Friedrich Merz grozi zablokowaniem budżetu UE, jeśli wszystkie kraje nie sfinansują Ukrainy w 2027 roku

Warunek Niemiec dotyczący budżetu

Kanclerz Friedrich Merz ostrzegł, że Niemcy zablokują kolejny siedmioletni budżet UE, jeśli każde państwo członkowskie nie zobowiąże się do finansowania Ukrainy w 2027 roku i w kolejnych latach. W liście do Antónia Costy, do którego dotarł i o którym poinformował w poniedziałek 9 listopada dziennik Financial Times, argumentował, że wsparcie dla Kijowa spoczywa obecnie tylko na kilku państwach członkowskich. Budżet na lata 2028–2034 jest przedmiotem sporów od miesięcy, a jego ogólna wielkość jest powracającym punktem kontrowersji. Merz napisał, że zbiorowe zobowiązanie do sprawiedliwych składek musi poprzedzać dyskusje przywódców nad jakąkolwiek inną kwestią o skutkach finansowych.

„Zbiorowe zobowiązanie, że wszyscy, bez wyjątku, wniesiemy sprawiedliwy wkład w zasypanie luki finansowej, jest niezbędnym warunkiem wstępnym rozwiązania tego problemu.”

Luka w finansowaniu Ukrainy

Kijów i jego sojusznicy szacują, że w 2027 roku Ukraina będzie potrzebować około 70 mld euro, aby pokryć lukę finansową. UE zobowiązała się do pokrycia dwóch trzecich tej sumy, czyli około 45 mld euro, ale nie ustalono jeszcze, w jaki sposób to zobowiązanie zostanie zrealizowane. Komisja Europejska analizuje różne opcje, w tym ewentualną emisję nowego wspólnego długu. Luka pojawia się po pożyczce w wysokości 90 mld euro, na którą przywódcy UE zgodzili się w grudniu 2025 roku, płatnej w ratach po 45 mld euro w 2026 i 2027 roku. Berlin opisuje wsparcie dla Ukrainy jako nierównomiernie rozłożone i spoczywające w dużej mierze na kilku państwach, w tym na jego własnej dwustronnej pomocy wojskowej.

Luka Ukrainy w 2027 r. (szacunki Kijowa)70

Zobowiązanie UE45

Luka Ukrainy w 2027 r. (szacunki Kijowa)

70 mld euro

Zobowiązanie UE

45 mld euro

Dane z tekstu artykułu

Cztery kraje sprzeciwiające się

Węgry, Słowacja, Bułgaria i Czechy zasygnalizowały, że nie planują wnosić wkładu do dalszej pomocy finansowej dla Kijowa. Węgry, Słowacja i Czechy były już zwolnione z udziału w pożyczce na 90 mld euro. Premier Czech Andrej Babisz w październiku sprzeciwił się wykorzystaniu pieniędzy z budżetu UE na Ukrainę w ramach budżetu na lata 2028–2034 i stwierdził, że Praga nie zagwarantuje takiego finansowania. W lipcu mówił również, że Czechy nie przekażą Ukrainie bezpośredniej pomocy finansowej z budżetu państwa.

Szczyt w Dublinie

Przywódcy UE mają spotkać się w Dublinie 12 i 13 listopada. Merz poprosił o umieszczenie kwestii luki w finansowaniu Ukrainy w porządku obrad nieformalnego szczytu europejskiego, który zaplanowano na piątek 13 listopada. Jego list wzywa do wypracowania rozwiązania popieranego przez wszystkie państwa członkowskie, które zapewniłoby Ukrainie solidną, wieloletnią perspektywę finansowania od 2028 roku, w tym spłatę odsetek od istniejącego długu powiązanego z tym krajem. List został wysłany z Berlina przed tym spotkaniem.

Otwarte pytania

Źródła pozostawiają kilka punktów nierozstrzygniętych. Nie jest jasne, w jaki sposób UE sfinansuje swój udział w wysokości 45 mld euro, ponieważ Komisja wciąż rozważa różne opcje. Nie podano informacji, czy cztery kraje odmawiające nowych składek zmienią swoje stanowisko. Ogólna wielkość budżetu na lata 2028–2034 jest nadal przedmiotem negocjacji, a żądanie Merza wiąże te negocjacje z kwestią Ukrainy. Bruksela ma nadzieję, że przywódcy osiągną porozumienie do końca roku, co jest najbliższym podanym terminem.