Porozumienie Burnhama z UE w toku, podziały w rządzie dotyczące powrotu do Wspólnoty

Porozumienie przed szczytem

Andy Burnham, który zastąpił Keira Starmera na stanowisku premiera, dąży do zacieśnienia relacji z Brukselą. Nowe porozumienie między Wielką Brytanią a UE ma zostać ratyfikowane podczas specjalnego szczytu 20 listopada. Jego kluczowym elementem jest porozumienie sanitarne i fitosanitarne, które wyeliminuje większość rutynowych kontroli produktów rolno-spożywczych w obu kierunkach, przy czym Wielka Brytania zgodzi się na dostosowanie do standardów unijnych. Najwięcej może zyskać Irlandia Północna, ponieważ kontrole towarów od dawna stanowiły punkt sporny między politykami unionistycznymi a nacjonalistycznymi. Pakiet obejmuje również program mobilności młodzieży oraz zasady handlu emisjami, a w jego treści Wielka Brytania została określona jako "zaufany partner" UE.

Burnham uzasadnia te umowy kwestią rachunków domowych, mówiąc dla Sunday Mirror:

„Ten szczyt pokaże, co możemy osiągnąć, gdy współpracujemy, ale nie musi to być kres naszych ambicji.”

Podziały w rządzie

Lisa Nandy, minister kultury, wyraziła ostrożność w kwestii powrotu do tematu Brexitu, mimo poparcia dla zacieśnienia więzi. Jej okręg wyborczy w Wigan w 2016 roku zdecydowanie opowiedział się za wyjściem z UE, a ona sama należy do najbardziej ostrożnych członków rządu w kwestii odwrócenia tej decyzji. Występując w programie BBC Sunday with Laura Kuenssberg, stwierdziła, że nikt nie chce powtarzać tego samego sporu.

„Nie wierzę, aby ktokolwiek chciał powtarzać jałowe dyskusje o tym, czy być wewnątrz, czy na zewnątrz, czy wyjść, czy zostać.”

Zapytana, czy chce, aby Wielka Brytania wróciła do UE, odpowiedziała:

„Nie wiem, czy mamy taki wybór.”

Nandy przyznała również, że obecna umowa nie spełnia obietnic złożonych wyborcom, i dodała, że rząd musi rozważyć kompromisy w rozmowie z opinią publiczną. Jak podał The Guardian, kilku ministrów prywatnie obawia się, że ponowne otwarcie kwestii Brexitu mogłoby przynieść korzyści partii Reform UK Nigela Farage'a.

Barnier o powrocie

Michel Barnier, były główny negocjator UE ds. Brexitu, powiedział, że drzwi Wspólnoty są otwarte dla Wielkiej Brytanii, a powrót mógłby nastąpić szybciej niż pierwotne negocjacje wyjścia. Zasugerował, że Wielka Brytania mogłaby wrócić w ciągu zaledwie czterech lat, ostrzegając jednocześnie, że coroczny rabat budżetowy w wysokości 5 mld funtów, wynegocjowany przez Margaret Thatcher, prawdopodobnie nie będzie dostępny. Barnier wykluczył również wybieranie tylko wybranych elementów czterech swobód jednolitego rynku (przepływu towarów, osób, usług i kapitału), co oznaczałoby konieczność zaakceptowania swobody przepływu osób. Podkreślił, że powrót nie wiązałby się ze specjalną opłatą, choć Wielka Brytania musiałaby płacić standardową składkę, którą wnosi każde państwo członkowskie. Dodał, że jakikolwiek powrót byłby suwerenną decyzją Wielkiej Brytanii. Barnier był również pytany przez BBC o doniesienia dotyczące limitu 150 000 Europejczyków, którzy mogliby przyjechać do Wielkiej Brytanii w ramach programu mobilności młodzieży.

Tło i kalendarz

Wielka Brytania zagłosowała za wyjściem w czerwcu 2016 roku, a Theresa May uruchomiła Artykuł 50 w marcu 2017 roku. Wielka Brytania formalnie opuściła Wspólnotę 31 stycznia 2020 roku, co wiązało się z wycofaniem się z 600 umów międzynarodowych. Burnham ma pojawić się na szczycie Europejskiej Wspólnoty Politycznej w Dublinie w czwartek, 12 listopada, a Downing Street oczekuje, że wykorzysta to spotkanie do przyspieszenia prac nad porozumieniem resetującym i przeprowadzenia wstępnych rozmów z wieloma europejskimi liderami.

Oczekuje się, że spotkanie w Brukseli 20 listopada potwierdzi porozumienia w sprawie rolnictwa i żywności, handlu emisjami oraz wiz dla młodzieży.

Stanowisko Burnhama

Burnham stwierdził, że Wielka Brytania powinna rozważyć opcje od status quo po przystąpienie do unii celnej lub jednolitego rynku, albo całkowity powrót do Wspólnoty, do czego wezwał po raz pierwszy we wrześniu. W obecnej kadencji parlamentu trzyma się czerwonych linii zawartych w manifeście Partii Pracy, które wykluczają powrót do unii celnej lub jednolitego rynku. Zasygnalizował, że szersza debata na temat długoterminowych relacji może odbyć się po kolejnych wyborach. Pytania o te relacje mają zostać poruszone, gdy Burnham spotka się ze swoimi odpowiednikami w Dublinie w czwartek, 12 listopada.