Europejski Bank Centralny podnosi stopy procentowe do 2,5% w Berlinie

Decyzja w Berlinie

Europejski Bank Centralny podniósł 10 września 2026 r. swoje trzy główne stopy procentowe o 25 punktów bazowych, zwiększając stopę referencyjną z 2,25% do 2,5%. Decyzja zapadła podczas dorocznego posiedzenia Rady Prezesów w Berlinie. Jest to druga podwyżka stóp wprowadzona przez bank centralny w 2026 r., co sprawia, że koszty kredytu osiągnęły najwyższy poziom od marca 2025 r. EBC podniósł wcześniej stopy o 25 punktów bazowych 11 czerwca 2026 r. (była to pierwsza podwyżka od września 2023 r.), a podczas lipcowego posiedzenia pozostawił je bez zmian. Rada Prezesów poinformowała, że podwyżka ma na celu powrót inflacji do średniookresowego celu na poziomie 2%.

Ceny energii napędzają inflację

Decyzja jest następstwem przyspieszenia wzrostu cen w strefie euro, powiązanego z konfliktem na Bliskim Wschodzie. Inflacja w strefie euro osiągnęła w sierpniu 2026 r. 3,3% wobec 2,9% w lipcu, co stanowi najwyższy poziom od września 2023 r. Inflacja energii wzrosła z 10,3% w lipcu do 14,3% w sierpniu. Na rynkach towarowych ropa Brent kosztowała blisko 100 USD za baryłkę po wzroście o około 14% od lipca, podczas gdy europejski gaz ziemny podrożał o ponad 30%, zbliżając się do 80 EUR. W Portugalii Krajowy Instytut Statystyczny podał, że inflacja w sierpniu wyniosła 3,3%, co oznacza wzrost o 0,3 punktu procentowego względem lipca, spowodowany niemal w całości kosztami oleju napędowego. Bank centralny odniósł się do bieżących ryzyk gospodarczych w komunikacie po decyzji.

Perspektywy pozostają wysoce niepewne, przy czym występują ryzyka wzrostu inflacji oraz ryzyka spadku wzrostu gospodarczego.

Stanowisko i komunikacja banku centralnego

Rynki finansowe przewidywały podwyżkę o 25 punktów bazowych przed wrześniowym spotkaniem, kierując uwagę na oczekiwania dotyczące polityki pieniężnej na resztę 2026 r. Prezes EBC Christine Lagarde zauważyła po lipcowym posiedzeniu, że dane z września będą podstawą przyszłych decyzji w sprawie stóp procentowych. Główny strateg walutowy w Ebury, Roman Ziruk, ocenił strategię komunikacyjną banku centralnego po ogłoszeniu decyzji.

Uważamy, że jest mało prawdopodobne, aby Lagarde zobowiązała się do określonego trendu stóp procentowych, ponieważ byłoby to sprzeczne z jej tonem. W czerwcu odrzuciła ona określenie podwyżki jako zapobiegawczej, a w lipcu pośrednio wskazała na nową podwyżkę we wrześniu, podtrzymując swoją mantrę o zależności od danych.

Ziruk stwierdził, że podnoszenie stóp powyżej 2,5% tworzy ryzyka dla wzrostu gospodarczego, argumentując, że wyższe koszty kredytu są nieuzasadnione, gdy presja inflacyjna wynika ze strony podażowej. Dodał, że podwyższone stopy zwiększają presję na rynki obligacji w czasie, gdy finanse publiczne zmagają się z trudnościami budżetowymi.

Perspektywy dla przyszłej polityki pieniężnej

Analitycy z Ebury i XTB zauważyli, że rynki w pełni wyceniły tę drugą korektę stóp, choć niektórzy inwestorzy przewidują potencjalne dalsze podwyżki w grudniu 2026 r. lub marcu 2027 r. Michael Krautzberger, globalny dyrektor ds. inwestycji na rynkach publicznych w Allianz Global Investors, ocenił obecne otoczenie stóp procentowych.

Utrzymywanie stóp na stałym poziomie jest samo w sobie formą łagodzenia polityki.

Krautzberger zauważył, że dalsze podwyżki wymagałyby przyspieszenia inflacji napędzanej popytem, aby bank centralny mógł uzasadnić restrykcyjną politykę. Ziruk ocenił, że wrześniowy ruch kończy cykl podwyżek, choć zaznaczył, że perspektywy zależą od rozwoju sytuacji wokół konfliktu na Bliskim Wschodzie.