Irański Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej potajemnie nabył zaawansowanego chińskiego satelitę szpiegowskiego pod koniec 2024 roku. Urządzenie posłużyło do precyzyjnego monitorowania i wskazywania celów w amerykańskich instalacjach wojskowych na Bliskim Wschodzie przed atakami z marca 2026 roku. Według dokumentów ujawnionych przez „Financial Times”, irańscy dowódcy zyskali dziesięciokrotnie wyższą rozdzielczość obrazu niż w przypadku krajowych systemów.

Wykorzystanie chińskiej technologii w atakach

Irański Korpus Strażników Rewolucji wykorzystał satelitę TEE-01B do namierzania baz USA przed atakami w marcu 2026 roku.

Przełom w rozdzielczości obrazu

Dzięki chińskiemu satelicie Iran zyskał dziesięciokrotnie dokładniejszy podgląd (0,5 m zamiast 5 m), co umożliwiło identyfikację konkretnych typów samolotów.

Sieć kontroli poza zasięgiem odwetu

Dostęp do komercyjnych stacji naziemnych firmy Emposat pozwolił Iranowi sterować satelitą po zniszczeniu krajowej infrastruktury przez Izrael.

Zaprzeczenia Pekinu i reakcja Trumpa

Chiny odrzucają oskarżenia jako dezinformację, podczas gdy Donald Trump domagał się od Xi Jinpinga zaprzestania wsparcia wojskowego dla Iranu.

Irański Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej nabył potajemnie pod koniec 2024 roku chińskiego satelitę szpiegowskiego o wysokiej rozdzielczości. Urządzenie zostało wykorzystane do monitorowania i namierzania amerykańskich obiektów wojskowych na Bliskim Wschodzie w tygodniach poprzedzających oraz w trakcie ataków w marcu 2026 roku – poinformował 15 kwietnia dziennik „Financial Times”, powołując się na wyciek irańskich dokumentów wojskowych. Satelita o oznaczeniu TEE-01B, zbudowany przez chińską firmę Earth Eye Co, został przekazany pod kontrolę Sił Powietrzno-Kosmicznych IRGC w ramach procedury „dostawy na orbicie” po wystrzeleniu. Z logów satelitarnych, list współrzędnych i analiz orbitalnych uzyskanych przez „Financial Times” wynika, że irańscy dowódcy nakazali wykonanie zdjęć bazy lotniczej Prince Sultan w Arabii Saudyjskiej w dniach 13, 14 i 15 marca 2026 roku – bezpośrednio przed uderzeniami rakietowymi i dronowymi na ten obiekt oraz po nich. Donald Trump, pełniący funkcję 47. prezydenta USA, potwierdził 14 marca, że amerykańskie samoloty stacjonujące w bazie zostały uszkodzone.

Chiński satelita zapewnił Iranowi dziesięciokrotny wzrost rozdzielczości Model TEE-01B zapewnił irańskiemu wywiadowi znaczący postęp, oferując rozdzielczość obrazu na poziomie około 0,5 metra, podczas gdy krajowy satelita Noor-3 dysponował rozdzielczością 5 metrów. Dziesięciokrotna poprawa pozwoliła irańskim dowódcom na identyfikację typów poszczególnych samolotów, ruchów wojsk oraz drobnych zmian w infrastrukturze baz – szczegółów wcześniej niedostępnych dla irańskiego planowania wojskowego. Według „Financial Times” satelita służył do monitorowania szerokiego spektrum celów, w tym bazy lotniczej Muwaffaq Salti w Jordanii, Camp Lemonnier w Dżibuti, lotniska Duqm w Omanie, obiektów V Floty USA w Bahrajnie oraz potencjalnych celów w Kuwejcie i Irbilu w irackim Kurdystanie. W bazie Prince Sultan ataki zniszczyły jeden samolot wczesnego ostrzegania E-3 AWACS i uszkodziły drugi, jak podał „de Volkskrant”. Gazeta poinformowała również o uszkodzeniu sześciu tankowców powietrznych, głównie w saudyjskiej bazie. Transakcja, według „de Volkskrant”, kosztowała około 31 milionów euro, natomiast portal rmf24.pl powołał się na kwotę około 36,6 miliona dolarów, co stanowi równowartość 250 milionów juanów.

Możliwości irańskiego wywiadu satelitarnego: Rozdzielczość obrazu (before: 5 metrów (Noor-3, technologia krajowa), after: 0,5 metra (TEE-01B, technologia chińska)); Podatność stacji naziemnych (before: Irańskie stacje naziemne, niszczone w izraelskich nalotach, after: Globalna sieć Emposat, poza zasięgiem odwetu USA lub Izraela)

16 (samolotów) — Całkowita liczba amerykańskich samolotów E-3 AWACS we flocie według „de Volkskrant”

Pekińska spółka Emposat zapewniła Iranowi globalną kontrolę nad satelitą Oprócz samego satelity, IRGC uzyskał dostęp do komercyjnych stacji naziemnych obsługiwanych przez Emposat, co umożliwiło irańskim operatorom sterowanie TEE-01B z dowolnego miejsca na świecie. Rozwiązanie to miało znaczenie strategiczne, gdyż irańskie krajowe stacje naziemne zostały uszkodzone podczas izraelskich kampanii bombardowań, jak donosi „de Volkskrant”. Ambasada Chin w Waszyngtonie, zapytana przez „Financial Times” o wiedzę rządu w Pekinie na temat relacji Emposat z IRGC, zaprzeczyła tym informacjom. Jak podaje czeski serwis Seznam Zprávy za „New York Times”, rosną obawy, że Iran może mieć dostęp do chińskiego systemu nawigacji satelitarnej BeiDou – alternatywy dla amerykańskiego GPS. Amerykańska agencja kongresowa oceniła, że system ten mógł zostać użyty do naprowadzania irańskich pocisków w zeszłym miesiącu. Nicole Grajewski, ekspertka ds. Iranu z Sciences Po w Paryżu, stwierdziła w rozmowie z „Financial Times”, że wojskowe przeznaczenie satelity nie budzi wątpliwości ze względu na podmiot nim zarządzający. „„Jest oczywiste, że ten satelita służy celom wojskowym, ponieważ jest obsługiwany przez Siły Powietrzno-Kosmiczne Strażników Rewolucji, a nie przez cywilny irański program kosmiczny”” — Nicole Grajewski via Financial Times

Pekin zaprzecza, Trump mówi o zapewnieniach Xi Rzecznik chińskiego MSZ, Lin Jian, w całości odrzucił raport „Financial Times”, a ambasada Chin w Waszyngtonie nazwała go „dezinformacją opartą na domysłach i insynuacjach”. „„Doniesienia medialne oskarżające Chiny o wsparcie wojskowe dla Iranu są całkowicie sfabrykowane”” — Lin Jian via Il Fatto Quotidiano – oświadczył Lin, dodając, że jeśli USA zaostrzą spór handlowy na podstawie tych oskarżeń, Chiny podejmą kroki odwetowe. Informacje te pojawiły się w czasie przygotowań administracji Trumpa do wizyty prezydenta w Pekinie w przyszłym miesiącu, która była już raz przekładana. Trump powiedział Fox News, że słyszał o dostarczaniu broni Iranowi przez Chiny i prosił przywódcę Xi Jinpinga o zaprzestanie tych działań, na co Xi miał go zapewnić, że „zasadniczo tego nie robi”. Amerykańskie służby wywiadowcze podejrzewają ponadto, że Chiny planują w najbliższych tygodniach dostarczyć Iranowi przenośne przeciwlotnicze zestawy rakietowe, jak podał w zeszłym tygodniu CNN, cytując dobrze poinformowane źródła. Rozwój ten dodatkowo skomplikowałby sytuację militarną, biorąc pod uwagę, że irańska obrona powietrzna została w znacznej mierze wyeliminowana w ostatnich tygodniach.

Kampania wojskowa USA i Izraela przeciwko Iranowi, znana pod kryptonimem „Epic Fury”, rozpoczęła się 28 lutego 2026 roku od uderzeń, w których zginął Najwyższy Przywódca Ali Chamenei. Jego syn, Modżtaba Chamenei, został mianowany Najwyższym Przywódcą 9 marca 2026 roku. Krajowy program satelitarny Iranu opierał się wcześniej na rakiecie Simorgh opracowanej przez Ministerstwo Obrony, która w 2024 roku wyniosła na orbitę trzy satelity, według agencji Reuters cytowanej przez Seznam Zprávy. Iran dołączył do chińskiej Inicjatywy Pasa i Szlaku w 2021 roku, a publicznie dostępne dane wskazują, że Earth Eye Co przeprowadziło co najmniej jedną „dostawę na orbicie” dla nieokreślonego kraju członkowskiego tej inicjatywy.

Kluczowe wydarzenia w sprawie satelity TEE-01B: — ; — ; — ; — ; —

Mentioned People

  • Donald Trump — 47. prezydent Stanów Zjednoczonych
  • Lin Jian — 34. rzecznik Ministerstwa Spraw Zagranicznych Chińskiej Republiki Ludowej

Sources: 26 articles