Polska przygotowuje wniosek o ekstradycję byłego ministra sprawiedliwości ukrywającego się w USA w związku z aferą Funduszu Sprawiedliwości

Wniosek o ekstradycję

Prokuratura Generalna RP ukończyła 300-stronicowy wniosek o ekstradycję Zbigniewa Ziobry, byłego ministra sprawiedliwości, który uciekł najpierw na Węgry, a następnie do Stanów Zjednoczonych. Dokument jest obecnie analizowany przez Biuro Współpracy Międzynarodowej Prokuratury Krajowej, zostanie przetłumaczony na język angielski, a jego przekazanie spodziewane jest w ciągu tygodnia.

Prokurator Anna Adamiak, rzeczniczka Prokuratora Generalnego, poinformowała, że wniosek znajduje się na ostatnim etapie wysyłki. „Chcemy go przekazać jak najszybciej” – powiedziała dziennikarzom 14 lipca.

Chcemy przekazać wniosek o ekstradycję tak szybko, jak to możliwe.

Zarzuty i tło sprawy

Ziobro stoi w obliczu 26 zarzutów, w tym nadużycia władzy, niedopełnienia obowiązków i ustawiania konkursów grantowych związanych z Funduszem Sprawiedliwości, publicznym programem mającym na celu pomoc ofiarom przestępstw i wsparcie postpenitencjarne. Śledczy twierdzą, że pieniądze były przekazywane organizacjom powiązanym z jego partią Suwerenna Polska w czasach rządów Prawa i Sprawiedliwości.

Sąd podtrzymał tymczasowy areszt wobec Ziobry 1 lipca, torując drogę do postępowania ekstradycyjnego. Pisemne uzasadnienie tego orzeczenia, które prokuratorzy otrzymali 8 lipca, zostało włączone do ostatecznej treści wniosku.

Ucieczka z Europy

Ziobro początkowo uciekł na Węgry po postawieniu zarzutów, otrzymując ochronę międzynarodową od rządu Viktora Orbána. Jednak po zmianie rządu w Budapeszcie Węgry cofnęły mu status uchodźcy i dokumenty podróży. 9 maja, w dniu zaprzysiężenia nowego węgierskiego gabinetu, opuścił Europę, lecąc z Mediolanu do Nowego Jorku na wizie „członka zagranicznych mediów”.

Minister spraw zagranicznych Radosław Sikorski potwierdził, że Węgry cofnęły byłemu ministrowi status uchodźcy i paszport genewski. Polskie władze wcześniej unieważniły zarówno jego paszport zwykły, jak i dyplomatyczny.

Prawne zawiłości: odmowa ENA i list do ICE

13 lipca Sąd Okręgowy w Warszawie odmówił wydania Europejskiego Nakazu Aresztowania, argumentując, że prokuratorzy nie udowodnili, iż Ziobro przebywa na terytorium UE lub planuje tam podróżować. Minister sprawiedliwości i prokurator generalny Waldemar Żurek skrytykował tę decyzję, twierdząc, że ENA powinien nadal obowiązywać, gdyż Ziobro może w każdej chwili wrócić do UE samolotem.

„Szanujemy decyzję sądu, ale nie zgadzamy się z tą interpretacją prawa” – oświadczył Żurek. Zapowiedział również, że po analizie pisemnego uzasadnienia może zostać złożony drugi wniosek o ENA.

Równolegle Żurek podpisał list do pełniącego obowiązki dyrektora amerykańskiej Immigration and Customs Enforcement, Davida Venturelli. Dokument informuje ICE o statusie prawnym Ziobry i unieważnionych paszportach, a także nawiązuje do afery Pegasus związanej z włamaniem na telefon polityka opozycji Krzysztofa Brejzy 33 razy, gdy Ziobro był ministrem sprawiedliwości.

Co dalej

Akta ekstradycyjne zostaną najpierw poddane formalnej ocenie na mocy polsko-amerykańskiego traktatu o ekstradycji, a następnie trafią do Ministerstwa Sprawiedliwości, które jest właściwym organem do przekazania ich kanałami dyplomatycznymi. Osobno list do ICE ma na celu wyjaśnienie statusu imigracyjnego Ziobry i ewentualne ułatwienie jego zatrzymania.

„Wyślemy list do ICE jutro i czekamy na odpowiedź Amerykanów” – powiedział Żurek. „Przede wszystkim pytamy, na jakiej podstawie Zbigniew Ziobro przebywa w Stanach Zjednoczonych i jakie dokumenty posiada.”

Prokuratorzy podkreślają, że odmowa ENA nie blokuje postępowania ekstradycyjnego, nazywając ją decyzją nie o kluczowym znaczeniu. Priorytetem pozostaje jak najszybsze przekazanie wniosku władzom USA.