FIFA wszczyna dochodzenie w sprawie gestu „white power” wykonanego przez sędziego VAR podczas Mistrzostw Świata

Gest podczas meczu Niemcy–Curaçao

W niedzielę, podczas transmisji meczu, w którym Niemcy wygrały 7:1 z Curaçao, kamery pokazały studio analiz wideo w Dallas, gdzie siedzieli sędziowie VAR. Australijski sędzia Shaun Evans, stojąc za siedzącymi arbitrami, ułożył kciuk i palec wskazujący prawej dłoni w kółko, prostując pozostałe trzy palce. Gest, wykonany na wysokości pasa i skierowany w stronę kamery, został zinterpretowany przez sieć antydyskryminacyjną Fare jako odwrócony znak „OK”, używany jako symbol białej supremacji (white power).

Według naszych ekspertów użyty gest wyraźnie przypomina odwrócony znak dłoni „OK”, wykorzystywany jako symbol „white power” w globalnych kręgach skrajnej prawicy.

Gest ten ma podwójne znaczenie: może oznaczać „OK” lub być żartem w ramach tzw. „gry w kółko”, jednak w kręgach skrajnie prawicowych zaczął być kojarzony z białą supremacją po mistyfikacji na forum internetowym 4chan około dekadę temu.

Dochodzenie i reakcje

FIFA potwierdziła, że jest świadoma incydentu i wszczęła formalne dochodzenie, jednak odmówiła dalszego komentarza. „The Telegraph” odnotował, że Evansowi zaoferowano możliwość złożenia wyjaśnień za pośrednictwem federacji. Fare wezwała do jego natychmiastowego zwolnienia, stwierdzając, że globalna publiczność nie powinna oglądać symboli ekstremistycznych przed meczem.

Ten sędzia wyraźnie nie powinien pełnić żadnej dalszej roli podczas tych Mistrzostw Świata.

Liga Przeciw Zniesławieniom (ADL), która skatalogowała ten znak jako symbol nienawiści w 2019 roku, wezwała do ostrożności. „Ze względu na tradycyjne znaczenie gestu dłoni »OK«, a także inne zastosowania niezwiązane z białą supremacją, należy zachować szczególną ostrożność, aby nie wyciągać pochopnych wniosków co do intencji osoby, która wykonała ten gest” – czytamy na stronie internetowej organizacji.

Historia symbolu i wcześniejsze incydenty

Symbol zyskał rozgłos po tym, jak australijski terrorysta Brenton Tarrant wykonał go podczas rozprawy sądowej w 2019 roku po ataku na meczety w Christchurch, w którym zginęło 50 osób. W 2024 roku sędzia na Igrzyskach Olimpijskich w Paryżu został pozbawiony akredytacji za wykonanie podobnego gestu podczas finałów skateboardingu kobiet. Amerykańskie drużyny sportowe również podjęły działania: DC United zwolniło trenera przygotowania fizycznego, a Chicago Cubs nałożyło zakaz stadionowy na kibica za użycie tego znaku.

Zmiana transmisji i dalsze kroki

Po kontrowersjach reżyserzy transmisji zmienili sposób pokazywania meczów. W kolejnych spotkaniach między Wybrzeżem Kości Słoniowej a Ekwadorem oraz Szwecją a Tunezją zespół VAR był pokazywany podczas pracy, zamiast pozować do kamery. Evans, sędzia regularnie pracujący w australijskiej A-League, jest jednym z 30 analityków wybranych do turnieju, którego gospodarzami są Stany Zjednoczone, Kanada i Meksyk.

Dochodzenie FIFA jest w toku.