Transport · Bruksela i Warszawa
Eurocontrol zamraża 6,5 mld zł środków Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej po wygranej Pfizera w sądzie
Eurocontrol zamroził 6,5 mld zł należące do Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej po tym, jak belgijski sąd orzekł na korzyść Pfizera w sprawie niezapłaconych zamówień na szczepionki przeciw COVID-19, zagrażając zdolności agencji do zarządzania przestrzenią powietrzną kraju.
Tekst AI na podstawie relacji NIEZALEZNA.PL, TVN24, Do Rzeczy i innych wydawców. Opublikowany . Jak powstaje
Dla członkówPierwsze 30 sekund dla wszystkich. Głos syntetyczny (AI).
W skrócie
1 lipca 2026 r. Eurocontrol zablokował należności PAŻP z tytułu opłat trasowych po tym, jak Pfizer uzyskał belgijski tytuł egzekucyjny przeciwko Polsce.
Zamrożenie następuje po orzeczeniu sądu w Brukseli z 1 kwietnia 2026 r., nakazującym Polsce zapłatę 5,644 mld zł za 60–64 mln dawek szczepionki przeciw COVID-19, których odmówiła przyjęcia.
Opłaty trasowe są głównym źródłem finansowania agencji; zamrożenie zagraża płynności i może zakłócić działanie służb kontroli ruchu lotniczego.
Posłowie opozycji oskarżają rząd o bezczynność i ostrzegają przed potencjalnym kryzysem bezpieczeństwa, podczas gdy PAŻP przygotowuje wyzwanie prawne.
Doniesienia sugerują, że niemiecki dostawca usług nawigacji lotniczej może przejąć zarządzanie polską przestrzenią powietrzną, jeśli PAŻP zostanie sparaliżowany.
- 1.07Eurocontrol informuje PAŻP o zajęciu należności z tytułu opłat trasowych.
- 9.07PAŻP publicznie ogłasza zamrożenie; nasilają się reakcje polityczne.
- 1.08Termin apelacji (szacowany).
Zamrożenie
9 lipca 2026 r. Polska Agencja Żeglugi Powietrznej (PAŻP) potwierdziła, że Eurocontrol zablokował jej należności z tytułu opłat trasowych. Zamrożenie, przekazane PAŻP 1 lipca, wynika z belgijskiego tytułu egzekucyjnego uzyskanego przez Pfizera w sporze z państwem polskim o niezrealizowane dostawy szczepionek przeciw COVID-19. Zablokowana kwota wynosi łącznie 6,5 mld zł, według wielu doniesień, choć samo orzeczenie sądu nakazało Polsce zapłatę 5,644 mld zł plus około 170 mln zł kosztów.
„Otrzymanie przez EUROCONTROL tytułu egzekucyjnego oznacza obowiązek zawieszenia przekazywania PAŻP wszystkich środków z opłat trasowych, zarówno obecnie zgromadzonych, jak i przyszłych, do czasu zaspokojenia roszczenia Pfizera lub innego rozstrzygnięcia sprawy.”
Sprawa sądowa
1 kwietnia 2026 r. francuskojęzyczny Sąd Pierwszej Instancji w Brukseli orzekł, że Polska musi przyjąć i zapłacić za około 60–64 mln dawek szczepionki przeciw COVID-19 od Pfizera, na mocy umowy podpisanej przez Komisję Europejską w 2021 r. Polska wycofała się z porozumienia w 2022 r. Orzeczenie nie jest prawomocne; Ministerstwo Zdrowia otrzymało odpis egzekucyjny na początku czerwca i ma 60 dni na złożenie apelacji, co wyznacza termin na początek sierpnia 2026 r.
Wpływ na nawigację lotniczą
Opłaty trasowe pobierane przez Eurocontrol w imieniu PAŻP stanowią ponad 80% przychodów agencji. Bez tych środków PAŻP stoi w obliczu kryzysu płynności, który może zakłócić wypłaty wynagrodzeń kontrolerów, utrzymanie systemów radarowych, a ostatecznie ciągłość służb ruchu lotniczego nad Polską. Agencja oświadczyła, że nie ma ryzyka zwolnień, a jej priorytetem pozostaje bezpieczeństwo i nieprzerwana obsługa. Doniesienia Niezależna.pl twierdzą, że niemiecki dostawca usług nawigacji lotniczej DFS jest gotowy przejąć zarządzanie polską przestrzenią powietrzną w przypadku upadku PAŻP, choć nie zostało to potwierdzone przez oficjalne źródła.
Reakcja polityczna
Politycy opozycji ostro skrytykowali sposób, w jaki rząd poradził sobie z sytuacją. Poseł Konfederacji Bartłomiej Pejo nazwał to potencjalnym kryzysem bezpieczeństwa państwa i zażądał natychmiastowych odpowiedzi na temat tego, kto pozwolił na zamrożenie i czy podmioty zagraniczne mogą przejąć obowiązki PAŻP.
„To potencjalny kryzys bezpieczeństwa państwa, infrastruktury krytycznej i suwerenności nad polską przestrzenią powietrzną.”
Były minister transportu Jerzy Polaczek z Prawa i Sprawiedliwości argumentował, że PAŻP nie odpowiada za zobowiązania Skarbu Państwa, a zajęcie opłat nawigacyjnych od milionów pasażerów jest nadużyciem. Wyraził zdziwienie brakiem radykalnej reakcji rządu. Sama PAŻP przygotowuje formalny sprzeciw w porozumieniu z Prokuraturą Generalną i innymi organami państwowymi, jednocześnie pracując nad zabezpieczeniem alternatywnego finansowania w celu utrzymania działalności.
Szerszy kontekst
Pfizer podjął podobne działania egzekucyjne wobec Rumunii, według Onet.pl. Business Insider Polska zauważył, że polskie wydatki publiczne na refundacje leków Pfizera osiągnęły w 2025 r. 919 mln zł, co stanowi wzrost o 131% rok do roku z 399 mln zł w 2024 r., częściowo napędzany włączeniem szczepionki przeciw RSV Abrysvo. Skala tych wydatków może stanowić nieformalną dźwignię w negocjacjach z firmą.
- 2024
- 399 mln zł
- 2025
- 919 mln zł
Dane z tekstu artykułu
Zapytaj o ten tekst
Źródła i kontekst
- NIEZALEZNA.PLPoseł Konfederacji o sprawie PAŻP: to kolejny dowód, że obecna władza nie panuje nad strategicznymi obszarami
- NIEZALEZNA.PLRząd bezradny wobec widma paraliżu strategicznej agencji, "Polska przestrzeń powietrzna jest dobrem narodowym''
- TVN24Rykoszet po procesie Pfizera. PAŻP bez pieniędzy
- Do RzeczyPfizer zajął konto polskiej agencji. Wszystko przez szczepionki
- Bartłomiej Pejo
- Poseł Konfederacji, który nazwał zamrożenie potencjalnym kryzysem bezpieczeństwa państwa.
- Jerzy Polaczek
- Były minister transportu i poseł Prawa i Sprawiedliwości, który skrytykował zajęcie opłat nawigacyjnych.
- Magdalena Jaworska
- Prezes Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej (PAŻP).
Pollar jest bezpłatny i bez reklam w tekście. Utrzymują go członkowie.
Wesprzyj Pollar