Wiceprezydent USA JD Vance udał się w piątek do Islamabadu, aby przewodniczyć amerykańskiej delegacji podczas zaplanowanych na sobotę rozmów pokojowych z Iranem. Choć spotkanie ma na celu utrwalenie kruchego zawieszenia broni, prezydent Donald Trump zagroził wznowieniem operacji militarnych, a strona irańska uzależniła swój udział od spełnienia szeregu warunków wstępnych.

Misja dyplomatyczna JD Vance'a

Wiceprezydent USA przybywa do Islamabadu na kluczowe rozmowy z Iranem w obliczu trwającej blokady Cieśniny Ormuz.

Militarne ostrzeżenia Trumpa

Prezydent USA zapowiada wznowienie działań wojennych i dozbrajanie okrętów, jeśli negocjacje nie przyniosą rezultatu.

Warunki wstępne Teheranu

Iran żąda zawieszenia broni w Libanie oraz odmrożenia 6 miliardów euro aktywów przed przystąpieniem do rozmów.

Wiceprezydent JD Vance udał się w piątek do Islamabadu, gdzie w sobotę 11 kwietnia mają rozpocząć się rozmowy pokojowe z Teheranem. Misja dyplomatyczna odbywa się w cieniu ostrych ostrzeżeń militarnych prezydenta Donalda Trumpa oraz sygnałów z Iranu sugerujących możliwy bojkot spotkania. Obowiązujące od wtorku dwutygodniowe zawieszenie broni zostało wystawione na próbę przez dwa czynniki: izraelskie ataki w Libanie, w których zginęło ponad 300 osób (w tym ponad 250 jednego dnia), oraz niemal całkowitą blokadę przez Iran Cieśniny Ormuz, kluczowej dla światowego transportu surowców energetycznych. Trump, publikując wpis na platformie Truth Social, zarzucił Iranowi „niehonorowe” działania w cieśninie i ostrzegł przed wznowieniem operacji zbrojnych w przypadku fiaska rozmów. Vance, opuszczając kraj z umiarkowanym optymizmem, zapewnił o gotowości Waszyngtonu do negocjacji, jednocześnie ostrzegając Teheran przed próbami dezinformacji.

Trump ostrzega przed „najpotężniejszym wznowieniem uderzeń” Piątkowe wypowiedzi Trumpa znacząco wykraczały poza standardową presję dyplomatyczną. W wywiadzie dla „New York Post” prezydent poinformował o dozbrajaniu amerykańskich okrętów wojennych. „Ładujemy na statki najlepszą amunicję i broń, jaką kiedykolwiek zbudowano, lepszą niż ta, której użyliśmy poprzednio, gdy rozbiliśmy ich w pył. Jeśli nie osiągniemy porozumienia, użyjemy jej bardzo skutecznie.” — Donald Trump via New York Post via eldiario.es Na platformie Truth Social Trump napisał: „NAJPOTĘŻNIEJSZE WZNOWIENIE NA ŚWIECIE! Prezydent DJT”. Dodał również, że Iran nie dysponuje żadnymi atutami poza krótkoterminową kontrolą dróg wodnych. „Jedynym powodem, dla którego wciąż żyją, jest konieczność negocjacji.” — Donald Trump via Truth Social via Deutsche Welle Wcześniej prezydent sugerował konsekwencje, które media zinterpretowały jako odniesienie do opcji nuklearnej. Trump oskarżył również Teheran o pobieranie opłat tranzytowych od tankowców, co uznał za złamanie warunków rozejmu.

Iran stawia warunki brzegowe Stanowisko Teheranu przed sobotnimi rozmowami uległo usztywnieniu. Przewodniczący irańskiego parlamentu Mohammad Baqer Qalibaf oświadczył, że delegacja nie zasiądzie do negocjacji bez spełnienia dwóch żądań: zawieszenia broni w Libanie obejmującego operacje przeciwko Hezbollahowi oraz odblokowania około 6 miliardów euro zamrożonych irańskich aktywów za granicą. „Te dwie kwestie muszą zostać rozwiązane przed rozpoczęciem rozmów.” — Mohammad Baqer Qalibaf via 20 minutos Szef MSZ Abbas Araghchi stwierdził, że jeśli Waszyngton pozwoli premierowi Izraela Benjaminowi Netanjahu „zabić dyplomację”, będzie to decyzja Stanów Zjednoczonych. „Uważamy, że byłaby to głupota, ale jesteśmy na to przygotowani.” — Abbas Araghchi via ABC Według irańskich mediów ataki na Bejrut zostały czasowo ograniczone pod wpływem gróźb Teheranu, choć walki na południu Libanu trwały nadal. Dokument negocjacyjny Iranu zawiera także żądania prawa do wzbogacania uranu, zachowania potencjału rakietowego oraz natychmiastowego zniesienia sankcji, co Waszyngton uznawał dotąd za wykluczone.

Amerykańsko-izraelska kampania przeciwko Iranowi pod kryptonimem Operacja Epic Fury rozpoczęła się 28 lutego 2026 roku. W pierwszych atakach zginął Ali Chamenei, a 9 marca 2026 roku nowym Najwyższym Przywódcą został Modżtaba Chamenei. Obecne dwutygodniowe zawieszenie broni ogłoszono 7 kwietnia 2026 roku. Blokada Cieśniny Ormuz trwa od początku konfliktu, wpływając na około jedną piątą światowego handlu węglowodorami.

Pakistan w roli mediatora, kwestia amerykańskich zakładników Władze Pakistanu, pełniące funkcję gospodarza przy wsparciu Egiptu, określają cele rozmów jako „realistyczne, choć skromne”. Wypowiedź dla Al Jazeery wskazuje na chęć wypracowania „minimalnej płaszczyzny porozumienia”. Amerykanie zamierzają również podnieść kwestię przynajmniej sześciu swoich obywateli więzionych w Iranie. Kieran Ramsey z organizacji Global Reach ocenił, że uwolnienie zatrzymanych byłoby dla Teheranu „prostym wyjściem z obecnej fazy wrogości”. Z kolei Iran dąży do sformalizowania opłat za przepływ przez Cieśninę Ormuz, co stoi w sprzeczności z konwencjami morskimi. Nad rozmowami ciąży też kwestia nuklearna: Mahmoud Nabavian z komisji bezpieczeństwa parlamentu przypomniał, że Modżtaba Chamenei przestrzega fatwy zakazującej broni jądrowej. Prezes Banku Światowego Ajay Banga zaznaczył, że nawet przy utrzymaniu rozejmu, konflikt będzie miał długofalowe skutki dla gospodarki globalnej.

20% (światowego handlu ropą) — udział węglowodorów transportowanych przez Cieśninę Ormuz

Droga do Islamabadu: — ; — ; — ; — ; — ; —

Mentioned People

  • JD Vance — 50. wiceprezydent Stanów Zjednoczonych
  • Donald Trump — 47. prezydent Stanów Zjednoczonych
  • Abbas Araghchi — minister spraw zagranicznych Iranu od sierpnia 2024 roku
  • Mohammad Baqer Ghalibaf — przewodniczący parlamentu Iranu od 2020 roku

Sources: 36 articles