- lipiec 2026Prawnicy zaczynają wycofywać usługi pomocy prawnej po wprowadzeniu nowego systemu stałych opłat w sądach rejonowych
- 12.10Według ministra odroczono cztery sprawy o gwałt
- 19.10Wycofanie usług rozszerza się na sprawy aresztowe i dotyczące dzieci; w Centralnym Sądzie Karnym odroczono sześć spraw o gwałt
- 20.10Minister pisze do Law Society z propozycją spotkania i pojawia się przed komisją sprawiedliwości
Relacja ministra na temat spraw o gwałt
Jim O'Callaghan pojawił się we wtorek, 20 października, przed komisją sprawiedliwości Oireachtas, gdzie odpowiadał na pytania dotyczące sporu prawników o pomoc prawną w sprawach karnych. W swoim wstępnym oświadczeniu stwierdził, że w poniedziałek, 19 października, odroczono sześć spraw o gwałt, ponieważ prawnicy wycofali swoje usługi. Dodał, że jedyne sprawy, na które celowo wpłynięto tego dnia w Centralnym Sądzie Karnym, dotyczyły zarzutów o gwałt. Poinformował również, że 12 października odroczono cztery sprawy o gwałt oraz że jedynymi sprawami, na które wpłynięto w tym sądzie 5, 12 i 19 października, były sprawy o gwałt. Przyznał, że prawnicy w Dublinie wycofali usługi w sposób wpływający na rozprawy sądowe, zaznaczając jednocześnie, że system pomocy prawnej działa w całym kraju. Zapytany o wycofanie się z tej wypowiedzi, odparł, że chce przedstawić fakty i ma obowiązek wskazać informacje przekazane mu przez Służbę Sądową.
Reakcja opozycji i koalicji
Barry Ward, poseł Fine Gael i praktykujący adwokat karny, określił tę wypowiedź jako skrajnie niesprawiedliwą. Wezwał ministra do jej wycofania, twierdząc, że nie ma dowodów na to, iż prawnicy celowo obrali za cel sprawy o gwałt. Podczas przesłuchania Ward powiedział:
„Każda rozprawa w Centralnym Sądzie Karnym wczoraj była sprawą o gwałt.”
Poseł Partii Pracy Alan Kelly ocenił wypowiedzi jako ogromny błąd z punktu widzenia negocjacji, zgadzając się jednocześnie, że system pomocy prawnej wymaga reformy. Lider Partii Zielonych Roderic O'Gorman oskarżył ministra o aktywne wykorzystywanie ofiar gwałtów, a poseł Sinn Fein Mark Ward stwierdził, że minister wybrał jeden sąd, by poprzeć swoją tezę. Zastępczyni lidera Partii Socjaldemokratycznej Cian O'Callaghan powiedziała, że otwarta wojna między ministrem a prawnikami musi się skończyć, a liderka Partii Pracy Ivana Bacik dodała, że ofiary nie mogą być stratami ubocznymi w wojnie zastępczej. Taoiseach Micheal Martin bronił ministra, wzywając opozycję do zaangażowania się w reformy i dodając, że minister spotkał się z Law Society dwukrotnie, podczas gdy sam minister powiedział w Dail, że ostatni raz rozmawiał z prawnikami w lipcu.
Sądy i sprawy aresztowe
We wtorek, 20 października, sędzia Martin Nolan w dublińskim sądzie okręgowym stwierdził, że dziesiątki spraw toczyły się bez reprezentacji oskarżonych, mimo że prawnicy widniejący w aktach nie stawili się z powodu sporu. Adwokaci poinformowali sąd, że nieobecni prawnicy nadal figurują w aktach. Komentując sprawę mężczyzny oczekującego na wyrok za kradzież, sędzia powiedział:
„Podstawowym obowiązkiem prawnika jest reprezentowanie klienta przebywającego w areszcie.”
Dodał, że istnieje procedura ustawowa dla prawników, którzy chcą wycofać się z akt, i wymaga ona stawienia się w sądzie. W innej sprawie oskarżony łączący się przez wideo z aresztu miał prawnika, który odmówił stawiennictwa. W jeszcze innym przypadku oskarżony przebywający w areszcie od lutego powiedział sędziemu, że nie potrzebuje opinii psychiatrycznej i stwierdził, że czekanie dosłownie go wykańcza. Sędzia poprosił obrońcę o rozmowę z prawnikiem.
Spór o opłaty i dalsze kroki
Wielu prawników obrony, szczególnie w Dublinie, wycofało usługi pomocy prawnej od lipca, po wejściu w życie nowego systemu stałych opłat za sprawy w sądach rejonowych. Stary system przewidywał opłatę w wysokości 240 euro, a następnie 60 euro za każdą kolejną rozprawę, podczas gdy nowa stała opłata wynosi 520 euro za certyfikat bezpłatnej pomocy prawnej. W poniedziałek, 19 października, wycofanie usług rozszerzono na sprawy aresztowe i dotyczące dzieci.
- Stary system, pierwsza rozprawa
- 240 €
- Stary system, każda kolejna rozprawa
- 60 €
- Nowa stała opłata za certyfikat
- 520 €
Dane z tekstu artykułu
Minister napisał do prezes Law Society Rosemarie Loftus, instruując swoich urzędników, aby zorganizowali spotkanie w celu wysłuchania obaw stowarzyszenia, w odpowiedzi na list, który stowarzyszenie wysłało w tygodniu 13 października. Przed komisją powiedział, że jeśli pojawią się problemy, może skorygować reformy, ale są one w interesie publicznym:
„Wiem, że reforma jest trudna, ale muszę patrzeć na to, co jest w najlepszym interesie społeczeństwa i użytkowników sądów.”
Dodał również, że nie ugnie się pod żądaniami prawników. Źródła nie podają daty spotkania z Law Society.