Tysiące osób na czuwaniu w Londynie ku pamięci profesora Jasona Ardaya

Czuwanie na Trafalgar Square

Około 30 tysięcy osób wypełniło w poniedziałkowy wieczór Trafalgar Square podczas czuwania zorganizowanego przez grupę Stand Up To Racism. Wielu uczestników ubrało się na czarno, przyniosło słoneczniki i róże, a kwiaty składano u podnóża Kolumny Nelsona. Podczas zgromadzenia wystąpili piosenkarka Beverley Knight, która wykonała utwór „Keep This Fire Burning”, oraz Jermain Jackman, który na prośbę rodziny zaśpiewał „Fix You” zespołu Coldplay. Uczestnicy uczcili pamięć zmarłego minutą ciszy i skandowali hasła krytykujące sposób, w jaki media relacjonowały sytuację byłego wykładowcy z Cambridge. Członkini parlamentu Bell Ribeiro-Addy otworzyła uroczystość i odczytała oświadczenie rodziny Ardaya, w którym odniesiono się do publicznej presji, jakiej był poddawany.

„Publiczne okrucieństwo, którego doświadczył Jason, było zbyt wielkim ciężarem dla każdego człowieka.”

Kontrowersje i rezygnacja

Jason Arday (41 l.) został znaleziony martwy przez służby ratunkowe w swoim domu w południowym Londynie w piątek, 14 sierpnia 2026 r. Policja poinformowała, że w sprawie jego śmierci nie stwierdzono podejrzanych okoliczności ani udziału osób trzecich. Naukowiec zrezygnował ze stanowiska profesora socjologii edukacji 5 sierpnia 2026 r. po zarzutach dotyczących jego dorobku naukowego. Oskarżenia pojawiły się, gdy Nathan Cofnas, były wykładowca z Cambridge zwolniony w 2024 r., zarzucił Ardayowi plagiat w jego pracy doktorskiej z 2015 r. Komentatorzy podważali również informacje biograficzne, które Arday podawał na temat swojego dzieciństwa i osiągnięć sportowych. Uniwersytet w Cambridge ogłosił 6 sierpnia 2026 r. niezależne dochodzenie w sprawie procesu rekrutacji Ardaya, choć sam zainteresowany odpierał zarzuty o celowe wprowadzenie w błąd.

Reakcje polityczne i akademickie

Posłanka Partii Pracy Diane Abbott przemówiła podczas czuwania, wspominając, że spotkała się z Ardayem na tydzień przed jego śmiercią. Abbott powiedziała zgromadzonym, że presja wykraczała poza indywidualną ocenę dorobku naukowego Ardaya.

„To nie była tylko kampania przeciwko profesorowi, ale przeciwko nam wszystkim.”

Ponad 100 tysięcy osób podpisało petycję zorganizowaną przez Good Law Project, wzywającą do przeprowadzenia dochodzenia w sprawie standardów pracy mediów. Cieniowy minister mieszkalnictwa, sir James Cleverly, stwierdził, że uniwersytety powinny prowadzić rzetelną weryfikację kandydatów na wyższe stanowiska, zamiast skupiać się na pochodzeniu etnicznym. Kanclerz Uniwersytetu w Cambridge, lord Smith, opisał medialne doniesienia jako „żerowanie na sensacji”, podczas gdy Downing Street odmówiło potwierdzenia, czy zostanie wszczęte dochodzenie.

Reprezentacja na brytyjskich uczelniach

Po objęciu stanowiska w Cambridge w 2023 r. w wieku 37 lat, Arday został najmłodszym czarnoskórym profesorem w historii uczelni. Dane rządowe pokazują, że pod koniec 2024 r. w Wielkiej Brytanii pracowało 270 czarnoskórych profesorów uniwersyteckich, co stanowi około 1% ogółu. Profesor biologii z Uniwersytetu w Edynburgu, Steven Spoel, zauważył, że czarnoskórzy naukowcy często spotykają się ze wzmożoną kontrolą w kontekście polityki pozytywnej dyskryminacji. Wykładowca politologii z King's College London, Michael Bankole, stwierdził, że ataki na Ardaya uderzały w szersze inicjatywy na rzecz równości, różnorodności i integracji. Emerytowany profesor z Oksfordu, Robin Cohen, wskazał, że na najwyższych szczeblach profesorskich w kraju nadal dominują biali mężczyźni.