USA przekazały Iranowi 15-punktowy plan zakończenia wojny przez Pakistan

Stany Zjednoczone przedstawiły Iranowi 15-punktowy plan zakończenia wojny na Bliskim Wschodzie, przekazując propozycję przez Pakistan jako pośrednika – wynika z kilku doniesień medialnych, które powołują się na urzędników zaznajomionych z działaniami dyplomatycznymi. Według źródła, które rozmawiało z Associated Press, ale nie miało zgody na publiczne wypowiadanie się w tej sprawie, plan dostarczono do Teheranu we wtorek późno wieczorem. O propozycji informowały także „The New York Times”, Axios i „The Wall Street Journal”, powołując się na amerykańskich urzędników mających wiedzę o sprawie. Niezależnego potwierdzenia dotąd jednak nie ma. Prezydent USA Donald Trump wyraził optymizm co do szans na porozumienie. Powiedział, że Stany Zjednoczone rozmawiają z „właściwymi ludźmi” i że Iran „zdecydowanie” chce zawrzeć umowę. Trump dodał też, że przedstawiciele Iranu przekazali Stanom Zjednoczonym „prezent”, co – jak ocenił – pokazuje, że rozmowy posuwają się naprzód z odpowiednimi partnerami. Trump potwierdził również, że po stronie amerykańskiej w negocjacjach uczestniczą sekretarz stanu Marco Rubio i wiceprezydent JD Vance. Władze Iranu publicznie zaprzeczają jednak, by jakiekolwiek negocjacje trwały, i deklarują walkę „aż do pełnego zwycięstwa”.

Plan zakłada likwidację elementów programu jądrowego i otwarcie Ormuzu 15-punktowa propozycja zawiera daleko idące żądania dotyczące irańskich zdolności wojskowych i nuklearnych – wynika z relacji „The New York Times”, Axios i „The Wall Street Journal”. Waszyngton domaga się zniszczenia kluczowych obiektów wchodzących w skład irańskiego programu jądrowego, wstrzymania wzbogacania uranu oraz zakończenia produkcji rakiet balistycznych. Iran miałby także przekazać swoje dotychczasowe zapasy wzbogaconego uranu. Jednym z głównych postulatów gospodarczych i strategicznych jest ponowne otwarcie cieśniny Ormuz, która od początku wojny pozostaje w dużej mierze nieprzejezdna z powodu działań Iranu. Poważnie zakłóciło to światowy transport ropy i podniosło ceny energii na całym świecie. W zamian Stany Zjednoczone zaoferowały złagodzenie surowych sankcji nałożonych obecnie na Iran. Według dziennika „La Razón” plan oznacza też w sposób dorozumiany odejście od wcześniejszego celu, jakim była zmiana władzy, i dopuszcza pozostanie obecnego teokratycznego rządu u steru. Specjalny wysłannik USA Steve Witkoff miał powiedzieć Trumpowi, że irańscy urzędnicy zgodzili się już na kilka głównych punktów, w tym na gotowość do rezygnacji z zapasów wzbogaconego uranu – podał Axios. Według tagesschau.de propozycja obejmuje także ofertę miesięcznej przerwy w walkach, aby umożliwić szersze negocjacje. 15 (points) — liczba żądań w amerykańskiej propozycji zawieszenia broni dla Iranu

Iran kpi z propozycji, Korpus Strażników Rewolucji przedstawia własne żądania Dowództwo wojskowe Iranu odpowiedziało na opisywany plan jawną kpiną i jednoznacznym odrzuceniem sugestii, że trwają jakiekolwiek negocjacje. Podpułkownik Ebrahim Zolfaghari, rzecznik irańskiego Centralnego Dowództwa Khatam al-Anbiya, odrzucił te informacje w oświadczeniu wyemitowanym przez irańską telewizję państwową. „Czy wasze wewnętrzne spory zaszły już tak daleko, że negocjujecie sami ze sobą?” — Ebrahim Zolfaghari via Associated Press Zolfaghari dodał, że Stany Zjednoczone nie powinny „przebierać swojej porażki za porozumienie” i oświadczył, że irańskie siły zbrojne nigdy nie uzgodnią warunków z Waszyngtonem. „The Wall Street Journal” podał osobno, że irański Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej wysunął własne kontrżądania. Obejmują one ewakuację wszystkich amerykańskich baz wojskowych wokół Zatoki Perskiej oraz ustanowienie systemu opłat, który dawałby Iranowi prawo do pobierania należności od statków przepływających przez cieśninę Ormuz. Doniesienia wskazują, że Iran zaczął już domagać się od części jednostek handlowych płatności liczonych w milionach. Według „Berliner Zeitung” w Waszyngtonie te żądania są uznawane za nie do przyjęcia. Równolegle Pakistan, Egipt i kilka arabskich państw Zatoki próbują ułatwić rozpoczęcie rozmów, choć – jak podaje „The Independent” – działania te pozostają na wstępnym etapie.

USA wysyłają kolejne wojska, choć Trump sygnalizuje dyplomację Inicjatywa dyplomatyczna rozwija się równolegle z dalszą rozbudową amerykańskiej obecności wojskowej w regionie, co daje niejednoznaczny obraz intencji Waszyngtonu. Pentagon przygotowuje rozmieszczenie dwóch Morskich Jednostek Ekspedycyjnych, które mają zwiększyć obecność w rejonie Zatoki o około 5 tys. marines oraz tysiące marynarzy – podał TheJournal.ie. Armia USA przygotowuje również wysłanie żołnierzy z 82. Dywizji Powietrznodesantowej. „The Washington Post” informował o liczbie około 3 tys. wojskowych, natomiast „The New York Times” – według tagesschau.de – o około 2 tys. Te siły uzupełniłyby około 50 tys. amerykańskich żołnierzy już obecnych w regionie – podaje TheJournal.ie. Sekretarz obrony Pete Hegseth ujął tę podwójną strategię wprost, mówiąc przed kamerami: „Negocjujemy bombami” – podał N-tv. Według osoby zaznajomionej ze sprawą, która rozmawiała z Associated Press, izraelscy urzędnicy, którzy namawiali Trumpa do kontynuowania wojny, mieli być zaskoczeni przekazaniem planu zawieszenia broni. Po doniesieniach o planie pokojowym ceny ropy przejściowo spadły poniżej 100 dolarów za baryłkę – podały SRF News i „Berliner Zeitung”. Pokazuje to, jak silnie rynki reagują na każdy sygnał możliwego obniżenia napięcia w konflikcie, który od początku zakłóca światowe dostawy energii i trwa od 28 lutego 2026 roku.

Wojna między Stanami Zjednoczonymi, Izraelem i Iranem rozpoczęła się 28 lutego 2026 roku, kiedy dwaj sojusznicy przeprowadzili uderzenia na cele irańskie. Ali Khamenei, wieloletni najwyższy przywódca Iranu, zginął w pierwszych atakach. Jego syn, Mojtaba Khamenei, został mianowany najwyższym przywódcą 9 marca 2026 roku. Cieśnina Ormuz, którą Iran faktycznie zamknął na początku konfliktu, jest jednym z najważniejszych wąskich gardeł dla światowego transportu ropy i gazu, a jej blokada wyraźnie podniosła ceny energii na świecie. Konflikt objął także Liban i inne części szerzej rozumianego Bliskiego Wschodu, gdzie nadal dochodzi do nalotów i wymiany pocisków.