Globalna emisja CO2 z paliw kopalnych spadnie w 2026 roku o 0,4% dzięki rozwojowi OZE i wojnie w Iranie

Spadek emisji z paliw kopalnych

Raport Global Carbon Budget 2026, opublikowany we wtorek 10 listopada 2026 roku, prognozuje, że globalna emisja CO2 z paliw kopalnych spadnie w tym roku o 0,4%, do poziomu 38,2 mld ton. Badanie zaprezentowano podczas otwarcia szczytu klimatycznego COP31 w Antalyi w Turcji. Jak podaje El Mundo, w pracach wzięło udział ponad 140 naukowców z blisko stu instytucji. Badacze przypisują przewidywany spadek głównie krótkoterminowemu ograniczeniu zużycia ropy, co jest reakcją na szok energetyczny wywołany wojną w Iranie, która rozpoczęła się pod koniec lutego za administracji Donalda Trumpa. Drugim czynnikiem jest rozwój energii słonecznej i wiatrowej, podczas gdy pojazdy elektryczne mają mniejszy wpływ.

Ropa-1,9%

Gaz-0,3%

Węgiel0,6%

Ropa

-1.9 %

Gaz

-0.3 %

Węgiel

0.6 %

Dane z tekstu artykułu

Całkowita emisja nadal rośnie

Po uwzględnieniu zmian w użytkowaniu gruntów, takich jak wylesianie, całkowita emisja CO2 ma wzrosnąć w 2026 roku o 1,2%, do 43,3 mld ton (wobec 42,8 mld ton w roku poprzednim). Spadek emisji z paliw kopalnych byłby pierwszym od czasu pandemii Covid-19, kiedy to zamknięcie granic i lockdowny ograniczyły emisje w 2020 roku. Autorzy opisują to zjawisko jako prawdopodobnie tymczasowe, a nie jako sygnał osiągnięcia szczytu emisji. Globalne zapotrzebowanie na energię stale rośnie, a jako główne przyczyny wskazuje się centra danych i sztuczną inteligencję. Naukowcy podkreślają, że energia słoneczna, wiatrowa oraz pojazdy elektryczne zrównoważyły około dwie trzecie emisji związanych z tym wzrostem popytu.

202542,8

2026 (prognoza)43,3

2025

42.8 mld ton

2026 (prognoza)

43.3 mld ton

Dane z tekstu artykułu

Budżet węglowy niemal wyczerpany

Pozostały budżet węglowy pozwalający na ograniczenie ocieplenia do 1,5 stopnia Celsjusza powyżej poziomu przedindustrialnego wynosi obecnie 150 mld ton, co według raportu oznacza mniej niż cztery lata emisji w obecnym tempie. Pierre Friedlingstein, dyrektor Global Carbon Budget Office na Uniwersytecie w Exeter, określił podczas konferencji prasowej budżet jako "w zasadzie wyczerpany". Zauważył, że świat wciąż emituje około 40 mld ton CO2 rocznie. Raport wskazuje również, że lądowy pochłaniacz dwutlenku węgla powrócił do wcześniejszych poziomów po osłabieniu podczas zjawiska El Niño w latach 2023–2024. Silne El Niño w 2026 roku ma mieć znaczący wpływ na przyszły rok.

Gdzie emisje spadają

Prognozy przytaczane przez El Periódico pokazują, że emisje z paliw kopalnych w Unii Europejskiej spadają o 1,5% rocznie, w Chinach o 0,9% w 2026 roku, a w Stanach Zjednoczonych o 1,3%. Emisje w Japonii spadły o 1%, podczas gdy perspektywy gospodarcze tego kraju poprawiły się powyżej prognoz. Público podaje, że w latach 2016–2025 40 krajów, w tym Portugalia, znacząco ograniczyło emisje z paliw kopalnych przy jednoczesnym wzroście gospodarczym. LaVanguardia zauważa, że Chiny nie zwiększyły emisji CO2 od czterech lat, wliczając w to rok 2026, co badanie wiąże z możliwą zmianą strukturalną. Pep Canadell, dyrektor Global Carbon Project, podczas wydarzenia zorganizowanego przez platformę SMC España powiedział:

„Gdyby nie wojna w Iranie, emisje te najprawdopodobniej wzrosłyby nieco lub przynajmniej nie spadłyby w ogóle.”

Canadell dodał, że odnawialne źródła energii rozwinęły się w wielu miejscach tak szybko, że spadek emisji był większy, niż wynikałoby to z samej wojny w Iranie.

Czysta energia i pożary

Energia słoneczna i wiatrowa pozwoliły uniknąć emisji około 4,1 mld ton CO2 w 2025 roku, jak wynika z artykułu w Nature Climate Change cytowanego przez Público, a w 2026 roku liczba ta może osiągnąć 4,6 mld ton. Autorzy badania podkreślają, że dane za 2026 rok są wstępne, ponieważ końcowa część roku nie została jeszcze podliczona. El País donosi, że El Niño wywołuje ogromne pożary, które przyczyniają się do globalnego ocieplenia. Pożary te stanowią część szerszego obrazu klimatycznego, który raport zestawia ze spadkiem emisji z paliw kopalnych.