UE i Ukraina uzgodniły finansowanie budżetu na 2026 rok oraz plan pożyczki w wysokości 45 mld euro na 2027 rok

Ramy budżetowe uzgodnione na 2026 rok

Komisja Europejska i Ukraina ogłosiły 1 października 2026 r., że zidentyfikowały środki finansowe na pokrycie potrzeb budżetowych i obronnych Kijowa do końca roku. Wspólne oświadczenie zakończyło tygodnie niepewności po ostrzeżeniach władz ukraińskich o zbliżającym się deficycie fiskalnym. Choć opublikowana deklaracja nie precyzuje dokładnych mechanizmów finansowania ani całkowitej kwoty gotówki przeznaczonej na deficyt w 2026 r., obie strony potwierdziły, że wdrożono środki administracyjne zapewniające terminowe wypłaty. Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski potwierdził wynik rozmów w mediach społecznościowych po dwustronnych spotkaniach z europejskimi urzędnikami.

Uzgodniliśmy format, harmonogram oraz kroki niezbędne do zagwarantowania pełnego pokrycia.

Warunki i alokacje na 2027 rok

Na 2027 rok urzędnicy europejscy i ukraińscy zgodzili się na szybkie procedowanie alokacji 45 mld euro w ramach szerszego dwuletniego pakietu pożyczkowego dla Ukrainy o wartości 90 mld euro. Całkowite potrzeby finansowe Ukrainy na lata 2026 i 2027, obejmujące zarówno operacje budżetowe, jak i wydatki wojskowe, szacuje się na 135 mld euro. Tylko na 2027 rok Kijów zabiega o 53 mld dolarów zewnętrznego wsparcia finansowego. Przedstawiciele Unii Europejskiej i Ukrainy zgodzili się na rozpoczęcie wspólnych prac nad oceną wszelkich dodatkowych potrzeb obronnych i fiskalnych, które mogą pojawić się w przyszłym roku.

Warunki reform i zobowiązania partnerów

Wypłaty w ramach pakietu 45 mld euro na 2027 rok oraz pozostałe alokacje budżetowe na 2026 rok pozostają uzależnione od realizacji przez Kijów uzgodnionych reform w zakresie zarządzania i gospodarki. Brak lub opóźnienie we wdrażaniu tych środków strukturalnych może zagrozić dostępowi do 4,48 mld euro finansowania z Unii Europejskiej. 29 września 2026 r. europejska komisarz ds. rozszerzenia Marta Kos zauważyła, że transfery finansowe zależą bezpośrednio od zgodności z przepisami.

Nasz przekaz dla ukraińskich przyjaciół jest jasny: wdrażajcie uzgodnione reformy, abyśmy mogli nadal zapewniać wam nasze wsparcie finansowe.

Wspólna deklaracja wezwała również sojuszników spoza bloku, wymieniając w szczególności Wielką Brytanię, Japonię i Kanadę, do wywiązania się z istniejących zobowiązań finansowych i zwiększenia pomocy. Aby monitorować postępy i zapewnić spójność działań, urzędnicy europejscy i ukraińscy zgodzili się na comiesięczne spotkania koordynacyjne.

Rosnące koszty wojny i presja budżetowa

Porozumienie jest następstwem utrzymującego się napięcia finansowego w Kijowie, spowodowanego miesiącami intensywnych ataków dalekiego zasięgu sił rosyjskich, które przyspieszyły zużycie zasobów pierwotnie przeznaczonych na późniejszy okres 2026 roku. W sierpniu Zełenski poinformował, że Ukraina stoi w obliczu deficytu budżetowego w wysokości około 27 mld dolarów (około 23 mld euro) i zażądał wcześniejszego uwolnienia środków z pożyczek unijnych, podczas gdy inne oficjalne szacunki wskazywały na tegoroczny niedobór rzędu 20 mld dolarów. 18 września Zełenski określił deficyt budżetowy jako astronomiczny. Choć ogólne wsparcie budżetowe pozostaje powiązane z kryteriami reform, bezpośrednia pomoc obronna jest kontynuowana, w tym wrześniowy transfer europejski w wysokości 3,3 mld euro na zakup rakiet i dronów.