MTK zawiesza głównego prokuratora Karima Khana po śledztwie w sprawie niewłaściwych zachowań seksualnych

## Zawieszenie

Organ zarządzający Międzynarodowego Trybunału Karnego zawiesił w poniedziałek wieczorem, 8 czerwca 2026 roku, głównego prokuratora Karima Khana ze skutkiem natychmiastowym. 21-osobowe biuro Zgromadzenia Państw-Stron większością kwalifikowaną zdecydowało o skierowaniu postępowania dyscyplinarnego wobec Khana na nadzwyczajną sesję 125 państw członkowskich trybunału, które zadecydują o jego przyszłości. Biuro oświadczyło, że zawieszenie „nie przesądza o ostatecznym wyniku”.

To zawieszenie nie przesądza o ostatecznym wyniku.

55-letni Khan dobrowolnie odsunął się już od swoich obowiązków w maju 2025 roku po ujawnieniu zarzutów. Konsekwentnie zaprzecza wszystkim oskarżeniom. Jego zespół prawny określił postępowanie jako „niesprawiedliwe, bezprawne i pozbawione dowodów”, a Khan utrzymuje, że nigdy nie nadużył swojego stanowiska ani nie dopuścił się niewłaściwego zachowania.

## Śledztwo

Podstawą zawieszenia jest 18-miesięczne dochodzenie przeprowadzone przez Biuro Nadzoru Wewnętrznego ONZ. Zgodnie z dokumentem cytowanym przez Associated Press, śledztwo wykazało, że Khan dopuścił się „kontaktu seksualnego bez zgody ze współpracowniczką w swoim biurze, w swoim mieszkaniu i podczas podróży służbowych”. Do zachowania tego miało dochodzić w latach 2023–2024.

Kontakt seksualny bez zgody ze współpracowniczką w jego biurze, w jego mieszkaniu i podczas podróży służbowych.

Trzyosobowy panel sędziów wybrany przez komitet wykonawczy do oceny prawnej ustaleń uznał jednak śledztwo za niewystarczająco rozstrzygające. Pełny raport ONZ, ukończony w grudniu 2025 roku, nie został upubliczniony. Nie ujawniono również opinii prawnej sędziów.

Co dalej

Tylko pełne Zgromadzenie Państw-Stron ma prawo odwołać Khana ze stanowiska. Wymaga to bezwzględnej większości ze 125 państw członkowskich, ustalonej w tajnym głosowaniu. Sesja nadzwyczajna ma zostać zwołana jak najszybciej. Prezydium MTK, przyjmując decyzję do wiadomości, starało się przenieść uwagę z jednostki na instytucję, nazywając trybunał „jednym z najważniejszych osiągnięć ludzkiej cywilizacji” i podkreślając potrzebę zachowania „integralności międzynarodowego wymiaru sprawiedliwości, ochrony ofiar i zaufania do pracy jego sędziów i prokuratorów”.

Kadencja i dziedzictwo Khana

Khan, brytyjski prawnik urodzony w Szkocji w 1970 roku jako dziecko pakistańskich imigrantów, objął urząd w 2021 roku na dziewięcioletnią kadencję. Wcześniej pracował w trybunałach dla byłej Jugosławii i Rwandy, bronił Charlesa Taylora i Jean-Pierre'a Bembę oraz kierował zespołem śledczym ONZ ds. zbrodni Państwa Islamskiego w Iraku. Jego kadencja w MTK naznaczona była głośnymi wnioskami o nakazy aresztowania: w marcu 2023 roku wobec prezydenta Rosji Władimira Putina za nielegalną deportację ukraińskich dzieci, a wobec premiera Izraela Benjamina Netanjahu i byłego ministra obrony Joawa Galanta za domniemane zbrodnie wojenne i zbrodnie przeciwko ludzkości w Strefie Gazy.

## Reakcje

Ambasador Izraela przy ONZ Danny Danon wykorzystał zawieszenie, pisząc na X, że dowodzi ono, iż „ta instytucja jest zgnilizną do samego rdzenia” i wzywając do wycofania nakazów aresztowania Netanjahu. Proizraelski prawnik Arsen Ostrowski stwierdził, że zawieszenie rodzi „kolejne poważne pytania o integralność jego kadencji, w tym o jego konflikt z Izraelem i bezpodstawne zarzuty o zbrodnie wojenne, które wysuwał, a które teraz należy całkowicie wycofać”. USA, które nie są stroną Statutu Rzymskiego, nałożyły wcześniej sankcje na urzędników MTK w związku z wnioskiem o nakaz aresztowania Netanjahu. Rosja również nałożyła środki odwetowe po nakazie aresztowania Putina.

Ta instytucja jest zgnilizną do samego rdzenia. Nadszedł czas, aby wycofać skandaliczne nakazy aresztowania premiera Netanjahu.