Wenecja: Rada Regionalna Weneto przegłosowała ustawę o wspomaganym samobójstwie stosunkiem głosów 32-14

Zatwierdzenie legislacji w Wenecji

2 września 2026 r. Rada Regionalna Weneto przyjęła obywatelski projekt ustawy nr 1, regulujący regionalne procedury medyczne i terminy dotyczące wspomaganego samobójstwa. Za przyjęciem ustawy głosowało 32 radnych, 14 było przeciw, a pięciu wstrzymało się od głosu. Decyzja zapadła po dwóch dniach i ponad dziesięciu godzinach debaty. Weneto jest czwartym włoskim regionem, który przyjął regulacje dotyczące końca życia (po Toskanii, Sardynii i Emilii-Romanii), oraz pierwszym rządzonym przez centroprawicę. Sprawozdawczynią projektu była Manuela Lanzarin z Lega-LV, przewodnicząca Piątej Komisji. Głosowanie odbyło się po wcześniejszym odrzuceniu podobnego projektu w poprzedniej kadencji, 16 stycznia 2024 r., kiedy to wniosek Stowarzyszenia Luki Coscioniego z 9000 podpisów przepadł jednym głosem.

Kryteria medyczne i procedury administracyjne

Przyjęta ustawa ustanawia ramy administracyjne w ramach regionalnej służby zdrowia, nie tworząc przy tym nieograniczonego prawa do wspomaganego umierania. Uprawnienia ograniczono do czterech łącznych warunków określonych w wyroku Sądu Konstytucyjnego nr 242 z 2019 r.: nieodwracalna patologia, cierpienie fizyczne lub psychiczne uznane przez pacjenta za nie do zniesienia, zależność od aparatury podtrzymującej życie oraz zdolność do podejmowania wolnych i świadomych decyzji. Wnioski należy składać do publicznej służby zdrowia, gdzie wielodyscyplinarna komisja ocenia kwalifikowalność medyczną. Przyjęte poprawki gubernatora Weneto Alberto Stefaniego wymagają, aby personel medyczny informował pacjentów o dostępnych opcjach opieki paliatywnej przed podjęciem dalszych kroków. W składzie komisji oceniającej musi zasiadać lekarz specjalizujący się w opiece paliatywnej. Regionalne komisje bioetyczne będą wydawać wiążące wytyczne dla terytorialnych organów oceniających.

Reakcje polityczne i instytucjonalne

Przewodniczący Rady Regionalnej Weneto Luca Zaia bronił ustawy, określając ją jako odpowiedzialną odpowiedź administracyjną na sytuację osób zmagających się z ciężkimi schorzeniami fizycznymi.

Przyjmując tę ustawę, w granicach legalności prawnej zatwierdzamy procedurę, która odpowiada na potrzeby każdego pacjenta, który uzyska zgodę komisji etycznej. Naszym obowiązkiem było udzielenie odpowiedzi nielicznym pacjentom, którzy się do nas zwracają.

Zaia zauważył, że w Weneto w latach 2019–2026 odnotowano 31 wniosków o wspomagane samobójstwo, z czego lokalne komisje etyczne wydały zgodę w trzech przypadkach. Lider opozycji Carlo Calenda z partii Azione, której ugrupowanie poparło ustawę, skrytykował siedmioletnią bezczynność parlamentu krajowego po wyroku Sądu Konstytucyjnego z 2019 r.

Włoski parlament jest w impasie od siedmiu lat, mimo wyroku 242 Sądu Konstytucyjnego. To sytuacja kuriozalna: regiony interweniują, ponieważ państwo nie wykonuje swojej pracy.

Kontekst krajowy i sprzeciw religijny

Głosowanie regionalne odzwierciedla utrzymujące się różnice między legislaturami subnarodowymi a doktryną Kościoła katolickiego. 8 sierpnia 2026 r. papież Leon XIV powtórzył sprzeciw Kościoła wobec eutanazji i wspomaganego samobójstwa, odrzucając jednocześnie uporczywą terapię.

Nie ma prawa do śmierci. Musimy towarzyszyć ludziom w umieraniu, ale nie powodować śmierci ani nie pomagać w jakiejkolwiek formie samobójstwa.

Emilia-Romania przyjęła własne ramy prawne na mocy ustawy regionalnej nr 10 z 23 lipca 2026 r., wdrażając wyroki Sądu Konstytucyjnego nr 242 z 2019 r. oraz 135 z 2024 r. Stowarzyszenie Luki Coscioniego, które wcześniej pomagało nieuleczalnie chorym pacjentom w podróży do kliniki Dignitas w pobliżu Zurychu, kontynuuje wspieranie regionalnych inicjatyw obywatelskich, aby wypełnić próżnię legislacyjną w Rzymie.