Kiedy żywność po terminie jest bezpieczna do spożycia? Klucz to rozróżnienie etykiet

Unia Europejska od lat stosuje system oznaczania dat na produktach spożywczych, aby pogodzić bezpieczeństwo z ograniczaniem odpadów. Na opakowaniach obowiązują dwa główne sformułowania, których poprawne rozróżnienie jest kluczowe dla każdego konsumenta. Pierwsze, „najlepiej spożyć przed” (włoskie „consumare entro”), wskazuje termin bezpieczeństwa. Po tej dacie spożycie produktu może stanowić realne zagrożenie dla zdrowia, zwłaszcza w przypadku żywności szczególnie wrażliwej na rozwój bakterii. Drugie, „najlepiej spożyć przed końcem” (włoskie „consumare preferibilmente entro”), dotyczy głównie tzw. daty minimalnej trwałości. Oznacza to, że po upływie tego terminu produkt może stracić na smaku, konsystencji czy wartości odżywczej, ale zwykle nie staje się szkodliwy. Unijne rozporządzenie w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności (Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011) precyzyjnie reguluje zasady oznaczania dat. Wprowadzenie jasnego podziału miało na celu zarówno ochronę zdrowia, jak i walkę z marnowaniem żywności, szacowanym na dziesiątki milionów ton rocznie w samej UE. Ekspertka ds. żywienia, Laura De Gara, wyjaśnia, że kluczem jest zrozumienie tej fundamentalnej różnicy. Dla produktów takich jak świeże mleko, mięso mielone, niektóre sery miękkie czy jaja, data „spożyć przed” jest bezwzględną granicą bezpieczeństwa mikrobiologicznego. Natomiast dla produktów suchych (makaron, ryż, herbata), konserwowych czy o wysokiej zawartości cukru lub soli (dżemy, kiszonki), data „najlepiej spożyć przed końcem” daje duże pole manewru. Włoskie źródło (Adnkronos) podkreśla również rolę zdrowego rozsądku – przed spożyciem produktu po terminie należy ocenić jego wygląd, zapach i konsystencję. Hiszpański dziennik „El Mundo” dodaje, że właściwa interpretacja etykiet to element zdrowego stylu życia, łączący troskę o własne zdrowie z odpowiedzialnością ekologiczną. „Comprender la diferencia entre estas dos etiquetas es fundamental para evitar el desperdicio innecesario de alimentos, que es ética y ambientalmente insostenible, y al mismo tiempo protegerse a uno mismo y a la familia de los riesgos.” (Zrozumienie różnicy między tymi dwiema etykietami jest podstawą, aby uniknąć niepotrzebnego marnowania żywności, które jest etycznie i środowiskowo nie do utrzymania, a jednocześnie chronić siebie i swoją rodzinę przed zagrożeniami.) — Laura De Gara Praktyczne podejście do dat pozwala znacząco zmniejszyć ilość wyrzucanego jedzenia, co ma bezpośredni wpływ na domowy budżet i środowisko naturalne.