NASA przekłada misję Artemis II: problemy z helem wymuszają powrót rakiety do hangaru

Amerykańska agencja NASA oficjalnie wykluczyła możliwość startu misji Artemis II w marcu 2026 roku. Decyzja ta jest następstwem zidentyfikowania krytycznej usterki w systemie zasilania helu w górnym stopniu rakiety Space Launch System. Inżynierowie odkryli nieszczelność w instalacji helu, który pełni kluczową rolę w utrzymywaniu ciśnienia w zbiornikach z paliwem i utleniaczem. Ze względu na położenie uszkodzonego komponentu, naprawa nie była możliwa bezpośrednio na platformie startowej 39B w Centrum Kosmicznym im. Kennedy'ego na Florydzie. W rezultacie cały zestaw, skłądający się z rakiety SLS oraz kapsuły Orion, został przetransportowany za pomocą gąsienicowego transportera z powrotem do hangaru Vehicle Assembly Building (VAB). Operacja ta, choć rutynowa, jest czasochłonna i wymaga zachowania najwyższych standardów bezpieczeństwa. Eksperci podkreślają, że hel jest znacznie trudniejszy do opanowania niż powszechnie sprawiający trudności wodór, co czyni obecną usterkę wyjątkowo dokuczliwą. Nowy termin startu wyznaczono wstępnie na kwiecień 2026 roku, jednak ostateczna data zależy od tempa prac naprawczych i kolejnych testów szczelności systemu. Program Artemis jest duchowym następcą programu Apollo, który w 1969 roku umożliwił pierwsze lądowanie człowieka na Księżycu. Misja Artemis II ma być pierwszym od 1972 roku lotem załogowym poza niską orbitę okołoziemską, choć tym razem bez lądowania na powierzchni Srebrnego Globu. Opóźnienie to jest kolejnym ciosem dla ambitnego harmonogramu NASA, który zakłada powrót ludzi na powierzchnię Księżyca w ramach misji Artemis III. Wyprawa Artemis II ma trwać około dziesięciu dni i zabrać załogę, w skład której wschodzą Reid Wiseman, Victor Glover, Christina Koch oraz Kanadyjczyk Jeremy Hansen, na trajektorię swobodnego powrotu wokół Księżyca. Wyzwania techniczne z SLS budzą jednak pytania o efektywność kosztową programu realizowanego przez tradycyjnych wykonawców rządowych w obliczu postępów firm prywatnych. „We don't fly until we are ready. Safety is our North Star.” (Nie polecimy, dopóki nie będziemy gotowi. Bezpieczeństwo jest naszą Gwiazdą Polarną.) — Bill Nelson Z kolei firma SpaceX intensyfikuje przygotowania do kolejnego lotu próbnego systemu Starship, co stawia NASA w trudnej pozycji negocjacyjnej. Opóźnienie Artemis II automatycznie rzuca cień na harmonogram kolejnych misji, gdyż sukces lotu załogowego jest warunkiem koniecznym do przetestowania systemów lądownika HLS. Agencja zapewnia jednak, że mimo trudności, priorytetem pozostaje całkowite wyeliminowanie ryzyka usterki przed wpuszczeniem astronautów na pokład.