Los Javis prezentują „La bola negra” w San Sebastian po zdobyciu nagrody publiczności w Toronto

Sukces festiwalowy i kampania oscarowa

Reżyserzy Javier Calvo i Javier Ambrossi, znani jako Los Javis, zaprezentowali swój film „La bola negra” na festiwalu w San Sebastian 20 września 2026 r. Hiszpańska premiera w sekcji Perlak zbiegła się z ogłoszeniem, że obraz zdobył nagrodę publiczności na Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Toronto. Projekt pokonał amerykańskich konkurentów, w tym „The debut” oraz „I play Rocky”, w głosowaniu widzów. Od 2008 r. tylko dwóch laureatów nagrody publiczności w Toronto nie otrzymało nominacji do Oscara za najlepszy film. W 2025 r. zwycięzca z Toronto, „Hamnet”, uzyskał nominacje w najważniejszych kategoriach, w tym za najlepszy film, reżyserię i scenariusz adaptowany. Hiszpańska Akademia Filmowa wybrała „La bola negra” jako reprezentanta kraju w kategorii najlepszego filmu międzynarodowego.

Niedokończone dziedzictwo Lorki i struktura narracyjna

Produkcja czerpie inspirację z niedokończonej sztuki Federica Garcíi Lorki, w której pojawiła się jego pierwsza otwarcie homoseksualna postać, oraz ze sztuki teatralnej Alberta Conejera „La piedra oscura”. Film tworzy tryptyk obejmujący trzy epoki: 1932, 1937 i 2017 rok. Aktor Miguel Bernardeau wciela się w postać Rafaela Rodrígueza Rapúna, historycznego partnera Lorki z czasów hiszpańskiej wojny domowej. W obsadzie znaleźli się również Penélope Cruz, Carlos González, Milo Quifes oraz Guitarricadelafuente. Ambrossi opisał dzieło jako witalistyczną mieszankę gatunków łączącą dramat wojenny, romans, śledztwo i przygodę. Miguel Bernardeau podkreślił osobiste znaczenie roli Rapúna.

To było niesamowite. To zaszczyt zagrać Rapúna, postać, która naprawdę istniała. Ostatniego kochanka Federica.

Tematyka reżyserska i refleksja społeczna

Podczas spotkania w San Sebastian Calvo i Ambrossi poruszyli temat długotrwałych skutków psychologicznych homofobii oraz międzypokoleniowego dziedzictwa wstydu. Reżyserzy wyjaśnili, że tytułowa czarna kula symbolizuje zinternalizowany strach i napięcie, które osoby queer wciąż noszą w sobie mimo postępu prawnego i kulturowego. Filmowcy zdobyli w maju 2026 r. nagrodę za reżyserię na festiwalu w Cannes, dzieląc ją z polskim twórcą Pawłem Pawlikowskim. Penélope Cruz w wywiadzie dla TVE stwierdziła, że Lorca pozostaje najbardziej nowoczesnym poetą, wyrażając zaniepokojenie, iż wiele osób wciąż nie może żyć w pełni wolności. Javier Calvo odniósł się do tego, jak uwarunkowania społeczne kształtują doświadczenia emocjonalne osób LGBTQ+.

Nie zostaliśmy wychowani w wolności, którą możemy mieć jako wspólnota. Nie ma fundamentu, na którym ktoś nauczyłby nas od dzieciństwa, że to, kim jesteśmy, jest w porządku. Choćbyśmy chcieli być bardziej wolni, jesteśmy zaprogramowani, by czuć się źle z powodu tego, kim jesteśmy. I to jest ta czarna kula, którą nosimy w środku.

Premiera kinowa i wyniki sprzedaży

Po pokazie w San Sebastian film trafi na festiwal w Londynie, a 25 września 2026 r. wejdzie do hiszpańskich kin. Przedsprzedaż biletów w Hiszpanii już przewyższyła wyniki niedawnych premier, takich jak „La Odisea”. Po zakończeniu emisji kinowej film będzie dostępny w serwisie Movistar Plus+. Calvo podkreślił, że dotarcie do szerokiej publiczności z narracją queer skupioną na trzech gejach jest głównym celem twórców. Javier Ambrossi odniósł się do trwałych skutków marginalizacji w dzieciństwie.

Ta czarna kula brzmi bardzo poetycko, ale ma praktyczne skutki. Odrzucenie, którego doświadczasz od dzieciństwa, ma konsekwencje przez całe życie.