Aguiar-Branco odrzuca „zgromadzenia ludowe” w sprawie mieszkalnictwa i podpisuje protokół z parlamentem Mozambiku

Protesty mieszkaniowe w centrum uwagi

José Pedro Aguiar-Branco, przewodniczący Zgromadzenia Republiki Portugalii, skrytykował „zgromadzenia ludowe” organizowane w związku z kryzysem mieszkaniowym podczas oficjalnej wizyty w Mozambiku. W poniedziałek, 9 listopada, w rozmowie z dziennikarzami w Maputo stwierdził, że takie spotkania nigdy w historii nie przyniosły rozwiązań. Zaapelował do partii, aby nie ulegały pokusie przenoszenia prac legislacyjnych na ulicę. Odpowiadając na pytanie agencji Lusa, argumentował, że legitymacja władzy pochodzi z urny wyborczej, a polityka mieszkaniowa wymaga mniej ideologii, a więcej konkretnych propozycji zdolnych do uzyskania szerokiego konsensusu w parlamencie.

„To w parlamencie leży legitymacja, która pochodzi z urny wyborczej, z głosów Portugalczyków w wolnych, bezpośrednich i powszechnych wyborach, właśnie po to, by stanowić prawo.”

Orzeczenie sądu w sprawie namiotu na Rossio

Protest ma również wymiar prawny. Sąd administracyjny w Lizbonie zezwolił aktywistce Renacie Cambrze na utrzymanie namiotu protestacyjnego na placu Rossio, jednak zezwolenie to zostało zawieszone po apelacji prokuratury (Ministério Público). Prawniczka Cambry, Leonor Caldeira, przekazała agencji Lusa, że sąd przyznał na razie skutek zawieszający, a ostateczną decyzję w sprawie apelacji pozostawił Trybunałowi Konstytucyjnemu, który powinien orzec w trybie pilnym. Caldeira dodała, że Ministerstwo Administracji Wewnętrznej zapewniło sąd o gotowości do wykonania decyzji. Zapytany o orzeczenie w Szkole Portugalskiej w Mozambiku, Aguiar-Branco odmówił oceny konkretnej sprawy.

„Prawo dotyczy wszystkich i dopóki nie zostanie uznane za niekonstytucyjne, ma pełną moc.”

Dodał, że nikt nie stoi ponad prawem, ani protestujący, ani rząd, ani on sam, ani żaden dziennikarz. Decyzje, jak stwierdził, muszą opierać się na obowiązujących ramach prawnych.

Protokół z parlamentem Mozambiku

Aguiar-Branco i Margarida Talapa, przewodnicząca parlamentu Mozambiku, podpisali tego samego dnia w Maputo protokół o współpracy. Dokument ma na celu pogłębienie i utrwalenie więzi kulturowych, przyjaźni i współpracy, a także wzmocnienie dialogu politycznego, budowanie zdolności technicznych (w tym w zakresie sztucznej inteligencji) oraz koordynację między obiema izbami. Zgodnie z porozumieniem strony będą organizować spotkania dwustronne między przewodniczącymi, okresowe spotkania organów parlamentarnych oraz wzajemne wizyty delegacji i grup przyjaźni. Zaplanowano również seminaria, kolokwia i konferencje dotyczące wspólnych interesów. Personel techniczny będzie wymieniał misje i dobre praktyki w zakresie procesu legislacyjnego, zarządzania administracyjno-finansowego, otwartości na obywateli i nowych technologii. Tekst odnosi się również do wzmocnienia odporności systemów informatycznych i archiwów cyfrowych.

Polaryzacja, Cabo Delgado i młodzież

Występując na sesji plenarnej parlamentu Mozambiku, Aguiar-Branco argumentował, że parlamenty nie powodują polaryzacji, lecz odzwierciedlają podziały już obecne w społeczeństwie. Wezwał ustawodawców do pracy w oparciu o te podziały, współpracy i przezwyciężania nieufności, dodając, że polityka w demokracji służy zapobieganiu wojnie, a nie jej przedłużaniu. Wspomniał również o Cabo Delgado, bogatej w gaz północnej prowincji, gdzie zbrojna rebelia trwająca od 2017 roku spowodowała ponad 6600 ofiar śmiertelnych i 1,3 mln osób wewnętrznie przesiedlonych (według organizacji międzynarodowych). Ekstremizm i terroryzm nazwał nieakceptowalnymi w wolnym społeczeństwie.

Na Uniwersytecie Eduardo Mondlane, największej uczelni wyższej w Mozambiku, wygłosił wykład na temat roli parlamentów w ramach Wspólnoty Krajów Języka Portugalskiego (CPLP) w ciągu 30 lat współpracy i dialogu. Podkreślił, że wspólnota opiera się na ludziach, języku, kulturze, gospodarce i mobilności między jej członkami.

„Proszę was wszystkich, zwłaszcza młodych, abyście nie rezygnowali z projektu portugalskojęzycznego, abyście nie rezygnowali z tego marzenia.”

Zachęcił młodych ludzi do wnoszenia swoich pomysłów do wspólnoty i osiągania konsensusu poprzez debatę, przy poszanowaniu większości, którą wyłania demokracja. Pochwalił również projekty młodzieżowe, takie jak Parlamento Jovem, jako sposób na zachęcanie do partycypacji obywatelskiej w ramach formalnych zasad i instytucji.