Najwyższy prokurator Francji przyznaje się do „zbiorowej porażki” w sprawie morderstwa Lyhanny i wzywa do pilnej reformy ochrony dzieci

Przyznanie się do zbiorowej porażki

Dziewięć dni po odnalezieniu ciała 11-letniej Lyhanny w departamencie Gers w południowo-zachodniej Francji najwyższy rangą prokurator kraju, Rémy Heitz, udzielił wywiadu dziennikowi Le Monde, w którym określił tę sprawę jako „zbiorową porażkę”. Powiedział, że wszyscy sędziowie i instytucja sądownicza są świadomi tej porażki. Główny podejrzany, Jérôme Barella, był przedmiotem licznych zgłoszeń i skarg dotyczących przemocy seksualnej wobec nieletnich, ale nigdy nie został postawiony w stan oskarżenia.

Wszyscy sędziowie, a także instytucja sądownicza jako całość, są świadomi, że w tej sprawie doszło do porażki, zbiorowej porażki.

Kryzys systemowy wykraczający poza zasoby sądownictwa

Heitz podkreślił, że problem sięga głębiej niż powracająca kwestia środków w systemie sądownictwa. Chociaż zatrudniono dodatkowych sędziów i urzędników, argumentował, że porażka wskazuje na kryzys systemowy. Wezwał do bardziej całościowego podejścia, zauważając, że cały sektor ochrony dzieci znajduje się w trudnej sytuacji. Brak psychologów i wyspecjalizowanych oddziałów pediatrycznych do przyjmowania zeznań dzieci jest jednym z konkretnych przykładów.

Kryzys wokół środków dla wymiaru sprawiedliwości nie jest nowy. Oczywiście przyznano dodatkowe środki w postaci zatrudnienia sędziów i dodatkowych urzędników. Ale to, co ujawnia ta porażka, to kryzys systemowy, który zresztą wykracza poza kwestię środków samej instytucji sądowniczej.

Piętrzenie priorytetów bez odejmowania

Prokurator generalny odniósł się również do polityki wymiaru sprawiedliwości prowadzonej przez ministra sprawiedliwości, Géralda Darmanina. Zwrócił uwagę, że ostatnie okólniki dotyczyły narkotraffiku i przemocy wobec osób, nie tylko wobec nieletnich. Jego koledzy, jak powiedział, mają poczucie, że priorytety są stale dodawane, a żaden nigdy nie jest usuwany. Heitz wezwał do wyjaśnienia i odważnego mówienia o tym, co jest mniejszym priorytetem, co – jak zauważył – rzadko się robi.

Moi koledzy mają poczucie, że priorytety są dodawane, a żaden nigdy nie jest odejmowany. (...) Przejdźmy do wyjaśnienia i nie wahajmy się powiedzieć, co jest mniejszym priorytetem, co robimy rzadko.

Krytyka i zaufanie do wymiaru sprawiedliwości

Fala oburzenia przetoczyła się przez Francję, a przed sądami odbyły się demonstracje. Heitz przyznał, że krytyka jest uzasadniona ze względu na emocje, ale ostrzegł, że niektórzy politycy udają, że odkrywają sytuację znaną wszystkim, przez co ich zarzuty wydają się nieuzasadnione. W protestach dostrzegł również żądanie obywateli lepszego wymiaru sprawiedliwości, w tym większych środków. Aby odbudować zaufanie, zaproponował otwarcie sądów dla publiczności, zapraszając ludzi, aby zobaczyli, jak działa system sądowniczy. Jednocześnie przestrzegł przed atakami osłabiającymi wymiar sprawiedliwości, który nazwał kamieniem węgielnym systemu demokratycznego, kruchym i wymagającym ochrony.

Uzasadnione jest, że może pojawić się krytyka ze względu na emocje wywołane tą tragedią, która boli nas wszystkich. (...) Tam, gdzie ta krytyka może być postrzegana jako nieuzasadniona, jest wtedy, gdy pochodzi od urzędników, którzy udają, że odkrywają sytuację znaną wszystkim.

To, co usłyszałem z tej mobilizacji, to to, że ostatecznie nasi współobywatele domagają się również poprawy jakości usług wymiaru sprawiedliwości. Wymagają też większych środków.