Ekwador: były prezydent Lenín Moreno skazany na pięć lat więzienia za łapówki przy budowie tamy

Wyrok i kara

Ekwadorski Krajowy Trybunał Sprawiedliwości skazał w piątek byłego prezydenta Lenína Moreno na pięć lat więzienia, uznając go winnym korupcji przy budowie elektrowni wodnej Coca Codo Sinclair. Sąd nałożył również na 73-letniego byłego przywódcę dożywotni zakaz pełnienia funkcji publicznych oraz nakazał mu zapłatę 58 026 dolarów odszkodowania. Ze względu na niepełnosprawność ruchową i korzystanie z wózka inwalidzkiego, Moreno odbędzie karę w ramach aresztu domowego. Oprócz niego na pięć lat więzienia skazano biznesmena Conto Patiño Martíneza oraz byłego chińskiego ambasadora Caia Runguo. Sąd wymierzył kary dwóch i pół roku pozbawienia wolności żonie Moreno, Rocío González, jego córce Irinie oraz dwóm braciom za współudział. Byli kierownicy projektu, Luciano Cepeda i Henry Galarza, otrzymali wyroki trzech lat więzienia.

Sieć łapówkarska Sinohydro

Prokuratorzy ustalili, że chińska państwowa firma inżynieryjna Sinohydro przekazała 76,1 mln dolarów w ramach nielegalnych płatności, aby zapewnić sobie kontrakt na budowę elektrowni o mocy 1500 megawatów. Łapówki stanowiły około 4% wartości projektu wycenianego na blisko 2 mld dolarów, który był finansowany przez Export-Import Bank of China. Według ustaleń sądu nielegalne środki przepływały przez spółki offshore w Panamie kontrolowane przez Patiño, zanim trafiły do urzędników państwowych i prywatnych beneficjentów. Sąd uznał, że Moreno wykorzystał swoje stanowisko wiceprezydenta w latach 2007–2013, aby wykraczając poza swoje kompetencje, ułatwić zawarcie umowy. W latach 2010–2018 rodzina Moreno otrzymała ponad 1,11 mln dolarów w ramach płatności i korzyści finansowych wynikających z sieci łapówkarskiej.

Konsekwencje polityczne i reakcja Moreno

Moreno uczestniczył w odczytaniu wyroku w Quito i zapowiedział apelację. Po ogłoszeniu decyzji były prezydent odrzucił wszystkie zarzuty i utrzymywał, że nigdy nie przyjął nielegalnych pieniędzy od chińskiego wykonawcy.

Nie otrzymałem ani jednego centa od Sinohydro.

Moreno stwierdził, że proces karny został sfabrykowany przez byłego prezydenta Rafaela Correę, oskarżając swojego dawnego sojusznika o polityczną zemstę. Moreno był wiceprezydentem w rządzie Correi w latach 2007–2013, a w 2017 roku wygrał wybory prezydenckie z jego poparciem. Później jednak zerwał z ruchem lewicowym, zbliżył się do Stanów Zjednoczonych i zainicjował śledztwa w sprawie wcześniejszych projektów infrastrukturalnych.

Kontrowersje wokół projektu i procesy prezydentów

Firma Sinohydro rozpoczęła budowę tamy Coca Codo Sinclair w 2010 roku, a obiekt oddano do użytku pod koniec 2016 roku, przed formalnym przekazaniem w kwietniu 2026 roku. Elektrownia boryka się z poważnymi problemami operacyjnymi i strukturalnymi, w tym z ponad 17 tys. pęknięć w infrastrukturze oraz zagrożeniem ze strony erozji gleby wzdłuż rzeki Coca. Moreno jest trzecim byłym szefem państwa w Ekwadorze, który otrzymał wyrok więzienia za przestępstwa korupcyjne. Rafael Correa został skazany zaocznie na osiem lat więzienia w 2020 roku w związku z aferą łapówkarską Odebrecht i obecnie przebywa w Belgii. Były prezydent Jamil Mahuad otrzymał w 2014 roku wyrok ośmiu lat za sprzeniewierzenie funduszy publicznych, a Abdalá Bucaram oczekuje na wyrok w sprawie zorganizowanej grupy przestępczej.