sekretarz obrony Pete Hegseth stwierdził, że Moskwa aktywnie umożliwia irańskie działania militarne. Choć Iran wyprodukował i przetestował prototypy silników strumieniowych, nie potwierdzono operacyjnego wdrożenia żadnego gotowego naddźwiękowego pocisku manewrującego powstałego w ramach tej współpracy.