Ponad 80 przedstawicieli branży filmowej, w tym światowej sławy aktorzy Javier Bardem i Tilda Swinton, wystosowało list otwarty do organizatorów Międzynarodowego Festiwalu Filmowego w Berlinie. Sygnatariusze oskarżają władze Berlinale o „instytucjonalne milczenie” w sprawie działań Izraela w Strefie Gazy oraz udział w cenzurowaniu artystów. Protest wybuchł w trakcie trwania festiwalu, stawiając prestiżowe wydarzenie w centrum politycznego sporu o wolność słowa.

Oskarżenia o cenzurę

Gwiazdy formatu Javiera Bardema zarzucają Berlinale tłumienie głosów krytycznych wobec Izraela oraz instytucjonalne milczenie w obliczu tragedii w Gazie.

Konflikt z przewodniczącym

Słowa Wima Wendersa o unikaniu polityki przez festiwal stały się bezpośrednim impulsem do wystosowania ostrego protestu przez 81 twórców.

Presja na organizatorów

Sygnatariusze domagają się od dyrekcji festiwalu jasnego potępienia działań określanych przez nich jako ludobójstwo Palestyńczyków.

Grupa 81 filmowców, w skład której wchodzą laureaci Oscarów, reżyserzy i artyści wizualni, opublikowała na łamach branżowego magazynu Variety miażdżącą krytykę tegorocznej edycji Berlinale. Wśród sygnatariuszy znaleźli się m.in. Javier Bardem, Tilda Swinton, Adam McKay oraz Nan Goldin. Artyści wyrazili głębokie zaniepokojenie brakiem jednoznacznego stanowiska festiwalu wobec konfliktu w Strefie Gazy, który określają mianem ludobójstwa. W liście wezwano organizatorów do wypełnienia moralnego obowiązku i publicznego sprzeciwu wobec działań wojennych Izraela. Festiwal Berlinale historycznie uchodził za najbardziej zaangażowany politycznie z wielkich festiwali filmowych, często stając się platformą dla dysydentów i twórców walczących o prawa człowieka w krajach rządzonych autorytarnie. Krytyka skupia się nie tylko na braku oficjalnych deklaracji, ale również na domniemanej cenzurze. Autorzy listu twierdzą, że instytucja aktywnie ogranicza głos artystów sprzeciwiających się polityce Izraela oraz roli państwa niemieckiego w tym konflikcie. Napięcie podsyciły słowa przewodniczącego jury, którym jest Wim Wenders. Reżyser zasugerował, że festiwal nie powinien „wchodzić w politykę”, co wywołało natychmiastową reakcję środowiska filmowego. Sytuacja jest o tyle trudna, że Niemcy są jednym z najbliższych sojuszników Izraela, co rzutuje na sposób prowadzenia debaty publicznej w tym kraju. „Jesteśmy skonsternowani instytucjonalnym milczeniem Berlinale i jego udziałem w cenzurowaniu artystów, którzy sprzeciwiają się trwającemu ludobójstwu Palestyńczyków.” — Sygnatariusze listu otwartego Zarzuty o „anty-palestyński rasizm” padają w momencie, gdy festiwal zmaga się już z kontrowersjami dotyczącymi zapraszania polityków skrajnie prawicowej partii AfD (z czego ostatecznie się wycofano). Choć władze festiwalu podkreślają swoje przywiązanie do wartości demokratycznych, rosnąca presja ze strony globalnego środowiska filmowego może wymusić zmianę dotychczasowej strategii komunikacyjnej. Protestujący domagają się, aby Berlinale stało się bezpieczną przestrzenią dla wszystkich głosów, w tym tych, które są krytyczne wobec polityki mocarstw zachodnich. Liczba sygnatariuszy listu wg profesji (szacunkowo): Aktorzy i aktorki: 35, Reżyserzy: 28, Artyści wizualni: 12, Scenarzyści i inni: 6 81 — artystów podpisało protest przeciwko postawie festiwalu Media liberalne i pro-palestyńskie podkreślają odwagę artystów w walce z rzekomą cenzurą i hipokryzją niemieckich instytucji kultury. | Media konserwatywne akcentują potrzebę ochrony festiwalu przed upolitycznieniem i jednostronną narracją uderzającą w bezpieczeństwo Izraela.

Mentioned People

  • Javier Bardem — Hiszpański aktor, laureat Oscara, jeden z głównych sygnatariuszy listu krytykującego Berlinale.
  • Tilda Swinton — Brytyjska aktorka, laureatka Oscara, wieloletnia uczestniczka festiwalu Berlinale.
  • Wim Wenders — Przewodniczący jury tegorocznego Berlinale, którego wypowiedź o apolityczności wzburzyła filmowców.
  • Adam McKay — Amerykański reżyser i scenarzysta, znany z zaangażowania społecznego, podpisał list otwarty.
  • Nan Goldin — Amerykańska fotografka i aktywistka, sygnatariuszka listu przeciwko milczeniu festiwalu.

Sources: 34 articles from 28 sources