Szef giełdy w Stambule tymczasowo aresztowany w związku z aferą funduszy inwestycyjnych

Szef giełdy tymczasowo aresztowany

Tureckie władze tymczasowo aresztowały Korkmaza Enesa Erguna, odwołanego dyrektora generalnego Borsa Istanbul. Ergun został zatrzymany w sobotę, 31 października, a następnie postawiony przed stambulskim sądem karnym, który na wniosek prokuratury zdecydował o areszcie ze względu na zarzuty korupcyjne. Agencja Anadolu podała, że Ergun jest również podejrzany o członkostwo w grupie przestępczej. Informacje o decyzji sądu pojawiły się we wtorek, 3 listopada. Ergun dołączył do giełdy w 1997 roku po ukończeniu nauk politycznych na Uniwersytecie w Ankarze, a stanowisko dyrektora generalnego objął w 2021 roku. Minister sprawiedliwości Akin Gürlek oświadczył, że śledztwo wykazało zjawisko znacznie szersze niż proste manipulacje giełdowe, wskazując na istnienie zorganizowanej grupy przestępczej stojącej za aferą.

Początki skandalu funduszy

W połowie września fundusze Pusula Portföy oraz Tera Portföy poinformowały, że nie są w stanie zrealizować żądań wypłat swoich inwestorów, co wstrząsnęło giełdą w Stambule. Śledczy zarzucają funduszom manipulowanie cenami akcji poprzez masowe wykupywanie udziałów w małych spółkach, co sztucznie zawyżało wyceny i przyciągało nowych oszczędzających. Główny fundusz zarządzany przez Tera wzrósł w ciągu trzech lat o ponad 60 000%, przyciągając blisko pół miliona drobnych inwestorów. Według dziennika La Libre, tak podejrzane wzorce inwestycyjne powinny były skłonić organy nadzorcze do wcześniejszej interwencji. Regulator rynku, pod naciskiem globalnych dostawców indeksów, zażądał od funduszy dywersyfikacji portfeli, co w połowie września wywołało falę masowych wypłat. 17 września Rada Rynków Kapitałowych (SPK) nakazała likwidację 131 funduszy utworzonych przez Tera, Pusula, Hedef, Atlas, A1 Capital, Pardus oraz Bulls Portföy. Deutsche Welle szacuje liczbę inwestorów w tych funduszach na 455 758, podczas gdy Handelsblatt zaokrągla tę liczbę do około 455 000.

Szersze śledztwo, aresztowania i skutki polityczne

Dochodzenie doprowadziło do ponad 100 aresztowań, w tym dyrektora generalnego Türkiye Sigorta i Türkiye Hayat Emeklilik oraz Ertana Aydına, byłego posła AKP, który pełnił funkcję głównego doradcy Recepa Tayyipa Erdogana, gdy ten był premierem. Deutsche Welle donosi o zwolnieniach w organie nadzoru finansowego oraz w ministerstwie finansów. Fatma Batül Sayan Kaya, wiceprzewodnicząca AKP i była minister rodziny, zrezygnowała ze stanowiska po oskarżeniach o uzyskanie nienależnych korzyści w wysokości 1,3 mld lir tureckich (około 23 mln euro), które to środki zdążyła już zwrócić. Minister finansów Mehmet Simsek publicznie potępił manipulacje rynkowe pod koniec 2025 roku.

Reakcja rządu i nowe prawo

Prezydent Recep Tayyip Erdogan określił problem jako ograniczony do części rynków kapitałowych, twierdząc, że nie stanowi on zagrożenia dla tureckiego systemu finansowego ani gospodarki. Komentator ekonomiczny powiedział prorządowej platformie TGRT, że śledztwo wobec szefa giełdy fundamentalnie podważy zaufanie inwestorów i może doprowadzić do odpływu kapitału zagranicznego. Ustawa przyjęta pod koniec października określa sposób likwidacji funduszy i stopniowej spłaty inwestorów, jednak pełna wypłata środków nie jest gwarantowana. Dochodzenie bada również, w jaki sposób takie transakcje mogły trwać tak długo i czy organy nadzorcze interweniowały w wystarczającym stopniu.