Ministerstwo Finansów szacuje, że weto prezydenta uszczupli budżet o 8 mld PLN

Szacowany ubytek dochodów

Według szacunków Ministerstwa Finansów, sześć aktów prawnych zablokowanych przez prezydenta Karola Nawrockiego zmniejszy dochody budżetu państwa w 2026 roku o 8,04 mld PLN. Największą pozycję w zestawieniu stanowi zablokowany podatek od nadmiarowych zysków spółek paliwowych, który miał przynieść 3,8 mld PLN. Zamiast klasycznego weta, Nawrocki skierował ustawę paliwową do Trybunału Konstytucyjnego w trybie kontroli prewencyjnej, argumentując, że jej zastosowanie do dochodów od marca 2026 roku byłoby działaniem prawa wstecz, a koszty obciążyłyby kierowców.

Drugi co do wielkości ubytek wynika z weta wobec podwyżki akcyzy na alkohol, co wyceniono na 1,8 mld PLN. Rozszerzenie systemu monitorowania transportu SENT na handel betonem odpowiada za 1,2 mld PLN niezrealizowanych dochodów. Pozostałe zablokowane środki fiskalne to podwyżka opłaty cukrowej z 50 do 70 groszy (0,9 mld PLN), zmiany w podatku dochodowym od osób prawnych (0,2 mld PLN) oraz podwyżka podatku dochodowego od wygranych w grach hazardowych (0,14 mld PLN).

Reakcja prezydenta i argumenty fiskalne

Kancelaria Prezydenta odrzuciła zarzuty, jakoby decyzje prezydenta szkodziły finansom publicznym, przedstawiając blokady jako ochronę przed wzrostem kosztów życia. Paweł Szefernaker, szef Gabinetu Prezydenta, powołał się na postulat „Stop podwyżkom podatków” z programu wyborczego Nawrockiego „Plan 21”. Szefernaker stwierdził, że działania te zapobiegły wzrostowi cen paliw, soków i napojów, jednocześnie chroniąc firmy rodzinne przed dodatkowymi obowiązkami administracyjnymi.

Nie dajmy sobie wmówić, że zatrzymanie podwyżek podatków to koszt. To pieniądze, które zostają w kieszeniach Polaków.

Rzecznik prezydenta Rafał Leśkiewicz argumentował, że weto wykonawcze stanowi konstytucyjny bezpiecznik wobec wadliwego prawa, a odpowiedzialnością za deficyt obarczył ministra finansów Andrzeja Domańskiego.

Rządzący przygotowali wadliwe przepisy, niezgodne z Konstytucją. A Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, jako strażnik Konstytucji, ma obowiązek dbać o przestrzeganie prawa.

Krytyka rządu i ocena ratingowa

Członkowie koalicji rządzącej skrytykowali weta, nazywając Nawrockiego „maszynką do wetowania”. Minister spraw zagranicznych Radosław Sikorski odniósł się do danych o dochodach w mediach społecznościowych, łącząc zablokowane wpływy z prezydencką propozycją 33-procentowej dopłaty do rachunków za prąd dla gospodarstw domowych. Kancelaria Prezydenta szacowała, że program „Tani Prąd – 33%” pozwoliłby rodzinom zaoszczędzić ponad 800 PLN rocznie.

A potem domaga się dopłat do prądu.

Agencja ratingowa Fitch utrzymała rating Polski na poziomie A-/F1 dla zobowiązań w walucie obcej i krajowej, pozostawiając perspektywę na poziomie negatywnym. W swojej ocenie Fitch zauważył, że blokady legislacyjne ograniczają konsolidację fiskalną i reformy gospodarcze. Według danych kancelarii prezydenta z 6 sierpnia 2026 roku, podsumowujących pierwszy rok urzędowania, Nawrocki podpisał 255 ustaw i zawetował 41, co przewyższa łączne wyniki wet z poprzednich pełnych kadencji prezydenckich.