Japońska sonda MMX wyrusza z Tanegashimy po próbki z Fobosa

Start zaplanowany w Tanegashimie

Japońska agencja kosmiczna JAXA planuje wysłać sondę Martian Moons eXploration (MMX) w przestrzeń kosmiczną za pomocą nowej rakiety H3 z centrum kosmicznego Tanegashima. Deutsche Welle i BBC wskazują poniedziałek, 19 października, jako dzień startu, podczas gdy NZZ i The Independent podają wtorek, 20 października, co oznacza, że data jest raportowana niespójnie. Deutsche Welle określa czas startu na 21:41 czasu środkowoeuropejskiego, podczas gdy The Verge podaje 14:41 czasu wschodniego dla tego samego startu. Rakieta H3 ma stać się głównym japońskim nośnikiem, a jej producentem jest Mitsubishi Heavy Industries.

Pierwsza podróż powrotna z systemu Marsa

Jeśli misja zakończy się powodzeniem, będzie to pierwszy przypadek sprowadzenia próbek z Marsa lub jego księżyców do analizy w ziemskich laboratoriach, podaje BBC. Sonda ma dotrzeć na orbitę Marsa w sierpniu 2027 roku, gdzie będzie krążyć wokół Fobosa przed podjęciem próby lądowania na jego powierzchni. Deutsche Welle informuje, że w trakcie około trzyletniego pobytu w systemie Marsa sonda ma zebrać co najmniej 10 gramów materiału. Kapsuła z próbkami ma powrócić na Ziemię w 2031 roku, a cały projekt ma potrwać łącznie pięć lat, według The Independent. Kiyoshi Kuramoto, główny badacz misji MMX, stwierdził, że zespół niemal na pewno wyciągnie wnioski z analizy gleby Fobosa.

Pochodzenie dwóch księżyców

Fobos i Deimos są niewielkie i nieregularne, przy czym Fobos ma około 20 km średnicy, a Deimos około 10 km, podaje BBC. Naukowcy nie są zgodni co do ich pochodzenia: jedna z teorii zakłada, że duże ciało niebieskie uderzyło w Marsa, a księżyce powstały z odłamków, podczas gdy druga głosi, że są to asteroidy przyciągnięte przez grawitację Marsa. Fobos został wybrany jako cel pobrania próbek głównie dlatego, że krąży bliżej Marsa niż Deimos i może zawierać więcej informacji o planecie, twierdzą przedstawiciele JAXA. Oczekuje się, że około 0,1% materiału zebranego z Fobosa będzie pochodzić z samego Marsa. Kuramoto dodał, że próbki z Fobosa mogą również rzucić światło na Deimosa, ponieważ uważa się, że oba księżyce mają podobne korzenie.

Lądowanie na małym księżycu

Sonda MMX zbada Deimosa po przybyciu, a następnie skupi się na Fobosie, planując osadzenie małego łazika o nazwie Idefix w celu rozpoznania miejsca lądowania. Idefix to wspólna produkcja niemieckiego centrum lotów kosmicznych DLR i francuskiej agencji CNES. Po znalezieniu się na powierzchni łazik rozłoży ramię robotyczne i dwa próbniki, aby zebrać pył księżycowy. Materiał zostanie zapakowany do małej kapsuły, która w 2031 roku wyląduje na pustyni Woomera w Australii Południowej. Sara Russell, naukowiec z Muzeum Historii Naturalnej i zastępczyni ds. analizy próbek w misji, opisała ogólny plan w wywiadzie dla BBC.

„Uważam, że to niezwykle ambitna i ciekawa misja.”

Rola Japonii w szerszym wyścigu

Misja podkreśla wzrost Japonii jako potęgi kosmicznej, według NZZ, przy czym firmy takie jak Canon, Honda oraz startup Interstellar Technologies również realizują projekty startowe. NASA i inne krajowe agencje kosmiczne zapewniają wsparcie sprzętowe i komunikacyjne dla misji kierowanej przez Japonię, podaje The Independent. Stany Zjednoczone, Chiny i inne kraje rozważają wysłanie astronautów na Marsa, co nadaje próbkom z Fobosa dodatkowe znaczenie dla przyszłych misji załogowych. Yasuhiro Kawakatsu, kierownik projektu MMX, powiedział, że księżyce nigdy nie zostały w pełni zbadane.

„Mimo ich potencjalnego znaczenia, księżyce Marsa nigdy nie zostały w pełni zbadane.”