Szwedzki blok centrolewicowy prowadzi w wyborach parlamentarnych z przewagą 176 do 173 mandatów

Wstępne wyniki i układ sił w parlamencie

Czteropartyjny blok centrolewicowej opozycji w Szwecji uzyskał niewielką przewagę w niedzielnych wyborach parlamentarnych, zdobywając 176 mandatów wobec 173 dla rządzącej prawicowej koalicji premiera Ulfa Kristerssona. Wynik, oparty na przeliczeniu głosów z 95% okręgów, daje opozycji pod wodzą byłej premier Magdaleny Andersson trzy mandaty przewagi w 349-osobowym Riksdagu. Publiczny nadawca SVT oraz instytut badania opinii Vera Policy szacują na 90% prawdopodobieństwo zwycięstwa centrolewicy, przewidując ostateczny wynik 175 do 174 mandatów. Socjaldemokraci pozostali największą partią w kraju z wynikiem 28,1% głosów i 100 mandatami, choć oznacza to spadek o 2,3 punktu procentowego w porównaniu z 2022 rokiem. W skali kraju różnica między dwoma rywalizującymi blokami wynosi zaledwie 28 600 głosów, co sprawia, że wynik pozostaje wyrównany.

„Jeśli ten wynik się utrzyma, Szwecja będzie miała nowy rząd.”

Socjaldemokraci100

Partia Umiarkowana70

Szwedzcy Demokraci62

Partia Lewicy29

Partia Centrum25

Chrześcijańscy Demokraci22

Partia Zielonych22

Liberałowie19

Socjaldemokraci

100

Partia Umiarkowana

70

Szwedzcy Demokraci

62

Partia Lewicy

29

Partia Centrum

25

Chrześcijańscy Demokraci

22

Partia Zielonych

22

Liberałowie

19

Dane z tekstu artykułu

Zmiany na prawicy i spadek poparcia dla Szwedzkich Demokratów

Rządząca Partia Umiarkowana premiera Ulfa Kristerssona zyskała 0,8 punktu procentowego, zajmując drugie miejsce z wynikiem 19,9% głosów i 70 mandatami. Z kolei prawicowo-populistyczni Szwedzcy Demokraci odnotowali pierwszy spadek poparcia w wyborach od wejścia do parlamentu w 2010 roku, osiągając 17,6% i 62 mandaty. Partia pod wodzą Jimmiego Åkessona straciła szacunkowo 11 mandatów i spadła na trzecie miejsce w kraju po tym, jak dążyła do objęcia stanowisk ministerialnych w prawicowym rządzie. Wśród pozostałych partnerów Kristerssona, Chrześcijańscy Demokraci uzyskali 6,2% i 22 mandaty, a Liberałowie przekroczyli próg wyborczy 4%, zdobywając 5,4% i 19 mandatów. Kristersson zapowiedział, że zbada możliwości nowej współpracy ponad podziałami, w tym rozmowy z Partią Centrum.

„Jeśli tak zostanie, czeka nas burzliwa jesień z serią rozmów z przewodniczącym parlamentu.”

Głosy z zagranicy i harmonogram formowania rządu

Szwedzka Państwowa Komisja Wyborcza ma przeliczyć około 200 000 głosów oddanych z zagranicy oraz głosów przedterminowych w środę 16 września, co przesądzi o ostatecznym podziale mandatów. W wyborach powszechnych w 2022 roku 251 000 takich głosów przechyliło szalę zwycięstwa na korzyść koalicji Tidö Kristerssona. Nowo wybrany Riksdag zbierze się 28 września, aby wybrać przewodniczącego, zwanego talmanem. Przewodniczący przedstawi pierwszego formalnego kandydata na premiera najwcześniej 29 września. Szwecja funkcjonuje w systemie parlamentaryzmu negatywnego, w którym kandydat na premiera zostaje zatwierdzony, o ile większość bezwzględna 175 ustawodawców nie zagłosuje przeciwko niemu.

„To może być bardzo skomplikowany proces formowania rządu.”

Bariery koalicyjne i zbieżność programowa

Mimo posiadania matematycznej większości, Andersson stoi przed złożonymi negocjacjami w celu utworzenia gabinetu. Liderka Partii Centrum Elisabeth Thand Ringqvist powtórzyła, że jej ugrupowanie, które uzyskało 7,1% i 25 mandatów, nie wejdzie do rządu wraz z Partią Lewicy, która posiada 8,2% i 29 mandatów. Ringqvist stwierdziła, że wolałaby doprowadzić do nowych wyborów, niż pozwolić Partii Lewicy na udział w rządzie. Z kolei Partia Lewicy domaga się stanowisk ministerialnych w zamian za poparcie administracji Andersson. Partie dzielą również istotne różnice programowe, w tym polityka podatkowa, gdzie Partia Lewicy i Partia Zielonych (6,1% i 22 mandaty) dążą do wyższego opodatkowania osób zamożnych, co jest propozycją odrzucaną przez Partię Centrum. Nie oczekuje się, aby zmiana rządu wpłynęła na prozachodnią orientację Szwecji, wsparcie dla Ukrainy czy restrykcyjną politykę migracyjną.