Polska: Dwaj obywatele Ukrainy zatrzymani pod zarzutem szpiegostwa i sabotażu na rzecz Rosji

Aresztowanie i zarzuty

Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego (ABW) zatrzymała dwóch obywateli Ukrainy w wieku 24 i 25 lat w Mińsku Mazowieckim 3 listopada. Władze nie informowały o operacji do wtorku, 10 listopada, kiedy to minister koordynator służb specjalnych Tomasz Siemoniak potwierdził zatrzymania w rozmowie z agencją PAP. Prokuratura postawiła obu mężczyznom 4 listopada zarzuty szpiegostwa na rzecz obcego wywiadu przeciwko Polsce oraz dokonania aktu sabotażu. Sąd, na wniosek prokuratora, orzekł wobec każdego z nich trzy miesiące tymczasowego aresztowania, wskazując na ryzyko ucieczki. Sprawę prowadzi łódzki wydział Prokuratury Krajowej. Za zarzucane czyny grozi kara od 10 lat więzienia do dożywocia zgodnie z artykułem 130 kodeksu karnego.

Działania podejrzanych

Według śledczych mężczyźni fotografowali infrastrukturę krytyczną oraz obiekty wojskowe w różnych częściach kraju. Za te zadania otrzymywali wynagrodzenie, częściowo w kryptowalutach. Podczas przeszukań ich mieszkań i innych miejsc zabezpieczono urządzenia elektroniczne, nośniki danych oraz środki odurzające. Prokuratura zarzuca mężczyznom również podpalenia pojazdów po wcześniejszej zmianie tablic rejestracyjnych na takie, które przypominały używane przez ukraińskie wojsko. Władze nie podały, kiedy doszło do podpaleń ani ile pojazdów zostało zniszczonych. Prokuratorzy opisali sabotaż jako działanie zlecone przez rosyjski wywiad, mające na celu podsycanie nastrojów antyukraińskich.

Tablice rejestracyjne i podejrzenia wobec Ukrainy

ABW podała, że podejrzani wymienili tablice, aby sprawiać wrażenie, że za zdarzenia odpowiada Ukraina. Siemoniak, pisząc na platformie X, powiązał zmianę tablic z szerszym celem utrudnienia śledztwa. Dodał, że zmiana ta mogła służyć również szerzeniu dezinformacji. Minister stwierdził:

„To działanie mogło mieć na celu utrudnienie ustalenia rzeczywistego tła zdarzeń, a przede wszystkim skierowanie podejrzeń na Ukrainę.”

ABW i prokuratura oparły konstrukcję sprawy na tym wątku dezinformacyjnym, choć artykuły nie opisują żadnych dowodów poza samymi tablicami.

Szersze oskarżenia Polski wobec Moskwy

Polska oskarża Rosję i Białoruś o prowadzenie kampanii hybrydowej, obejmującej sabotaż, cyberataki i dezinformację od czasu pełnoskalowej inwazji na Ukrainę w 2022 roku. Rosja wielokrotnie zaprzeczała oskarżeniom o sabotaż w Europie. Ambasada Rosji w Warszawie nie odpowiedziała na prośbę agencji Reuters o komentarz w tej sprawie. 5 listopada Siemoniak ogłosił zatrzymanie sześciu innych osób za dostarczanie materiałów wojskowych do Moskwy. Poinformował, że od stycznia 2024 roku w Polsce prowadzono postępowania wobec blisko stu osób w związku ze szpiegostwem i sabotażem.

Kwestie niewyjaśnione

Władze nie ujawniły, kiedy doszło do podpaleń pojazdów ani ile aut zostało podpalonych. Dwaj mężczyźni pozostają w areszcie na podstawie trzymiesięcznego postanowienia sądu, podczas gdy łódzka prokuratura kontynuuje śledztwo. Artykuły nie podają, czy w operacjach brały udział inne osoby. W miarę postępów w dochodzeniu mogą pojawić się kolejne zarzuty lub szczegóły.