Steinmeier wręczył Niemiecką Nagrodę Środowiskową w Akwizgranie. Laureatami Verheyen i Vossenkaul

Nagroda za sprawiedliwość klimatyczną i technologię oczyszczania ścieków

W niedzielę 25 października prezydent federalny Frank-Walter Steinmeier wręczył w Akwizgranie Niemiecką Nagrodę Środowiskową (Deutsche Umweltpreis). Wyróżnienie opiewa na 500 000 euro i należy do najwyżej dotowanych nagród ekologicznych w Europie. Kwota została podzielona po równo między inżyniera Klausa Vossenkaula z regionu Akwizgranu a hamburską prawniczkę Rodę Verheyen. Vossenkaul został wyróżniony za udoskonalenie filtracji membranowej stosowanej w oczyszczalniach ścieków. Verheyen otrzymała nagrodę za egzekwowanie wymogów prawnych na rzecz większej sprawiedliwości środowiskowej i klimatycznej.

Steinmeier określił oboje laureatów mianem wzorów ochrony środowiska. Podkreślił, że każda osoba może dokonać zmiany, a nagroda stanowi wyraz uznania dla indywidualnej inicjatywy.

„Pokazują, że każda osoba może dokonać zmiany.”

Ostrzeżenie Steinmeiera przed gorączką planety

Steinmeier zaapelował, aby ochrona klimatu pozostała priorytetem mimo krótkoterminowych trendów politycznych. Przyznał, że obawy o stabilność i bezpieczeństwo prawdopodobnie zepchnęły kwestie ochrony środowiska na dalszy plan dla wielu osób. Argumentował jednak, że kryzys klimatyczny jest dotkliwie odczuwalny w Europie, opisując krzywą gorączki planety jako wyraźnie pnącą się w górę. Zaznaczył, że Europa ociepla się ponad dwukrotnie szybciej niż wszystkie inne kontynenty. Wspominając lato 2026 roku, przywołał płonące lasy, rekordy temperatur, żeglugę niemal wstrzymaną z powodu niskiego stanu wód oraz 16 000 dodatkowych zgonów według danych Instytutu Roberta Kocha.

„Wiemy, że musimy zakwestionować sposób, w jaki żyjemy i prowadzimy interesy. Dlaczego? Aby zostawić naszym dzieciom i wnukom planetę nadającą się do życia.”

Ostrzeżenie Verheyen przed ścieżką 2,8 stopnia

Verheyen stwierdziła, że cieszy się z nagrody, ale czuje również „ogromny smutek”. Wskazała na prognozy ONZ, według których do końca stulecia Ziemię czeka ocieplenie o 2,8 stopnia powyżej poziomu przedindustrialnego. W oświadczeniu dla agencji Deutsche Presse-Agentur powiedziała:

„2,8 stopnia oznacza miliony zgonów.”

Przywołała liczbę 16 000 zgonów z powodu upałów, o których jej zdaniem prawie nikt nie dyskutuje, i zestawiła je z niespełna 3 000 ofiar wypadków drogowych w Niemczech, nazywając te dane niewiarygodnymi. Argumentowała, że państwo, społeczeństwo i wielcy emitenci działają niezgodnie z prawem. Odrzuciła pogląd, jakoby Niemcy musiały najpierw zapewnić tanią energię, odkładając ochronę klimatu na bok, nazywając to „całkowicie błędną analizą”. Stwierdziła, że bezczynność będzie kosztować znacznie więcej niż jakiekolwiek środki ochronne, a sam sektor logistyczny stoi w obliczu miliardowych strat z powodu wysychania Renu.

Spory sądowe za kulisami wyróżnienia

W 2015 roku Verheyen pozwała koncern energetyczny RWE w imieniu peruwiańskiego rolnika, którego rodzinne miasto ucierpiało z powodu topnienia lodowców, co powiązała z emisjami CO2 firmy. Po dziesięciu latach postępowania przegrała w sądzie, ale sprawa pokazała, że wielcy emitenci mogą być pociągnięci do odpowiedzialności za skutki zmian klimatu. W 2021 roku Federalny Trybunał Konstytucyjny uznał rządową ustawę o ochronie klimatu za nieważną i zażądał zaostrzenia celów klimatycznych. Niemiecka Fundacja Środowiska (Bundesstiftung Umwelt) nazwała pracę Verheyen „pracą pionierską”. Steinmeier podkreślił, że prowadziła ona kampanię na rzecz zakotwiczenia ochrony klimatu w prawie międzynarodowym.