List Darmanina w sprawie zaniedbań w śledztwach dotyczących przemocy wobec dzieci wywołuje gniew francuskich związków zawodowych

List Darmanina

29 lipca minister sprawiedliwości Gérald Darmanin wysłał dwunastostronicowy list do ministra spraw wewnętrznych Laurenta Nuñeza, w którym skatalogował systemowe błędy w sposobie prowadzenia przez policję i żandarmerię spraw dotyczących przemocy seksualnej wobec nieletnich. Dokument, ujawniony 8 sierpnia przez dziennik „Le Monde” i przeanalizowany przez AFP, stanowi syntezę informacji zebranych przez prokuratorów generalnych, którzy wizytowali jednostki policji i żandarmerii po fali oburzenia wywołanej sprawą Lyhanny. Darmanin przypisuje te nieprawidłowości brakom w zasobach, szkoleniach, narzędziach i zarządzaniu, a nie „woli personelu w terenie”.

List opisuje „gigantyczny martwy zasób” akt, które nigdy nie trafiły do wymiaru sprawiedliwości. W Nîmes prokuratorzy wykryli 1275 martwych procedur, w Caen 905, a w Amiens ponad 1200. W Agen znaczna liczba toczących się postępowań nigdy nie została zgłoszona prokuratorowi. W Melun liczne procedury pozostawały bez nadzoru przez miesiące lub lata, nawet w przypadkach, gdy podejrzany był znany. Dochodziło również do zaginięć akt: około 15 w Bourges, 17 w Angers, 6 w Annecy i 23 w Paryżu.

Sprawa Lyhanny

Bezpośrednim impulsem do powstania listu była śmierć 11-letniej Lyhanny, której ciało znaleziono w czerwcu w departamencie Gers. Główny podejrzany, Jérôme Barella, oskarżony o gwałt i zabójstwo nieletniej, był wcześniej przedmiotem kilku zgłoszeń dotyczących przemocy seksualnej wobec dzieci, jednak nie podjęto wobec niego działań. Sprawa wywołała falę oburzenia, co uczyniło rozwiązanie tych problemów priorytetem dla Ministerstwa Sprawiedliwości.

Braki kadrowe

Dokument wskazuje również na poważne niedobory kadrowe. W Amiens trzech śledczych zajmuje się 900 aktami, a w Le Mans sześciu śledczych zarządza 4000 spraw. Bruno Bartoccetti, przedstawiciel związku zawodowego, stwierdził, że rozwiązanie zaległości w ciągu roku wymagałoby czterokrotnego lub pięciokrotnego zwiększenia liczby śledczych w samej brygadzie ds. nieletnich. Matka, z którą rozmawiała stacja France Télévisions, opisała walkę o ochronę córki, która miała być molestowana przez byłego partnera, przy braku reakcji wymiaru sprawiedliwości mimo licznych zgłoszeń. Jej prawniczka, Yoleine Bonfante Curti, poinformowała, że nie podjęto żadnych czynności śledczych, a akta zaginęły przed ich zaklasyfikowaniem.

Sprzeciw policji i sędziów

Krajowe Stowarzyszenie Policji Sądowej (ANPJ) wydało w niedzielę 9 sierpnia komunikat, w którym potępiło „hipokryzję” i „zdradę” Darmanina, który przez ponad cztery lata pełnił funkcję ministra spraw wewnętrznych, dłużej niż jakikolwiek jego poprzednik w ciągu ostatnich 50 lat. Stowarzyszenie nazwało go „Doktorem Darmaninem i Misterem Géraldem”, argumentując, że obecny minister sprawiedliwości torpeduje własny dorobek z czasów kierowania MSW.

To w istocie jego własny dorobek z czasów bycia ministrem spraw wewnętrznych torpeduje dziś obecny minister sprawiedliwości.

Frédéric Lauze, komisarz generalny policji krajowej i sekretarz generalny Syndykatu Komisarzy Policji Narodowej (SCPN), powiedział stacji franceinfo, że czuje „poczucie zdrady w stosunku do Géralda Darmanina”. Skrytykował dokument jako notatkę syntetyczną, która przesłuchiwała prokuratorów generalnych i miała na celu oczyszczenie wymiaru sprawiedliwości z zarzutów. Dodał, że wolałby raport z inspekcji służb sądowych. Justine Probst, sekretarz krajowa Syndykatu Magistratury, stwierdziła, że wygląda to tak, jakby Darmanin dopiero teraz odkrywał stan służb policyjnych i żandarmerii.

Odpowiedź Darmanina

W niedzielę 9 sierpnia Darmanin opublikował wpis na platformie X, aby załagodzić kontrowersje, chwaląc śledczych i uznając kryzys w wydziale dochodzeniowym.

Znam niezwykle trudną i odważną pracę śledczych oraz kryzys w wydziale dochodzeniowym. Znam również trudności we współpracy między sędziami a służbami śledczymi w kontekście ogromnych napięć, gdzie cyfryzacja wymiaru sprawiedliwości pozostaje w tyle.

Zaproponował spotkanie z ministrem spraw wewnętrznych 3 września, aby rozpocząć konstruktywny dialog ze wszystkimi służbami. ANPJ skrytykowało również reformę policji z 2024 roku, która miała zapewnić trwałe rozwiązania dzięki utworzeniu „PJ z 22 000 pracowników”. Stowarzyszenie stwierdziło, że reforma nie odciążyła służb śledczych zajmujących się drobną i średnią przestępczością, a znacząco osłabiła dawną policję sądową.